Halkın Yüzde 90'ı Göç İçin Başvurdu: Sular Altında Kalmadan Önce Kendini Metaverse'e Kopyalayan Ülke
Pasifik'in ortasında, Avustralya ile Hawaii'nin tam arasında duran Tuvalu'nun toplam nüfusu 11 bin kişi. Bazı projeksiyonlara göre ülke 2100'e kadar tamamen suların altında kalabilir. Deniz seviyesi son 30 yılda çoktan 21 santimetre yükseldi bile. Halkın büyük bölümü artık gitmeye hazırlanıyor, hükümet ise bambaşka bir hazırlık yapıyor: Ülkenin dijital bir kopyası çıkarılıyor!
Deniz Seviyesi 30 Yılda 21 Santimetre Yükseldi, Adanın Tek Ana Yolu Deniz Suyunun Altında Kaldı
Tuvalu halkı dokuz mercan adası ve atolüne yayılmış durumda, toplam nüfus 11 bin civarında. Deniz seviyesinin 30 yılda 21 santimetre yükselmesi kâğıt üzerinde küçük bir rakam gibi görünse de denizden yüksekliği çok düşük olan bu mercan adaları için her şeyi değiştiriyor. Halk artık şiddetli gelgitlerle, sıklaşan fırtınalarla ve ağır hava olaylarıyla uğraşıyor. Şubat aylarında yaşanan 'kral gelgitleri' ise son yıllarda tanınmaz hale geldi.
Niuone Eliuta 2024'te yaşananları şöyle anlatmıştı: 'Bahar ya da kral gelgitleri şubatta hep olur, ama bu yılki daha önce tanık olduğumuz hiçbir şeye benzemiyor.' Eliuta'ya göre o hafta adanın tek ana yolu doğanın öfkesine yenik düşmüş, deniz suyu sellerinin altında kalmıştı. Ulaşımın kesildiği o günlerde çok sayıda Tuvalulunun aklından aynı soru geçiyordu: Bu adada bir geleceğimiz var mı?
Su kıtlığı, mercan ağarması, sıcak iklimin getirdiği vektör kaynaklı hastalıklar ve sertleşen hava olayları da adadaki hayatın her alanını tehdit ediyor.
Halkın Yüzde 90'ı Avustralya Vizesine Başvurdu ama Yılda Yalnızca 280 Kişi Gidebiliyor
Tuvalu ve Avustralya hükümetleri 2023'te Falepili Union adlı bir anlaşma imzaladı. Anlaşma, her yıl 280 Tuvalulunun Avustralya'ya taşınmasına izin veriyor ve gidenlere oturum ya da vatandaşlık hakkı tanıyor.
2025'te ada halkının yüzde 90'ından fazlası bu vize programına başvurdu. Yani neredeyse bütün ülke sıraya girdi, ama kapıdan yılda yalnızca 280 kişi geçebiliyor.
Bu arada adayı yerinde korumaya yönelik çalışmalar da sürüyor. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı, Tuvalu hükümeti ve Yeşil İklim Fonu, dalgaların ulaşamayacağı yükseklikte yeni kara parçaları oluşturmak için kum tarama projesi yürütüyor. Halk da kendi imkânlarıyla çalışmalara yardım ediyor.
Ülke ayrıca dokuz adasını haritalandırmak ve kıyı tehlikelerini daha iyi öngörmek için 2 milyon dolar harcadı. Çıkan sonuç ise biraz ürkütücü. Eskiden yüzyılda bir yaşanan kıyı su baskınlarının 2050'ye kadar 10 yılda bir yaşanması bekleniyor.
Dışişleri Bakanı Kofe: "Tuvalu Tamamen Siber Uzayda Var Olan İlk Ülke Olabilir, ama Sonuncusu Olmayacak"
Tuvalu hükümeti 2023'te adaların tamamının 3 boyutlu taramasını tamamlayıp bir web sitesine yükledi. Ayrıca ülkenin her santimetresini belgeleme çalışması hâlâ sürüyor. Amaç, gelecekte insanların metaverse üzerinden ülkeyi gezip kültürünü, dilini ve mirasını öğrenebilmesi.
Dijitalleştirme, Tuvalu'nun en kötü iklim senaryolarına hazırlanmak için kurduğu Future Now Project'in üç ayağından yalnızca biri. İkinci ayak, topraklar yok olsa bile ülkenin devlet statüsünü ve sınırlarını korumak; üçüncüsü ise ülke gittikten çok sonra bile kalacak kapsamlı bir dijital arşiv oluşturmak.
İlk ayak ise diplomasi. Tuvalu, dünyayı iklim çözümlerine ikna etmeye çalışırken kendi kültüründen üç kavramı öne sürüyor — ortak yaşam anlamına gelen olaga fakafenua, paylaşılan sorumluluk anlamına gelen kaitasi ve iyi komşuluk anlamına gelen fale-pili.
Dışişleri Bakanı Simon Kofe'nin COP27 iklim zirvesinde dünya liderlerine gösterilen videodaki sözleri bu çabanın özeti gibiydi: 'Tuvalu tamamen siber uzayda var olan ilk ülke olabilir, ama küresel ısınma denetimsiz sürerse sonuncusu olmayacak.'
Nitekim Marshall Adaları, Florida Keys, Seyşeller ve Maldivler de önümüzdeki 50-100 yıl içinde büyük ölçüde sular altında kalması beklenen onlarca ada ülkesinden yalnızca birkaçı. Pasifik Topluluğu Sekretaryası'ndan okyanus tahmin ve izleme ekibi lideri Herve Damlamian tabloyu şöyle özetliyor: 'Emisyonları azaltmak şart, ama bu deniz seviyesi yükselmesini durdurmayacak. Bir miktar yükselme şimdiden kilitlendi ve yüzyıllar boyunca sürecek. Pasifik ada ülkeleri için uyum artık tercih değil.'
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Bu içerikler de ilginizi çekebilir:
Yorum Yazın