Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

Milliyetçilik Şekil Değiştirip Yürüyor

 > -
5 dakikada okuyabilirsiniz

Milliyetçilik Şekil Değiştirip Yürüyor

Zaman gazetesi yazarı Mümtaz’er Türköne’nin köşe yazısında “Türk milliyetçiliği, görevini layıkıyla tamamladı. Bize düşen artık sadece onun tarihî mirasına saygı göstermek ve ‘Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı’ etrafında bu ülkenin birliğini ve bütünlüğünü temin etmek” sözleriyle milliyetçi kesimden tepki topladı. Tartışmanın gündeme getirdiği “Türk milliyetçiliğine ihtiyaç kalmadı mı?” sorusunu akademisyen, yazar ve siyasetçilere sorduk.

Ülkücü hareket kendini yenileyemedi

Ahmet Yenİlmez (Oyuncu):

Aslında gelinen nokta neticeyi göstermiyor mu? 50 yıllık bir hareket düşünün, sadece oy oranı nispetiyle baktığınız zaman, herhangi bir sapma göstermeden her seçimde çoğalarak yüzde 30 oy alması gerekir. Türk dünyasını, Türk İslam inşasını temsil ediyor. Ama demokratik bir mücadele veriyorsunuz, kendinizi fikrinizi yenileyecek yeni neslin önünü tıkıyorsunuz. Ülkücü hareket çok büyük hizmetler etti, çok kaliteli kadrolar yetiştirdi ancak daha sonra yapılanma neticesinde mesnetsiz insanlar tarafından idare edildiği için ehil kadroları, o makamları kaybetme pahasına yapının dışına attılar. Kalkalım bugün MHP ’ye üye olmak isteyelim, üye olmamız mümkün değil. Eleştiriye tahammül gösteremeyen bir hareketin insanları yönetmesi nasıl mümkün? Mümtaz’er Türköne’yi eleştiriyorlar. O kim? Bu konunun çilesini çekmiş bir insan. Ülkücü hareketin 12 Eylül’le ilgili bir sinema filmi yok. Ve şu andaki yöneticilerin hiçbiri bundan rahatsız değil. Estetikten, sanattan, edebiyattan uzaklaşması müthiş bir dejenerasyon ortaya çıkardı. Bu da tamamen yapının dışında durumu idare eden, tabela noktasında varlık gösteren bir yapı haline geldi. Miyadını doldurmadı elbette ama kendini yenileyemedi.

70’lerde yüzde 6.6 oy alırlardı, şimdi yüzde 16

Tanıl Bora (Akademisyen):

MHP’gil milliyetçiliğin bittiğini söyleyen Mümtaz’er Türköne’nin bu hareket içinde yer aldığı 70’lerde, MHP azami yüzde 6,6 oy almıştı. Keskin bir siyasal kutuplaşma ortamında, canlı ve dinamik denen döneminde vardığı nokta buydu. AKP ’nin hegemonyası altında ehemmiyetsizleştiği kabul edilen 2009’daki son seçimde ise yüzde 16 küsur oy aldı MHP. Demek, MHP’nin bir sosyal ve siyasal karşılığı var. Radikal ve reaksiyoner milliyetçiliğin zemini varoldukça, MHP çizgisi de öyle veya böyle varolur. “MHP’nin bittiği” iddialarını, kâh AKP’nin kâh Gülencilerin MHP tabanını elde etme stratejileriyle birlikte düşünerek anlayabileceğimizi zannediyorum.

Yeni milliyetçilikte Kürt de Laz da Çerkes de var

Avnİ Özgürel (Yazar):

Mümtaz’er Türköne ve onun bu “Milliyetçilik misyonunu tamamlamıştır” fetvası, onun kendisine sorması gereken soruları ortalığa yöneltip milliyetçilik düşüncesinin cenaze merasimine davet ettiği yazı çok önemsendi. Adı milliyetçiye çıkmış biri ortaya çıkıp “Bu düşüncenin geçerliliği kalmadı” gibi laflar gevelediği vakit üzerine atlayan çok oluyor. Fakat tabii unutmamak lazım ki, kişinin geçmişte hangi derneğe üye olduğu, hangi siyasi partiye girip çıktığı, kendisini nasıl tarif ettiği kadar aslında ne olduğu da önemli. O bakımdan 20’lerin, 40’ların, 80’lerin milliyetçilik düşüncesiyle ‘Soğuk Savaş’ın sona erdiği, bir asrın kapandığı, küreselleşmenin yaşandığı bir dönemin milliyetçiliği elbette farklıdır. Türkiye’de SSCB’nin yıkıldığı bir tabloda milliyetçilik düşüncesini kalıp cümleler, klişelerle algılıyorsanız tabii ki bunun bir geçerliliği olmaz. Ama nasıl liberalizm değiştiyse bugünün milliyetçilik anlayışı da değişti. Bir kan milliyetçilik kalmadı. Şimdiki milliyetçilik anlayışı içinde Kürt de var Çerkes de Laz da var. Bu ülkeyi inşa eden her milletin toplumun bir parçası olduğunu düşünen bir milliyetçilik var. MHP’yi milliyetçiliğin ölçüsü olarak görüyorsanız, orada bir yanlışlık var zaten. Sen kendin ne yaptın? Milliyetçi gençlerin talip olduğu düşünceyi değiştirmek, yeni bir çağın icap ettirdiği milliyetçiliği üretmek adına ne yapıyorsun? Bunları sorgulamak yerine bunu tartışmaya açıyorlar.

Herkes zaten şu veya bu şekilde milliyetçi

Umut Özkırımlı (Akademisyen):

Öncelikle Türköne “Türkiye’de milliyetçilik miyadını doldurdu” demiyor, ‘Türkçülük miyadını doldurdu” diyor ve milliyetçiliği yeniden, farklı bir şekilde tanımlamamız gerektiğini söylüyor. Ülkücüler tarafından linç edilmesi normal; ‘Türki milliyetçisi’ olduğunu söylemesi ‘içimizdeki hain’ olarak algılanmasını önlemez, önlemiyor da. Hakkını teslim etmek lazım. Eleştirisi orijinal değil ama yerinde. Katı ve otoriter bir ideolojiye sahip, kişi kültüne inanan bir kitlenin içinden biri çıkıyor ve onlara bugüne kadar inandıkları şeyin, deyim yerindeyse ‘totemlerinin’ tarihsel misyonunu yerine getirdiğini, artık bir işlevinin kalmadığını söylüyor. “Türkçülük, Kürtçülüğü besliyor, ülkeyi bölünmeye götürüyor” diyor. Türkiye’de milliyetçilik miyadını doldurmadı. (Dünyada da doldurmadı.) Tersine daha da revaçta. Bunu anlamak için sadece CHP ’nin değil, AKP’nin ya da BDP’nin söylemlerine bakmak yeterli. Herkes zaten şu veya bu şekilde milliyetçi. Öte yandan MHP’nin tanımladığı biçimiyle ülkücülük miyadını doldurdu mu, muhtemelen evet. Şu anda milliyetçilik kulvarında üç söylem yarışıyor: CHP tarzı ulusalcılık, Kürt milliyetçiliği ve anti-laik, anti-Kemalist milliyetçilik. AKP, üçüncü alanı neredeyse tamamen kaplamış durumda. Yani artık MHP’ye ihtiyaç yok. Daha doğrusu, ülkücülük anlamında yok. MHP, başka muhalefet biçimleriyle oy toplamaya devam edebilir. Ama ‘daha fazla’ milliyetçilik yaparak oy alamaz. AKP zaten parsayı topluyor bu alanda. Öcalan’la görüşmesi de bir şey değiştirmez çünkü kamuoyunu buna hazırladı. Zaten toplumun büyük kesimi artık savaştan sıkılmış durumda. Kamuoyu yoklamaları AKP’nin görüşmeler başladığından beri oy kaybettiğini filan da göstermiyor. Bu anlamda ülkücü harekete ihtiyaç kalmadı, evet.

Küreselleşme milliyetçiliği aşındırdı

Yüksel Taşkın (Akademisyen):

Türköne MHP’nin sıkıştığı noktayı açık yüreklilikle anlatıyor. MHP’de ikilem var, CHP’de olanın aynısı. Türk milliyeti kavramını ırk üzerinden tanımlamadıklarını iddia ediyorlar. “Gökalp’in milliyetçilik anlayışı insanların yan yana gelişine dayalı” diye meşrulaştırıyorlar. Kuramda içinde farklı unsurların kaynaştığını söylüyorlar ama bir Lazsanız benim gibi ve bunu sessizce geçiştirebiliyorsanız bu milliyetçilik kavramına sığabiliyorsunuz ancak. Bunun en yumuşak versiyonu ulusalcılarda, gönüllü asimilasyon. Onu kabul ederlerse tamam, etmiyorlarsa sorun yaşanıyor. Bunun iflas ettiğini AKP anlıyor çünkü onun İslam’ın birleştiriciliği gibi bir kartı var. MHP bileşenleri içinde İslam’ın birleştiriciliğini de kullanamıyor. Artık bu dönemde herkes değişik şekillerde kimliğine sahip çıkıyor. Kürtler, Lazlar, Aleviler. Herkes kimliğine dair bir keşif yaşıyor. Hem ulusalcılar hem MHP’liler bunun karşısına bir projeyle çıkamıyor. Mümtaz’er Türköne de buna işaret ediyor. Küreselleşmeyle beraber insanlar birbirlerine baktıkça kendi farklılık iddialarının aşındığını hissediyorlar. Dünyayı bilmezken Türk milliyeti kavramına sığmamız kolaydı. Küreselleşme milliyetçiliği aşındırdı.

Kürt milliyetçiliği yok etnik bölücülük var

Alİ Uzunırmak (MHP Aydın Milletvekili)

Milliyetçilik millet gerçeği olduğu sürece dünyada hiçbir zaman miyadını doldurmayacaktır. Milliyetçilik mücadelesi farklı şekillerde sürmektedir. Bizim milliyetçiliğimizin temelleri Bilge Kağan’dadır. Milletin içinde bulunduğu şartlar, verilen mücadele değişebilir. Türköne’nin dediği gibi Kürt milliyetçiliği diye bir şey yoktur, etnik bölücülük vardır. Milliyetçilik kelimesini ırkçılıkla karıştırmasınlar. Millet, milli, milliyet, milliyetçilik kavramlarıyla tanımlamalılar. Irkçılıkla, rasizmle, kavmiyetle değil. Yanılgıya düşmesinler. Dünya tarihinde Kürtlerin kurduğu bir medeniyet var mı? Biz Anadolu’ya geldiğimizde birilerinin egemenliğine son vermedik. Dolayısıyla bir milliyet mücadelesi yoktu. Anadolu coğrafyasında Kürtlerin bir milliyet mücadelesi yok. Mümtaz’er Hoca çok yanlış yapıyor. Kariyerine yazık.

Başka şekillerde her zaman olacak

Ferhat Kentel (Şehir Üniversitesi Öğretim Görevlisi, Yazar)

Haberin Tamamı İçin:

Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

Abdullah ÖcalanAdalet ve Kalkınma PartisiAydınBarış ve Demokrasi PartisiCumhuriyet Halk PartisiMilliyetçi Hareket PartisiSSCBSavaşSinema
Görüş Bildir