Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

Berlin-Ankara Gerginliği: Gözler Varşova'daki Muhtemel Görüşmede

 > -
5 dakikada okuyabilirsiniz

1915 olaylarını 'soykırım' olarak niteleyen kararın yol açtığı gerilimde gözler Almanya Başbakanı Merkel ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın katılacakları NATO zirvesinde. Berlin’in 'ilişkilerimiz normalleşsin' talebine Ankara’dan 'soykırım kararıyla arana mesafe koy' şartı geldi.

Türkiye-Almanya ilişkilerinde Federal Meclis’in 1915 olayları ile ilgili 'soykırım' kararı nedeniyle başlayan gerilim sürüyor. 

Siyasi temaslar hemen hemen durma noktasına gelirken gözler gelecek hafta her iki liderin katılacağı NATO Zirvesi'nde yapacakları muhtemel görüşmeye çevrildi.

Alman Meclisi 'Soykırım Tasarısını' Onayladı - onedio.com
Alman Meclisi 'Soykırım Tasarısını' Onayladı - onedio.com

DW Türkçe'den Değer Akal'ın haberine göre Alman diplomatik kaynaklar, İstanbul’daki terör saldırılarının ardından telefonda görüşen Merkel ve Erdoğan’ın 8-9 Temmuz tarihlerinde Varşova’da yapılacak NATO Zirvesi sırasında bir araya gelmeleri amacıyla görüşmelerin sürdüğünü söyledi. İki ülke arasında gerginliğe yol açan konuların en üst düzeyde ele alınması, ilişkilerde gelecek perspektifinin konuşulması bekleniyor.

Ankara’nın şartı

Türkiye, Almanya ile ilişkilerin yeniden normalleşebilmesi için, Merkel hükümetinden gelecek günlerde adım atmasını talep ediyor. Başbakan Merkel dahil hükümet üyelerinin çoğunluğunun 2 Haziran’da "soykırım" kararının kabul edildiği Federal Meclis oturumuna katılmamış olmaları, Türk tarafınca yeterli görülmüyor. 

Türkiye, Alman hükümetinin bir açıklamayla tutumunu netleştirmesini, bu kararın hükümeti bağlamadığını, hukuki bir yanı olmadığı, hükümet politikalarına yansımayacağını ifade etmesini istiyor. Ankara’nın bir diğer beklentisi de Almanya’nın, 1915’te yaşananların uluslararası tarihçiler komisyonu tarafından ele alınması önerisine destek vermesi.

Soykırım olarak nitelendiren karara büyük tepki gösteren Ankara, buna karşı bir eylem planı hazırlandığını bildirmişti. DW Türkçe’nin paylaştığı bilgiye göre yapılan istişareler, sonrasında Ankara’nın göstereceği tepkide, Türkiye’nin siyasi, iktisadi ve askeri alanlardaki milli çıkarlarının zarar görmemesi ölçüsünün dikkate alınması kararlaştırıldı. Birçok alanda ilişkiler dondurulmasa da temasların yoğunluğu büyük ölçüde düştü.

Siyasi diyalog sınırlandırıldı

Siyasi diyalog sınırlandırıldı
Siyasi diyalog sınırlandırıldı

Soykırım kararı sonrasında ilişkilerde en büyük zorluk, parlamenterler arasındaki diyalog konusunda yaşanıyor. Almanya Federal Meclisi ile Türkiye Büyük Millet Meclisi arasındaki ilişkiler durma noktasına geldi. 

Üst düzey siyasi diyalog sınırlandırıldı. İki ülke dışişleri bakanlıkları arasındaki stratejik diyalog toplantıları, ekonomik ve ticari işbirliğinin genişletilmesini hedefleyen ekonomi ve ticari ortaklık toplantıları için hazırlık yapılamıyor. Planlanan karşılıklı üst düzey askeri ziyaretlere ilişkin hazırlıklarda da frene basıldı. Türk tarafı zorunluluk olmadıkça, ilişkilerin daha da geliştirilmesine dönük girişimlere sıcak bakmadığı mesajını veriyor.

Gerilim aylar sürebilir

Türkiye ile Avusturya ve Vatikan arasında geçen yıl soykırım kararları nedeniyle benzer gerilimler yaşandığına dikkat çeken diplomatik kaynaklar, Avusturya ile beş buçuk ay, Vatikan ile de 10 ay süren gerginlik sonrasında tarafların uzlaşmaya vardıklarına dikkat çekiyor.

Avusturya parlamentosunun geçen yıl kabul ettiği tasarı üzerine Türkiye tepki olarak Viyana büyükelçisini geri çekmişti. İki ülke arasında kriz Avusturya Dışişleri Bakanı Sebastian Kurz’un Eylül ayında Türkiye ziyareti sırasında yaptığı açıklamayla aşılmıştı.

Kurz, Meclis’teki siyasi partilerin ortak açıklamasının, hükümetin tutumunu değiştirmediğini belirterek, bunun bir mahkeme kararı niteliği de taşımadığını söylemişti. Kurz, “Avusturya hükümetinin, pozisyonu burada değişmedi. Hukuki durum çok net. 1948 tarihli BM Konvansiyonu çok net şekilde soykırım kararını açıklığa kavuşturmaktadır. Bu soykırım kavramının geriye dönük olarak yürümediği de çok net. Tarihle yüzleşmek önemlidir. Mağdurların, kurbanların unutulmaması gerektiği açıktır. Bu konuda da görüş alışverişinde bulunmaktan mutluyuz” ifadelerini kullanmıştı.

Almanya normalleşme istiyor

Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Martin Schäfer

Türkiye politikaları nedeniyle sert eleştirilere hedef olan Merkel liderliğindeki Alman hükümetinin gelecek günlerde buna benzer bir açıklama yapıp yapmayacağı belirsizliğini koruyor. Ancak Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Martin Schäfer’in Türkiye ilişkiler konusunda bu hafta yaptığı açıklama normalleşme arzusunu ifade ediyor.

Schäfer, gazetecilerin soruları üzerine yaptığı açıklamada, “Biz Türkiye ile siyasi ilişkilerin en kısa zamanda yeniden tam anlamıyla normalleşmesini diliyoruz. Sadece hükümetler arası değil iki ülke parlamentoları arasında da normalleşme arzu ediyoruz. Bu hedefe ulaşmak için dışişleri bakanlığı olarak elimizden geleni yapacağız” ifadelerini kullanmıştı.

Erivan'dan Ankara'ya diplomatik mesajlar

Almanya Dışişleri Bakanı Frank-Walter Steinmeie

Bu süreçte Dışişleri Bakanı Frank-Walter Steinmeier’in geçen günlerde gerçekleştirdiği Ermenistan ziyaretinde özenli bir üslup kullanması ve yapıcı mesajlar vermesi de dikkat çekti. Federal Meclis'teki soykırım kararı oylamasına katılmayan Steinmeier’in, Ermenistan ziyareti sırasında da Federal Meclis kararına mesafesini koruması gözlerden kaçmadı.

Diplomatik kaynaklar, Steinmeier’in Erivan’da 'soykırım' anıtını ziyaret etmekle birlikte, ziyaretçi defterini imzalamadığına, birçok siyasinin aksine anı olarak ağaç dikmediğine ve sosyal medya üzerinden açıklamalarında “soykırım” yerine “mezalim” kavramını kullanmayı tercih ettiğine işaret ediyorlar.

Steinmeier, Erivan’daki konuşmasında sorunun tek bir kavrama indirgenmesinin sorunları çözmeyeceğini söylerken, Türkiye’nin tarihçiler komisyonu önerisine atıfta bulunarak iki ülke arasında görüşmeler yapılması beklentisini dile getirdi.

Değer Akal, Deutsche Welle Türkçe

 

Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

AlmanyaAngela MerkelAnkaraAvusturyaBaşbakanBirleşmiş MilletlerİstanbulNATORecep Tayyip ErdoğanSosyal MedyaTercihTerörTürkiye Büyük Millet Meclisi
Görüş Bildir