Yale Üniversitesi'nin Çevre Performansı Sıralamasında Türkiye Son Sıralarda Yar Aldı
Yale Üniversitesi tarafından iki yılda bir hazırlanan Çevre Performansı Endeksi (EPI), iklim ve çevre politikalarında Avrupa ülkelerinin öne çıktığını ortaya koydu. Toplam 177 ülkenin değerlendirildiği sıralamada Estonya ilk sıraya yerleşirken, Lüksemburg ikinci, Birleşik Krallık ise üçüncü oldu.
Endekste Avrupa ülkeleri üst sıraları domine ederken, ABD ise 27'nci sırada yer aldı. Sıralama, ülkelerin iklim değişikliğiyle mücadele, çevre sağlığı, biyolojik çeşitliliğin korunması ve doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimi gibi birçok başlıktaki performanslarına göre oluşturuldu. Türkiye ise son sıralarda yer aldı.
Sıralamada hangi kriterlere bakılıyor?
Çevre Performansı Endeksi'nde ülkeler; hava ve su kirliliğinin azaltılması, orman, balıkçılık ve tarım alanlarının sürdürülebilir yönetimi, pestisit kullanımı, sera gazı emisyonları ile ekosistemlerin korunması dahil olmak üzere 47 farklı çevresel göstergeye göre değerlendirildi.
Yale Üniversitesi tarafından 2002 yılından bu yana yayımlanan endeks, içme suyu güvenliği ve asit yağmurlarına neden olan kirliliğin azaltılması gibi alanlarda küresel ölçekte uzun vadeli ilerleme sağlandığını ortaya koydu. Ancak rapor, iklim değişikliğiyle mücadelede aynı başarının yakalanamadığına dikkat çekti. Değerlendirmeye göre çok az sayıda ülke, açıkladığı net sıfır emisyon hedeflerine ulaşabilecek bir ilerleme rotasında bulunuyor.
Türkiye sıralamada yükseldi ama 125. sırada kaldı.
Rapora göre Türkiye, 177 ülkenin yer aldığı sıralamada 125'inci sırada bulunurken, 2024 yılında yayımlanan bir önceki Çevresel Performans Endeksi'nde 143'üncü sırada yer almıştı. Böylece Türkiye, son değerlendirmeye göre sıralamasını yükseltmesine rağmen listenin alt yarısındaki konumunu korudu.
Yale Üniversitesi araştırmacıları, Türkiye'nin son yıllarda çevre performansını nasıl iyileştirebileceği konusunda üniversiteyle temas kuran ülkeler arasında yer aldığını da belirtti. Araştırmacılar, bu görüşmelerde çevre politikalarının geliştirilmesi ve performansın artırılmasına yönelik değerlendirmelerin ele alındığını ifade etti.
İlk 20'deki sıralama dikkat çekti:
Raporda öne çıkan noktalar açıklandı:
Estonya, sera gazı emisyonlarını azaltma ve ekosistemleri koruma alanındaki başarısıyla çevre performansı endeksinde bir kez daha ilk sırada yer aldı. Onu Lüksemburg ve Birleşik Krallık izledi. İlk 20'de Avrupa dışından yalnızca Japonya bulunurken, ABD 27'nci, Çin 129'uncu, Türkiye ise 125'inci sırada yer aldı. Listenin son üç sırasında Laos, Hindistan ve Bangladeş yer aldı.
Rapor, ABD'nin net sıfır emisyon hedeflerine ulaşma konusunda geride kaldığını, Çin'in ise temiz enerji yatırımlarını artırmasına rağmen elektrik üretiminde kömüre bağımlılığını sürdürdüğünü vurguladı. Yale Üniversitesi'nden Daniel Esty, ABD ve Çin'in küresel iklim hedeflerinin önünde önemli bir engel oluşturduğunu belirtti.
Birleşik Krallık, biyoçeşitliliğin korunması, hava kalitesindeki iyileşme ve emisyonların azaltılması sayesinde üçüncü sıraya yükseldi. Ancak ağaç örtüsü kaybı, dip trolü balıkçılığı ve gübre kullanımı gibi sorunların devam ettiği ifade edildi.
Hindistan, ağaç örtüsü kaybı, pestisit kirliliği ve deniz koruma alanlarındaki yetersiz performansı nedeniyle alt sıralarda kaldı. Raporda ayrıca düşük gelirli ülkelerin çevre yatırımlarında finansman sıkıntısı yaşadığı, zengin ülkelerin ise kirliliğin bir kısmını gelişmekte olan ülkelere kaydırdığına dikkat çekildi.
Yale araştırmacıları, çevre performansı endeksinin ülkeler arasında olumlu rekabet oluşturduğunu belirtirken, Türkiye'nin de son yıllarda çevre performansını geliştirmek için Yale ekibiyle görüşen ülkeler arasında yer aldığını aktardı.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Yorum Yazın