Yargıtay'dan Kiracı ve Ev Sahiplerini İlgilendiren Karar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira sözleşmesi yeni yenilenmiş olsa bile kira bedeli emsallerin altında kalıyorsa 5 yıl dolmadan da kira tespit davası açılabileceğine hükmetti. Karar, İstanbul'daki bir iş yeri kirasına ilişkin uyuşmazlıkta verildi. Daire, 2005'ten beri süren kira ilişkisini de hesaba katarak yerel mahkemenin kararını bozdu.
22 bin liralık kiraya 39 bin liralık talep: Dava 2005'te başlayan kira ilişkisinden çıktı.
Uyuşmazlığın kaynağı İstanbul'daki bir iş yeri. Ev sahibi, mülkü 2005'ten bu yana kiracısına kullandırıyordu. 2021 yılında kiracının ödediği aylık kira 22 bin lira düzeyindeydi. Mal sahibi bu bedelin benzer iş yerlerinin kiralarının çok altında kaldığını, rayiç bedellerin ise ciddi biçimde yükseldiğini öne sürerek kira tespit davası açtı ve bedelin 39 bin liraya çıkarılmasını istedi.
Davaya bakan sulh hukuk mahkemesi talebi bu yönde sonuçlandırmadı. Taraflar arasındaki son kira sözleşmesi 2018'de yenilenmişti ve dava tarihi itibarıyla üzerinden henüz 5 yıl geçmemişti. Mahkeme bu nedenle hak ve nesafete göre bir belirleme yapılamayacağına, sözleşmedeki artış şartına göre hesaplama yapılması gerektiğine karar verdi.
Ev sahibi kararı temyiz etti. Kiracının mülkü 2005'ten beri kullandığını hatırlatan davacı, yerel mahkemenin kararının bu yüzden hukuka aykırı olduğunu savundu.
Yargıtay "ilk sözleşmeden bu yana geçen süre" dedi, yerel mahkemenin kararı bozuldu.
Temyiz incelemesini yapan Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin kararını hukuka aykırı bularak bozdu. Daire gerekçesinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'na dikkat çekti. Buna göre yenilenen kira dönemlerinde taraflar arasındaki artış anlaşması, bir önceki kira yılındaki tüketici fiyat endeksinin 12 aylık ortalamasına göre değişim oranını geçmemek koşuluyla geçerli. 5 yıldan uzun süreli ya da 5 yıldan sonra yenilenen sözleşmelerde ise yeni dönemin bedeli; üretici fiyat endeksindeki artış, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri göz önünde tutularak hakkaniyete uygun biçimde belirleniyor.
Kararda, kira bedelinin belirlenmesi için her zaman dava açılabileceği de hatırlatıldı. Dairenin altını çizdiği nokta şu: 2018'deki sözleşme miktar olarak bir güncelleme içermiyordu, yalnızca var olan kira ilişkisini yazılı hale getirmek için düzenlenmişti. Yenilenen sözleşmenin üzerinden 5 yıl geçmemiş olsa bile ilk sözleşmenin başlangıcından itibaren geçen süreler gözetilmeli, şartlar varsa kira bedeli hak ve nesafete göre tespit edilmeli.
Yargıtay ayrıca yerel mahkemenin bilirkişi heyetinden ek rapor alması gerektiğini belirtti. İncelemede 2018 tarihli sözleşmedeki bedelin o tarihte rayici yansıtıp yansıtmadığı araştırılacak. Bedel rayice uygunsa talep edilen dönem için endeks uygulanarak artış yapılacak, uygun değilse kira hak ve nesafete göre yeniden belirlenecek. Eksik araştırmayla karar verilmesi usul ve kanuna aykırı bulundu.
Karar, 5 yıllık sürenin tek başına bir engel olmadığını gösteriyor. Yine de dosyanın bir iş yeri kirasına ilişkin olduğunu ve her uyuşmazlığın kendi koşullarında değerlendirileceğini akılda tutmak gerekiyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Bu içerikler de ilginizi çekebilir:
Yargıtay'dan Kiracılara Emsal Karar: Haber Vermeden Taşınan Yandı!
Yorum Yazın