OffshoreLeaks: 32 Trilyon Dolarlık Sızıntı!

 > -

32 Trilyon Dolarlık Sızıntı

Uluslararası Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu (ICIJ), dün Azerbaycan’dan Kanada’ya, Pakistan’dan Rusya’ya aralarında siyasetçi ve ünlülerin de bulunduğu 130 bin kişinin adının geçtiği offshore sistemindeki 32 trilyon doları bulan para üzerinden vergi kaçakçılığıyla ilgili kirli çamaşırları ortaya döktü.

ULUSLARARASI Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu (ICIJ), 1997’de kurulan ve bugün 60 ülkeden 160 gazetecinin uluslararası dosyalarda işbirliği halinde çalıştığı bir gazetecilik platformu.

2.5 MİLYON DOSYA

  • ICIJ ekibi, 2.5 milyon dosya, 2 milyon e-posta içeren 260 gigabyte büyüklüğündeki datayı incelemeye başladı. Belgelerin taranması için 46 ülkeden 86 gazeteci destek verdi. Bu süreçte ICIJ’nin uyguladığı yöntemler ise modern araştırmacı gazeteciliğin nasıl bir noktaya ulaştığını gösteren önemli bir örnek oluşturdu.

  • ICIJ editörleri, Virgin Adaları, Cook Adaları ve Singapur’daki 10 offshore bölgesinde 122 bin şirket, 12 bin aracı ve 130 bin kişi hakkında bilgi içeren dosyaları önce özel bir yazılımla tekrarlardan arındırdı. Böylece ilk datanın yüzde 40’ı temizlendi.

  • Daha sonra 170 ülkeye yayılan offshore’cuları araştırmak için örgütün üyeleri gazeteciler ve Azerbaycan’da olduğu gibi OCCRP (Organize Suçlar ve Yolsuzlukları Haber Projesi) türü benzeri başka saygın araştırmacı gazetecilik kuruluşlarının temsilcilerinden dünya çapında bir ekip oluşturuldu. Böylece projeye 46 ülkeden 86 araştırmacı gazeteci katıldı.

  • Data analiz edilirken, resim ve klasik arama motorlarının tanımlayamadığı bilgiler için FTR (metin dışı) yazılım sistemleri kullanıldı. Avustralyalı NUIX ve Amerikalı dtSearch şirketlerinden bedava yazılım desteği sağlandı. Ayrıca Almanya, İngiltere, Yeni Zelanda ve Kostarika’daki bilgisayar programcıları örgüte kod yazarak destek oldu.

WIKILEAKS’TEN 130 KAT BÜYÜK

  • Dünya çapında ortak bir projede buluşan gazetecilerin iletişimi için ise İngiliz bir programcı 2012’nin Aralık’ında iki haftalık bir çalışmayla ICIJ için internet bazlı bir platform yarattı. Interdata adlı sistemde, Wikileaks’ın yayınladığı ABD Dışişleri Bakanlığı kriptolarından 130 kat daha büyük olan araştırma için 28 bin arama yapıldı.

  • Araştırmayla bugün birçok ekonomiste göre dünyayı darboğaza sokan offshore bankacılığın dünyadaki finansal sistemin nasıl içine işlediği ve politikacıların bu sistemi yolsuzluklarını gizlemek için nasıl kullandıkları gözler önüne serilmiş oldu. Offshore hesapların, küresel finans sistemine yılda ortalama 1-1.6 trilyon dolar zarar verdiği hesaplandı.

GELECEĞİN GAZETECİLİĞİ

ICIJ’in yürüttüğü bu proje, başka bir açıdan özellikle gelişmekte olan ülkelerde tüm baskılara rağmen gazeteciliğin nasıl devam ettiğini gösteren bir örnek. ICIJ, OCCRP gibi kuruluşlar özellikle son 10 yıldır şeffaflıktan uzak hükümetlerin olduğu ülkelerde bu türden uluslararası çalışmalar yürütüyor. Ve belge, bilgi desteğiyle bu ülkelerde yaşanan yolsuzluk ve usulsüzlüklere uluslararsı medyada ışık tutuyor. Bağışlarla ayakta kalan bu örgütler, bazı ülkelerde önde gelen yayın kuruluşlarının mensuplarıyla çalışırlen, bazı ülkelerde de sadece kendileri için araştırma yürüten

gazeteler istihdam edebiliyor.

Azerbaycan’da Aliyev çiftliği

  • ICIJ’in yürüttüğü ‘Offshore Projesi’nin en çarpıcı kısmı, hiç şüphesiz Azerbaycan’da Aliyev Ailesi’nin gizli ticari faaliyetlerini ortaya çıkaran bölüm.

  • Buna göre Azerbaycan Devlet Başkanı İlham Aliyev, karısı Mihriban Aliyev ile British Virgin Adaları’nda 2003’te Rosamund adlı bir şirket kuruyor.

  • 2008’de ise bu sefer Azeri işadamı Hassan Gozal ile o tarihlerde 19 ve 23 yaşlarında olan Aliyevlerin iki kızı ortak iş yapıyor.

  • Gozal, yine British Virgin Adaları’nda kurulan Aliyevlerin kızları Arzu ve Leyla Aliyev’in sahibi gözüktüğü üç şirketin direktörü oluyor.

*Ve bu arada Azerbaycan’da milyarlarca dolarlık inşaat ihaleleri kazanıyor. Şirketlerin isimleri ise Arzu Aliyev’in üzerinde gözüken Arbor Investment ile Leyla Aliyev’in sahibi olduğu LaBelleza Holding ve Harvard Management.

  • Her üç şirkette de aracı olarak Malezya merkezli Naziq &Partners şirketi var. Şirketlerin kuruluş formaliteleri için hizmet sağlayıcı ise Singapur merkezli Portcullis TrustNet.

  • Belgeler, 2003’te İlham Aliyev’in Azerbaycan Parlamentosu’nda görev yaparken aynı zamanda offshore şirketlerin başında olduğunu doğrularken, babası Haydar Aliyev’in ölümünden sonra o yılın Ekim ayında devlet başkanı olmasından sonra da görevinin devam ettiğini, offshore işinin 2004 ortasına kadar sürdüğünü gösteriyor. 2008’den sonra da işi kızlarının üzerinden yürüttüğü belgeleniyor. Halbuki Azerbaycan Anayasası, Azeri Parlamentosu mensuplarının bir yandan ticari faaliyet yürütmesini kesin bir dille yasaklıyor.

  • Offshore kayıtları, Arzu ve Leyla Aliyev’in üzerlerindeki şirketler dışında Dubai’da 100 milyon dolara yakın değerde mülk sahibi olduğunu gösterirken, Hassan Gozal’ın ise sahibi olduğu Azersun, Dia gibi şirketleri üzerinden Azeri Hükümeti’nden 4.5 milyar dolarlık inşaat ve petrol ihalesi aldığı biliniyor.

Listede yok yok...

ICIJ, Yunanistan’da yaygın bir uygulama olmasından dolayı bu ülkeyle ilgili belgeleri ayrı bir bölümde değerlendirirken, ortaya başka ülke ve siyasetçilerle ilgili önemli iddialar da attı. Bunlardan bazıları şunlar:

  • Almanya sosyetesinin önde gelen isimlerinden, Brigitte Bardot’nun eski kocası Gunter Sachs’ın Cook Adaları’nda kurduğu iki şirket ve beş vakıfla, vergi kaçırdığı iddia edildi. Mayıs 2011’de intihar eden Sachs’ın ayrıca Panama, British Virgin Adaları ve Lüksemburg’da da benzer “yapıları” olduğu ve malvarlığının büyük bölümünü yurtdışında sakladığı bildirildi. Alman Maliye Bakanlığı offshore Leaks’de adı geçen isimleri vergi kaçırmaktan dava açamak için resmen istiyor.

  • Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande’ın sağ kolu Jean-Jacques Augier, British Virgin Adaları’nda kurulu bir şirketle birlikte Çin’de dağıtım işi yapan Cayman adaları merkezli bir şirkete yüzde 25 ortak olduğu ortaya çıktı. Augier, ortağının Çinli işkanı Xi Shu olduğunu söyledi.

  • Moğolistan eski Maliye Bakanı Bayartsogt Sangajav’ın görevi sırasında İsviçre’deki banka hesabını kullanarak bir offshore şirket kurduğu ortaya çıktı. Sangajav, bu şirketi gizli tutmasının hata olduğunu kabul etti.

Haberin Tamamı İçin:

32 Trilyon Dolarlık Sızıntı

WikiLeaks belgelerinin ardından bu kez de OffshoreLeaks belgeleri patladı. 170 ülkedeki 130 binden fazla multimilyoner zenginin paravan şirketler ve offshore hesaplarla nasıl vergi kaçırdığı ortaya çıktı.

Herşey Uluslararası Araştırmacı Gazeteciler Konsoriyumu'nun posta adresine gelen bir sabit disk ile başladı. Kim tarafından gönderildiği bilinmeyen diskin içinde tam 260 gigabyte büyüklüğünde yazışma ve belge bulunuyordu. Gazeteciler, diski incelemeye başladıklarında belki de tarihin en büyük gazetecilik olayıyla karşı karşıya olduklarını anladılar. Aralarında 2 milyon elektronik posta mesajının da yer aldığı belgelerde 170 ülkeden 130 binden fazla ultra-zenginin, siyasetçinin, sanatçının, politikacı eş ve çocuklarının dünyanın dört bir yanındaki offshore bankalarda bulunan hesapları ve vergi kaçırmak için kurdukları paravan şirketler yer alıyordu. ABD'nin gizli yazışmalarını konu alan WikiLeaks belgelerinden 150 kat daha fazla sayıdaki dokümanı birkaç kişinin okuyarak tasniflemesi mümkün değildi. Hemen 40 ülkeden 86 gazetecinin oluşturduğu bir ekip oluşturuldu. Vatan gazetesinin haberine göre; aralarında ABD'den Washington Post, İngiltere'den Guardian ve BBC, Belçika'dan Le Soir, Almanya'dan Süddesutsche Zeitung muhabirlerinin bulunduğu bu ekip büyük bir gizlilik içinde tam 15 ay ellerindeki milyonlarca belgeyi inceledi. Ve dün bombalar ardı ardına patladı.

Almanya: Bize verin

Dünyanın dört bir yanında belgeleri temin eden gazeteler internet sitelerinden ilk parti haberleri yayınlamaya başladı. Belgelerin teker teker ortaya çıkmasının ardından offshore hesaplarda 32 trilyon dolar tutan yüzbinlerce zengini de korku saldı. Daha bir gün önce Bütçe Bakanı'nı İsviçre'de 20 yıldır gizli hesaplar bulundurduğu ortaya çıkınca kaybeden Fransa Cumhurbaşkanı Françis Hollande, bu kez de Offshore Leaks ile sarsıldı. Hollande'ın seçim kampanyasındaki sağ kolu ve 'kasası' olarak bilinen Jean Jacques Augier'in Cayman Adaları'nda gizli hesapları bulunduğu ve vergi kaçırdığı anlaşıldı. 30 yıllık bir dönemi kapsayan belgelerde yer alan paravan şirketler ve offshore hesaplarla her yıl en az 280 milyar dolar vergi kaçırıldığı tahmin ediliyor. Belgelerde onlarca Alman'ın da bulunduğu iddiasının ardından ilk harekete geçen Almanya hükümeti oldu. Alman Maliye Bakanı Schauble, 'Gazeteciler belgeleri mutlaka resmi otoritelerle paylaşmalı' açıklaması yaptı. Mali krizdeki Yunanistan da listedeki 107 şirketin peşine düştü.

En büyük bomba Aliyev ailesi

OffshoreLeaks'in ortaya çıkardığı siyasiler arasında en önemli isim Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve ailesi oldu. Aliyev'in aile üyelerinin en az 4 offshore şirkette hisse sahibi oldukları ortaya çıktı. Dahası, ülkede 4.5 milyar dolarlık inşaat ihalesi kazanan Hassan Gozal isimli işadamının başkanın kızları Arzu ve Leyla adına Virgin Adaları'nda kurulan offshore şirketlerinin de direktörlüğünü yaptığı anlaşıldı. Bu şirketlerin Azeri milletvekillerinin şirket sahibi olmasını engelleyen anayasa hükmünü ihlal edip etmediği şimdiden tartışma konusu oldu. Belgeler ayrıca Arzu ve Leyla'nın 2008 yılında babaları ikinci kez cumhurbaşkanı seçildikten 2 ay sonra şirketleri kendi üzerlerine aldıklarını gösteriyor. Kızların adres olarak gösterdikleri Dubai'deki lüks evin değeri ise en az 6 milyon dolar olarak hesaplanıyor. Aliyev'in, cumhurbaşkanlığı öncesinde de parlamentoda görev yapıyordu. İlham Aliyev, eşi Mihriban ve kızları belgelerin ortaya çıkmasından sonra sorulan soruları cevapsız bıraktı.

İşte hedefteki zenginler

  • Çoğu Virgin Adaları'nda bulunan 2.5 milyon hesabın 46 vergi cenneti ülkede bulunduğu açıklandı.

  • Belgelerde Aliyev ailesinin yanısıra Rusya, Kanada, Pakistan, Filipinler, Tayland, Moğolistan gibi ülkelerde siyasilerin ve ailelerinin vergi kaçırmak ve/veya servetlerini gizlemek için para cennetlerine başvurdukları görülüyor.

  • Mega zenginlerin yat, malikane, pahalı sanat eserleri alırken gizliliklerini korumak ve vergi ödememek için alımlarını offshore ülkelerdeki hesaplar üzerinden yaptıkları anlaşılıyor.

  • UBS, Clariden ve Deustche Bank gibi birçok bankanın müşterilerine sürekli olarak gizlilik vaadeden offshore şirketlerle ilgili raporlar sunduğu ortaya çıktı.

  • Moğolistan'da eski finans bakanı ve meclis başkan yardımcısı Bayartsogt Sangajav'ın offshore hesapları ortaya çıkarıldı. Sangajav, 'Sanırım istifa etmem gerekecek' dedi.

  • Rusya Başbakan yardımcısı Igor Shuvalov'un eşi Olga Shuvalova belgelerde yer alan isimlerden biri oldu. İlk açıklamasında 'yasadışı birşey yapmadığını' söyledi.

  • Kanadalı bir senatörün eşi Tony Merchant'ın 800 bin dolarını vergi cennetlerinde tuttuğu anlaşıldı.

  • Defalarca yolsuzlukla itham edilen Filipinler eski diktatörü Ferdinand Marcos'un en büyük kızı Maria Imelda Marcos da belgelerde en çok ismi geçen ünlülerden biri oldu.

  • İspanya'nın en büyük sanat koleksiyoncusu ve eski İspanya güzeli Barones Carmen Thyssen-Bornemisza'nın sanat eserlerini satın alırken offshore şirketlerini kullanarak vergi kaçırdığı anlaşıldı.

  • Doğu Alman istihbaratının eski müdürünün oğlu Franz Wolf, Almanya'daki isimler arasında en çok göze çarpan kişi oldu.

  • İsviçre'de 300, İtalya'da 200 kişinin listelendiği, Yunanistan'da ise 103 ismin listede olduğu belirtildi.

  • Hindistan'da iki milletvekilinin offshore hesapları ortaya çıktı. Her ikisinin de koltuğunu kaybedeceği belirtiliyor.

  • Zimbabve diktatörü Robert Mugabe'nin halkı yokluk içinde yaşarken tüm servetini vergi cennetlerinde tuttuğu anlaşıldı.

Gazeteport.Com

Haberin Tamamı İçin:

OffshoreLeaks'in ortaya çıkardığı siyasiler arasında en önemli isim Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve ailesi oldu. Aliyev'in aile üyelerinin en az 4 offshore şirkette hisse sahibi oldukları ortaya çıktı.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

AlmanyaAmerika Birleşik DevletleriAzerbaycanBaşbakan YardımcısıBelçikaÇinDubaiFilipinlerFransaHindistanİngiltereİntiharİspanyaİsviçreİtalyaRusyaWikileaksYunanistanvergi
Görüş Bildir