Kampüslerden alışveriş merkezlerine, metro istasyonlarından havalimanlarına kadar pek çok yerde yürüyen merdivenleri çoğu zaman hiç düşünmeden kullanıyoruz. Sabit bir hızla ilerleyen basamaklara güvenip telefonumuza bakarken ya da arkadaşımızla sohbet ederken, hiçbirimizin aklına bu mekanizmanın arkasındaki sistem gelmiyor doğal olarak.
Bangladeş'in başkenti Dhaka'daki BRAC Üniversitesi'nde, üzerinde onlarca öğrencinin bulunduğu yürüyen merdiven aniden hızlandı. Alt katta toplanan kalabalık ne olduğunu anlamaya çalışırken, o anlar izleyenlerin yüreğini ağzına getirdi. Şans eseri hiçbir yaralanma yaşanmadı.
Yürüyen merdivenlerin bir anda durmasına alışığız fakat hızlanma nasıl mümkün olabiliyor?
Yürüyen merdivenler normal şartlarda sabit bir hızla çalışacak şekilde tasarlanıyor. Böyle bir anda hızlanmanın birkaç nedeni olabiliyor. Bunların başında ana fren ya da şanzıman arızası geliyor. Motor gücü kesildiğinde ya da durdurma butonuna basıldığında merdiveni sabitleyen mekanik frenlerin balataları aşındığında veya fren mekanizması kilitlenmediğinde, motorla basamaklar arasındaki bağlantı kopabiliyor. Özellikle aşağı yönlü çalışan ve üzerinde yoğun insan yükü bulunan merdivenlerde bu durum tehlikeli bir hal alıyor. Zira basamaklar motor gücüyle değil, üzerindeki insanların ağırlığıyla kayarak aniden hızlanabiliyor.
Bir diğer olası neden ise elektriksel kontrol hataları. Modern yürüyen merdivenlerin birçoğu enerji tasarrufu için kullanılan frekans sürücülü motorlarla çalışıyor ve merdiven, kimse yokken yavaşlayıp biri yaklaştığında normal hıza çıkıyor. Motor sürücü kartındaki yazılımsal ya da elektronik bir hata veya sensör arızası ise motora yanlış frekans ve voltaj gönderilmesine yol açabiliyor.
Mekanik aşınma da bu tür olaylarda rol oynayabiliyor. Basamak zincirleri ve ana tahrik dişlileri yüksek yüklere dayanacak şekilde üretiliyor. Ancak bakımsızlık, yetersiz yağlama ya da aşırı yolcu yükü nedeniyle dişliler sıyrılırsa basamak zinciri serbest kalıyor ve ağır olan alt tarafa doğru hızla kayabiliyor.
Normal şartlarda yürüyen merdivenlerde aşırı hız sensörü ve yedek fren mekanizmaları da bulunuyor. Basamak hızının normalin yüzde 20 ila 25 üzerine çıktığı algılandığında bu sistemlerin merdiveni mekanik olarak kilitlemesi gerekiyor. Bu tür olaylarda ikincil güvenlik ve acil durum fren sistemlerinin de devreye girmemesi ise çoğunlukla bakımsızlıkla ilişkilendiriliyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Bu videolar da ilginizi çekebilir;
Yorum Yazın