Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

‘Başkanlık Sistemini İçeren Anayasa Değişikliği İçin Sonbaharda Referandum Hedefleniyor’

 > -
4 dakikada okuyabilirsiniz

Genel seçimin ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından gündemin ilk sırasına alınan başkanlık sistemini kapsayacak anayasa değişikliği için sonbaharda referanduma gidilmesi hedeflenirken; Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Başbakan Davutoğlu, AKP'ye anayasayı tek başına değiştirme gücünü sağlama hedefiyle gidilecek bir erken seçime sıcak bakmıyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Ocak sonunda sivil toplum kuruşlarının içinde yer aldığı Türkiye Anayasa Platformu'nca düzenlenen "Yeni Anayasa İçin Hep Birlikte" başlıklı toplantıda, başkanlık sistemini içerecek yeni anayasa değişikliği için yeni bir kampanya başlattı. Seçim dönemindeki kampanyasında başkanlık sistemini ön planda tutmayan ve seçimin ardından "başkanlık sistemi Türkiye'nin en öncelikli konusu değil" diyen Başbakan Davutoğlu da son dönemde başkanlık sistemini daha net şekilde savunmaya başladı.

Reuters'ın haberine göre, yeni anayasanın yazımı için TBMM nezdinde oluşturan Anayasa Komisyonu'ndan muhalefetin başkanlık sisteminin getirilmesine karşı çıkmaları nedeniyle bir sonuç alınması beklenmezken, AKP ve hükümet yetkilileri, anayasa değişikliğini referanduma taşıma hedefindeler.

Meclis'te 317 sandalyesi bulunan AKP'nin, oy kullanma hakkı olmayan Meclis Başkanı dışarıda bırakıldığında, olası bir anayasa değişikliğini tek başına referanduma taşıması için 330 oy desteğine yani en az 14 sandalyeye daha ihtiyacı bulunuyor.

'Desteğin sağlanma ihtimali, kolay olmasa da var. Bu kapsamda bu yıl sonbaharda bir referandum hedefleniyor'

Cumhurbaşkanlığı'na yakın bir yetkili, hem Erdoğan'ın hem de Davutoğlu'nun anayasayı referanduma götürecek kadar milletvekili desteğinin muhalefet partilerinden sağlamaya çalışacağını ve bu konuda "çok iyimser ya da çok karamsar olmadıklarını" belirterek, "Doğrudan muhalefet milletvekilleriyle temasa geçilmedi. Ancak bu desteğin sağlanma ihtimali, kolay olmasa da, var. Bu kapsamda bu yıl sonbaharda bir referandum hedefleniyor" dedi.

Diğer yandan anayasa değişikliği için muhalefet partilerinden destek aranırken AKP'den bir fire olup olmayacağı da tartışılıyor.

'AKP'den fire verilmemesi son derece kritik'

Bazı yetkililer, oylamada AKP'den fire verilmemesinin son derece kritik olduğunu belirtirken, "muhalif" sayılabilecek bazı vekillerin tavırlarının yakından izleneceğini vurguluyorlar.

"Oylamada AK Parti'den çok fazla fire olacağını sanmıyoruz. En fazla beş fire olma ihtimali var" diyen Cumhurbaşkanlığı'na yakın bir diğer kaynak, "Referanduma götürmek için gerekli olan 14 milletvekilini de bulmak çok kolay olmayacaktır. Ancak ihtiyaç olan desteği bulmak için çalışılacaktır" dedi.

AKP'den üst düzey bir yetkili ise gerekli tedbirlerin alınması halinde tüm partili milletvekillerinin desteğinin alınabileceğini belirterek, "Düzenleme teklif olarak verilir ve tüm milletvekillerinin imzası alınırsa, ayrıca parti kendi sistemi için gerekli tedbirleri alırsa fire olmayacaktır" dedi.

Oylamalar gizli yapılıyor

Anayasa değişikliği için yapılan oylamalar gizli gerçekleştiriliyor ve grup kararı alınamıyor.

Başbakanlık'tan üst düzey bir yetkili ise AKP'den herhangi bir fire beklemediğini belirterek, "Yeni anayasa taslağımızı Meclis'e getirdiğimizde muhalefetten gereken desteği alabileceğimizi düşünüyoruz. Destekleyecek vekiller illa kendilerini afişe etmek zorunda değiller, partilerinde kalarak gizli oylamada ortaya çıkabilirler" dedi.

Muhalefet partilerinden üst düzey yetkililerse, AKP'nin kendi partilerinden bu desteği sağlayamayacağı görüşündeler.

Diğer partilerden yetkililer ne diyor?

CHP Grup Başkanvekili Levent Gök

CHP Grup Başkanvekili Levent Gök, "Cumhurbaşkanı kirli pazarlık düşünüyorsa aklından çıkarsın. CHP'den başkanlık sistemine oy verecek tek kişi bulamayacak" derken, MHP'li üst düzey bir yetkili, "Bizden destek gelmeyeceğini garanti edebilirim. Ama CHP ve HDP üzerinde ne yaparlar kestiremiyorum" diyor.

HDP'den bir yetkili ise sonbaharda referandumdan ziyade erken seçim beklediklerini dile getirerek, "330'a ulaşamayacaklarını düşünüyoruz. Bunun için seçim yapıp, 330 vekili seçim yoluyla elde etmeyi deneyecekler" görüşünü dile getirdi.

Referandumda bir düzenlemenin kabulü için katılımcıların yarısından fazlasının oyu gerekiyor.

Erken seçim riskli görülüyor

Anayasa değişikliğini referanduma götürecek desteğin elde edilememesi durumunda AKP'nin anayasayı tek başına değiştirebilmesini sağlayacak en az 367 milletvekilini hedefleyen bir erken seçime gidilmesi ise Erdoğan ve AKP yönetimi tarafından riskli bir tercih olarak görülüyor.

Cumhurbaşkanlığı'na yakın bir yetkili, anayasa değişikliğini referanduma taşıyacak 330 milletvekilinin desteğine ulaşılamaması halinde 2017 ilkbaharında referandumun ikinci defa denenebileceğini söyledi.

Erken seçim ihtimalinin Davutoğlu tarafından yalanlandığını hatırlatan, Cumhurbaşkanlığı'na yakın üst düzey bir kaynak, "Cumhurbaşkanı bir erken seçimin riskleri olabileceğini biliyor ve o da hükümetin erken seçime karşı çıkan tutumunu doğru buluyor" dedi ve ekledi:

"Parlamenter sistem fiilen çalışmıyor; seçilmiş cumhurbaşkanı ile başbakanın aynı anda görev yapıyor, "Bu durum sürdürülemez duruma geldi. Eğer başkanlık sistemi için gerekli destek sağlanamazsa uygun ortam ve zaman beklenir."

'Görüşülenlerin çoğu MHP'li, yeterli destek için ortam bulundu'

Hükümete yakınlığıyla bilinen kamuoyu araştırma şirketi MAK Danışmanlık'ın Başkanı Mehmet Ali Kulat ise başkanlık sistemine destek amacıyla Cumhurbaşkanlığı'nın bazı muhalefet milletvekilleriyle "dolaylı" temas kurduğunu belirterek, "En az 20 milletvekili ile kontak kuruldu. Kontağı kuranlar Saray'a yakın insanlar ve danışmanlar. Görüşülenlerin çoğu MHP'li. Muhalefetten yeterli destek için ortam bulundu. Sadece Anayasa Uzlaşma Komisyonu sürecinin bitmesi bekleniyor" dedi.

Kulat, referandum için destek bulunamaması halinde ise erken seçimin gündeme geleceğini belirtti.

Ercan Gürses - Orhan Coşkun, Reuters

Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

Adalet ve Kalkınma PartisiAhmet DavutoğluBaşbakanBaşkanlık SistemiCumhuriyet Halk PartisiHDPHalkların Demokratik PartisiMilliyetçi Hareket PartisiRecep Tayyip ErdoğanTercihTürkiye Büyük Millet Meclisi
Görüş Bildir