Ara Güler: ‘Fotoğraf Hakikattir Sanat Olamaz’

 > -
3 dakikada okuyabilirsiniz

‘Fotoğraf Hakikattir Sanat Olamaz’

‘Fotoğraf Hakikattir Sanat Olamaz’

Fotoğrafın duayen ismi Ara Güler, Pablo Picasso, Salvador Dali gibi önemli sanatçı ve düşünürlerin portrelerinin yer aldığı “20. Yüzyılın Yaratıcıları” başlıklı sergisiyle Bursa’da düzenlenen fotoğraf festivali Fotofest’e konuk oldu.

“20. Yüzyılın Yaratıcılarının Portreleri” başlıklı sergiyle Bursa Fotofest’e katılıyorsunuz. Farklı zamanlarda çekilmiş fotoğraflar var. Bu fotoğrafların bir araya gelme sürecinden bahsedebilir misiniz?

Günün birinde uyandım ve dedim ki; siyasetçilerin fotoğraflarını çekip duruyoruz. Niye bunları çekiyorum? Bunlar mı mühim, yoksa sanatçılar mı mühim. Hiç şüphesiz ki yüz bin kere daha büyük adamdır sanatçı. İşte ondan sonra sanatçılarla röportajlar yapmaya ve fotoğraflar çekmeye başladım. Dünyanın her yerine gittim. Picasso’dan Salvador Dali’ye kadar gittim ve çektim. Hatırlamıyorum belki 30 senedir sanatçıları çekiyorum.

  • Nasıl irtibata geçtiniz peki?

Her gittiğim yerde bu kişileri aradım. Onlara göre koleksiyonlar kurdum. O zaman Hayat Mecmuası ve Life Dergisi’ndeyim. Life Dergisi deyince tüm kapılar açılıyordu. Böylelikle gittim geldim fotoğrafları çektim ama zorluklar da çıktı.

Ne gibi zorluklar çıktı? ;

Zorluk çıktı dediğim, zor oluyor iletişime geçmek ama sonra hepsiyle de ahbap oldum.

En çok kiminle zorluklar yaşadınız?

Mesela Jean Paul Sartre’ı çekmek istediğim zaman Rosif diye bir kişi vardı onun yardımcısı. Adam tabii ne düşünüyor? Bu bir Türk gazeteci diyor. Böyle olunca zaten yarı yarıya kaybediyorsun. Randevu vermedi. Ama ben Sartre’ı çektim yine de. Kahvede falan... Aslında ben dost olarak birkaç saat konuşarak yapmak istiyordum. Onu yapamadım. Charlie Chaplin’le de yapamadım. Chaplin kimdir? Dünyanın en cevval, pire gibi kişisi. Buradan girer oradan çıkar her şeyi yapar. Ben onunla ilgili resim çekmek istediğimde felç olmuştu. İstemiyor felçli görülmek. Haklı. Konuşursan konuşuyor ama fo toğ ra fı nın çekilmesini istemiyordu.

‘HA SU ÇEKMİŞ, HA FOTOĞRAF ÇEKMİŞ AYNI ŞEY’

Günümüz fotoğraf sanatı üzerine neler düşünüyorsunuz?

Fotoğrafın sanat olduğuna inanmıyorum. Hiçbir şey olmayan adamlar kendilerini fotoğraf ile sanatçı kılıyorlar. Aslında fotoğrafçı değiller. Ha burnunu çekmiş, ha kuyudan su çekmiş, ha fotoğraf çekmiş aynı şey. Onlar neyi çektiklerini bilmiyorlar. Çeke çeke ıstırap çekiyorlar.

Ressamlar da zaman zaman fotoğrafı kullanarak kendilerini ifade edebiliyorlar. Bu konuda ne düşünüyorsunuz?

Ressamdan sanatçı olabilir. En çabuk fotoğraf sanatçısı olabiliyorsun. Sıkıysa ressam ol. Gidip bir kompozitör olup da senfoni yaz.

Peki günümüz foto muhabirliği üzerine ne düşünüyorsunuz?

Foto muhabirliğinin sanatla ilgisi yok. Öyle gibi gösterirler. Çünkü makinenin arkasına geçip düğmeye bastığın zaman artık çıkmamasına imkân yok. Ne çekersen çıkacak.

Siz hiç sansüre uğradınız mı? Öyle bir güç var mı ki?

Otosansür yaptınız mı peki?

Onu yapıyorum. Mesela foto muhabirliğim sırasında fazla kanlı sahneleri koymuyordum. İnsanları yaşam dan bıktırır diye... Sirkeci’den Yeşilköy’e doğru bir tren kalkmıştı ve birisi tren camından kafasını çıkarmış, kafası kopmuştu. Düşen kafayı foto muhabiri buldu ve resmini çekti. Yazıişleri müdürü zaten böyle bir fotoğrafı koymaz. Çünkü dehşet verici bir sahne.

Fotoğrafın üzerine karanlık odada ya da bilgisayar aracılığıyla yapılan müdahaleler için ne düşünüyorsunuz?

Realiteyi bozmuşsa realite olmaz. Çünkü fotoğraf realitenin parçasıdır. Mesela sinema sanattır ama fotoğ raf sa nat de ğil dir. Ne den? Çün kü si ne ma da rejisör diye bir adam vardır, aktör diye bir adam vardır. Mizansen vardır. Aslında yoktur öyle bir sahne. Rejisör ve kameramanın işbirliği ile kurulan bir sahne vardır. Lokomotif geçer, aktör silahını çıkarır tak diye ötekini vurur. Sinema sinemadır, imajinasyon vardır ve yalandır. Yalandan doğar. Sanat yalandan doğar. Ama fotoğraf hakikattir. Hakikatin kopyasıdır. Hakikatin parçasıdır, sanat olamaz.

‘İNTERNETİ SEVMEM'

Günümüzdeki dijital fotoğraflar hakkında neler düşünüyorsunuz?

Daha kolaydır. Fotoğrafçı başka bir adam, biz başka bir adamız. Benim için o işin gazeteye ulaşması önemlidir. Geç kalan haber olmaz. Şimdiki dijital ortamda, bilgisayara geçiriyorsun fotoğrafı, hangisini istiyorsan bir düğmeye basıyorsun ve gönderiyorsun. Eskiden olsa kopya yapacaktın, negatiften bir şeyler yapacaktın, hava meydanına gidecektin, göndermeye çalışacaktın... Şimdi tüm bunlar kartta ve bir düğmeye basıyorsun ve gidiyor.

Peki sizin internetle ara nız na sıl? İnterneti sevmem. Nefret ediyorum makinenin karşısında saatlerce durmaktan. Oturup konuşmak varken...

‘VAKIF KURMAZSAN YAPTIĞIN HER ŞEY KİLOYLA SATILIYOR'

Son günlerde kurduğunuz vakıfla da gündemdesiniz. Vakıf kurmaya nasıl karar verdiniz?

Vakıf kurmazsan yaptığın her şey kiloyla satılıyor. Her şey çarçur oluyor. Bir fotoğrafçı arkadaşımızın çocukları kiloyla sattılar babalarının fotoğraflarını. Ne yaptılar? Babalarını yok ettiler. Ortalık böyle insanlarla dolu. Olmasın diye böyle yapıyoruz.

Haberin Tamamı İçin:

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

BursaSinema
Görüş Bildir