article/comments
article/share
Haberler
Aylarca, Hatta Yıllarca Süren Direnişler: Tarihin En Büyük 6 Kuşatması

Aylarca, Hatta Yıllarca Süren Direnişler: Tarihin En Büyük 6 Kuşatması

google-g-white cross-white onedio-o-white
Onedio’yu Google’da tercih edilen kaynak olarak ekleyin plus-blue

Surlar, toplar, tüneller ve açlık: tarihin bazı kuşatmaları günlerle değil aylarla, hatta yıllarla ölçüldü. İstanbul'un 53 günde düşmesinden 21 yıl süren Girit'teki Kandiye Kuşatması'na, Rodos ve Malta'dan Viyana kapılarına kadar Osmanlı ordusunun taraf olduğu beş kuşatma ile 872 gün boyunca şehri açlığa mahkûm eden Leningrad Kuşatması, hem rakamları hem sonuçlarıyla dünya tarihinin akışını değiştirdi.

İçeriğin Devamı Aşağıda chevron-right-grey
Reklam

1. İstanbul, 53 günlük kuşatmanın ardından 29 Mayıs 1453'te Osmanlı'nın eline geçti.

1. İstanbul, 53 günlük kuşatmanın ardından 29 Mayıs 1453'te Osmanlı'nın eline geçti.

Kuşatma 6 Nisan'da başladı, 29 Mayıs 1453'te son buldu ve toplam 53 gün sürdü. II. Mehmed'in ordusu modern tahminlere göre 50 bin ile 80 bin arasında askerden oluşuyordu, bunların 5 ile 10 bini yeniçeriydi. Şehri yaklaşık 7 bin, en çok 8 bin kişi savunuyordu ve bunların yaklaşık 2 bini yabancıydı. 5,5 kilometrelik Theodosius kara surları, 18 metre genişliğinde bir hendekle korunuyordu.

Macar mühendis Urban'ın döktüğü 'Bazilika' topu 8,2 metre uzunluğundaydı ve 270 kilo ağırlığındaki taş gülleyi 1,6 kilometreden fazla uzağa fırlatabiliyordu. Topun yeniden doldurulması yaklaşık üç saat sürüyordu. Bizans, Haliç'in girişine zincir gerdirmişti. Mehmed 22 Nisan'da bu engeli aştı: gemiler Galata üzerinden yağlanmış kızaklarla karadan çekilip Haliç'e indirildi.

Son hücum 29 Mayıs'ta gece yarısından kısa süre sonra başladı. Cenevizli komutan Giovanni Giustiniani ağır yaralanıp surlardan çekilince savunmada panik çıktı. Son Bizans imparatoru XI. Konstantinos'un sokaklarda çarpışırken öldüğü anlatılıyor. Yaklaşık 4 bin Bizanslı sivil öldü, yaklaşık 30 bin kişi esir edildi ya da köle olarak satıldı. Mehmed İstanbul'u başkent yaptı. Başkentin Edirne'den buraya taşınmasıyla Bizans İmparatorluğu sona erdi.

2. Rodos, altı aylık kuşatmanın sonunda Kanuni'ye teslim oldu ve şövalyeler adayı terk etti.

2. Rodos, altı aylık kuşatmanın sonunda Kanuni'ye teslim oldu ve şövalyeler adayı terk etti.

Kuşatma 26 Haziran'da başladı ve 22 Aralık 1522'ye kadar yaklaşık altı ay sürdü. Çoban Mustafa Paşa komutasındaki yaklaşık 400 gemilik donanma adaya çıktı. 28 Temmuz'da Kanuni Sultan Süleyman, 100 bin kişilik orduyla bizzat harekâta katıldı. Karşısında Büyük Üstat Philippe Villiers de L'Isle-Adam komutasındaki Sen Jan Şövalyeleri vardı. Savunmada yaklaşık 7 bin kişi görev yapıyordu, şövalyelerin sayısı 500 ile 700 arasındaydı.

Osmanlı topçusu surları sürekli dövdü, donanma limanı abluka altına aldı. Lağımcılar surların altına tüneller kazıp mayınlar yerleştirdi. 4 Eylül'de iki barut mayını İngiliz burcunun bir bölümünü yıktı. Mayın ve aralıksız top ateşi, surları zamanla çökertti.

Süleyman kuşatmanın sonunda cömert şartlar önerdi. Şövalyeler silahlarını, değerli eşyalarını ve ikonlarını alıp gidebilecek, hiçbir kilise camiye çevrilmeyecek, ada halkı beş yıl vergiden muaf tutulacaktı. Şehrin Latin ve Rum temsilcileri şartları 22 Aralık'ta kabul etti. Şövalyeler 1 Ocak 1523'te kendilerine verilen 50 gemiyle, birkaç bin siville birlikte Girit'e yola çıktı. Önce Sicilya'ya yerleşen tarikat, 1530'da İmparator Şarlken'in verdiği Malta, Gozo ve Trablus'a taşındı.

3. Malta'da yaklaşık 6 bin savunmacı, Osmanlı ordusuna ve donanmasına dört ay boyunca direnç gösterdi.

3. Malta'da yaklaşık 6 bin savunmacı, Osmanlı ordusuna ve donanmasına dört ay boyunca direnç gösterdi.

Kuşatma 18 Mayıs'ta başladı, 8 Eylül 1565'e kadar yaklaşık dört ay sürdü. Osmanlı ordusu 35 bin ile 40 bin kişiden oluşuyordu, donanma yaklaşık 193 gemiydi. Kara kuvvetlerini Mustafa Paşa, donanmayı Piyale Paşa yönetiyordu. Karşılarında Büyük Üstat Jean de Valette komutasında yaklaşık 500 şövalye ve 6 bin kadar asker vardı. Birgu ile Senglea çevresine yaklaşık 65 kuşatma topu dizildi.

İlk büyük hedef Saint Elmo Kalesi'ydi. Bombardıman 27 Mayıs'ta başladı, kale 23 Haziran'da düştü ve 1.500'den fazla savunmacı öldü. Bedeli ağırdı: kalenin alınması Osmanlı'ya, yeniçerilerinin yarısı dahil en az 6 bin kayıp verdirdi. Osmanlı komutanlarından Turgut Reis de bu çatışmalar sırasında bir top güllesiyle ölümcül yaralandı.

15 Temmuz'da yaklaşık bin yeniçeri, 100 kadar küçük tekneyle Senglea'ya saldırdı. Deniz seviyesindeki bir bataryanın iki yaylım ateşi teknelerin neredeyse tamamını batırdı ve 800'den fazla saldırgan boğuldu ya da öldürüldü. 7 Eylül'de yaklaşık 8 bin kişilik yardım gücü Aziz Pavlus Körfezi'ne çıktı. Osmanlılar 8 Eylül'de topçularını gemilere yüklemeye başladı. Osmanlı'nın kaybı 25 bin ile 35 bin arasındaydı, Hristiyan tarafının kaybı ise en az 2.500.

4. Girit'teki Kandiye Kuşatması 21 yıl sürdü ve tarihin en uzun kuşatmalarından biri oldu.

4. Girit'teki Kandiye Kuşatması 21 yıl sürdü ve tarihin en uzun kuşatmalarından biri oldu.

Kandiye, bugünkü adıyla Heraklion, Venedik'in Girit'teki başkentiydi. Kuşatma 1 Mayıs 1648'de başladı, Eylül 1669'da sona erdi ve 21 yıl 4 ay sürdü. Savaşın fitilini 1644'te Malta Şövalyeleri ateşledi: Hacı taşıyan bir Osmanlı konvoyuna saldırıp esir aldılar. Osmanlı yönetimi Venedik'i suç ortaklığıyla suçladı. Nisan 1645'te 50 binden fazla askerle 416 gemilik donanma Çanakkale Boğazı'ndan yola çıktı. Hanya 56 günlük kuşatmanın ardından 22 Ağustos 1645'te, Resmo ise 20 Ekim 1646'da düştü.

Kandiye'nin surları ise yıllarca direndi. İlk dönemde Osmanlı, surlara karşı 70'ten fazla mayın patlattı ama savunma tutundu. 1666'da Sadrazam Köprülü Fazıl Ahmed Paşa harekâtın başına geçti. Son evre 22 Mayıs 1667'de başladı ve 28 ay sürdü. Osmanlı tarafında 60 bin asker ile 20 bin işçi ve lağımcı, savunmada ise 10 bin Avrupalı müttefik ile 12 bin Giritli ve Venedikli vardı. Venedik belgelerine göre Kandiye önünde 118 bin 754 Osmanlı ve 30 bin 985 Venedikli asker öldü.

1669 yazında Fransa'nın gönderdiği yardım filosunun çıkarması başarısız oldu. Komutan Beaufort Dükü öldü, yaklaşık 800 Fransız askeri hayatını kaybetti. Fransızlar ağustosta ayrıldı. Venedik komutanı Francesco Morosini, Senato'ya sormadan şehri teslim etti. Garnizon ve halk, hazineleriyle birlikte adadan ayrıldı. Venedik, Girit'te yalnızca Spinalonga, Gramvousa ve Suda kalelerini elinde tuttu. Girit ise Osmanlı'ya geçti.

5. Viyana'nın ikinci kuşatması, 12 Eylül 1683'te tarihin en büyük süvari hücumlarından biriyle çözüldü.

5. Viyana'nın ikinci kuşatması, 12 Eylül 1683'te tarihin en büyük süvari hücumlarından biriyle çözüldü.

14 Temmuz 1683'te Sadrazam Kara Mustafa Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu Viyana'yı kuşattı. Sefere yaklaşık 90 bin asker çıkmıştı, bunların yaklaşık 50 bini Viyana önüne gelmişti. Şehri Kont Starhemberg komutasında 15 bin asker ve yaklaşık 8 bin 700 gönüllü savunuyordu. Surlarda 312 top vardı, bunların yalnızca 141'i kullanılabiliyordu.

Kuşatmanın asıl savaşı yerin altında verildi. Yaklaşık 5 bin Osmanlı lağımcısı surların altına tüneller kazdı, patlamalarla yaklaşık 12 metre genişliğinde gedikler açtı. 8 Eylül'de Osmanlı birlikleri Burg ravelinini ele geçirdi. Viyanalılar karşı tüneller kazarak Osmanlı mayınlarını arıyordu. Löbel burcunun altına yerleştirilen 10 mayın, patlatılmadan önce bulunup etkisiz hale getirildi.

Polonya Kralı III. Jan Sobieski komutasındaki 65 bin ile 80 bin kişilik yardım ordusu 12 Eylül'de Kahlenberg tepelerinden indi. Akşam saat 18.00 sıralarında başlayan süvari hücumu, tarihin en büyük süvari hücumu olarak anılıyor. Sobieski'nin yaklaşık 3 bin kanatlı hussarı hücumun öncüsüydü. Muharebe, hücumdan sonra üç saatten kısa sürede bitti. Osmanlı ordusu 8 bin ile 20 bin arasında kayıp verdi, Viyana'nın garnizonu ve halkı da başlangıçtaki sayının yaklaşık yarısını yitirmişti. Kara Mustafa Paşa 25 Aralık 1683'te Belgrad'da idam edildi. Aynı yıl imzalanan Varşova Antlaşması, Kutsal Roma İmparatorluğu, Polonya ve Venedik'i papalık himayesinde aynı safta topladı.

İçeriğin Devamı Aşağıda chevron-right-grey
Reklam

6. Leningrad 872 gün boyunca kuşatma altında kaldı ve yüz binlerce sivil açlıktan öldü.

6. Leningrad 872 gün boyunca kuşatma altında kaldı ve yüz binlerce sivil açlıktan öldü.

Kuşatma, 8 Eylül 1941'de Alman Kuzey Ordu Grubu'nun şehrin kara bağlantılarını kesmesiyle başladı, 27 Ocak 1944'te sona erdi ve toplam 872 gün sürdü. Kuzeyden Finlandiya ordusu, denizden İtalyan deniz kuvvetleri Almanlara destek verdi. Şehri Leningrad Cephesi savunuyordu, başlangıçta komutası Mareşal Kliment Voroşilov'daydı.

En ağır dönem 1941-1942 kışıydı. Kasım 1941'den şubat 1942'ye kadar sivillerin günlük ekmek payı 125 grama indi ve bu ekmeğin yüzde 50-60'ı talaş gibi yenmez katkı maddelerinden oluşuyordu. Sıcaklık eksi 30 dereceye düştü. Tek can damarı Ladoga Gölü'ydü. 'Yaşam Yolu' adı verilen güzergâhta yazın tekneler, kışın buzun üzerinden araçlar gidip geliyordu. Bu yoldan şehre erzak girdi, siviller ve yaralılar şehirden çıkarıldı. Savaş boyunca yaklaşık 1,4 milyon sivil tahliye edildi.

Kızıl Ordu 18 Ocak 1943'te dar bir kara koridoru açtı. Kuşatma ancak 27 Ocak 1944'te tamamen kırıldı. Ölü sayısı 600 bin ile 2 milyon arasında tahmin ediliyor, Sovyet hükümeti yaklaşık 670 bin kayıtlı ölüm bildirdi.

Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!

category/test-white Test
category/gundem-white Gündem
category/magazin-white Magazin
category/video-white Video
Yorumlar ve Emojiler Aşağıda chevron-right-grey
Reklam
2007 yılında başladı medya sektörü maceram, 2009 yılında İstanbul Aydın Üniversitesi İnternet Gazeteciliği ve Yayıncılığı bölümünden mezun olunca daha da perçinlendi. Türkiye’nin en büyük medya kuruluşlarında stajyer, editör, haber müdürü ve danışmanlık gibi görevler aldıktan sonra 2022 yılından bu yana Onedio’dayım. ‘Eşik bekçiliğidir’ diye ustalarımızdan öğrendiğimiz gazeteciliğin ‘etik’ değerlerine inanarak ve sadık kalarak Türkiye ve dünya gündemini en sıcak haliyle size iletmeye çalışıyorum.
Tüm içerikleri
right-dark
category/eglence BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
0
0
0
0
0
0
0
Yorumlar Aşağıda chevron-right-grey
Reklam
ONEDİO ÜYELERİ NE DİYOR?
Yorum Yazın