Risk Haritası Açıklandı: Türkiye'nin En Yalnız Şehri Belli Oldu
Türkiye yaşlanırken görünmeyen bir sorun da büyüyor: yalnızlık. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Bölümü'nden Prof. Dr. Murat Şentürk ve ekibi, 81 ilin verisiyle 'Türkiye'nin Yaşlı Yalnızlığı Risk Atlası'nı hazırladı. Sonuçlara göre 50 yaş ve üzerindeki her 100 kişiden 18'i kendini yalnız hissediyor.
Türkiye'nin en yalnız şehri belli oldu. Bir kentte yalnız hissedenlerin oranı yüzde 23 oldu.
Yaşlılar üzerine Türkiye'de yapılmış en geniş çalışma olarak anılan Yaşlı Atlası'na göre 50 yaş ve üzeri nüfusun yüzde 18,2'si yalnızlık yaşıyor. Bu oran yaklaşık 4,1 milyon kişiye denk geliyor. Uzmanlar yaşlı yalnızlığında Türkiye'nin Amerika'yı yakaladığını belirtiyor. Prof. Dr. Şentürk'ün uyarısı net: 'Henüz geç değil ama tehlikeli bir virajdayız.'
Araştırma yalnızca 'yalnız hissetmeyi' ölçmüyor. Kendini yalnız hissetmese de ailesi, arkadaşları ve çevresiyle yeterince görüşmeyen, evden çıkmayan kişiler de var. Çalışmada buna 'sosyal izolasyon' deniyor. Yarım milyondan fazla kişi ise hem yalnız hissediyor hem de sosyal çevresinden kopmuş durumda.
Yalnızlık hissi doğudan batıya doğru azalıyor. Yalnız hissedenlerin oranı Erzincan'da yüzde 23'e kadar çıkarken Çankırı'da yüzde 13,5'te kalıyor. Sorun küçük kentlerle sınırlı değil. İstanbul ve İzmir gibi milyonlarca kişinin yaşadığı kentlerde de insanların çevreleriyle bağı zayıflıyor. Günler evde, televizyon karşısında ya da dijital dünyada geçince gerçek hayattaki ilişkiler geri planda kalıyor.
Araştırmanın en çarpıcı sonuçlarından biri 85 yaş üstünde görülüyor. Bu yaştaki birçok kişi fiilen yalnız olduğu hâlde kendini yalnız hissettiğini söylemiyor. Şentürk'e göre toplum yaşlının yalnız kalmasını olağan görüyor, yaşlı da bunu kabulleniyor. Şentürk, 'Sorduğunuzda 'yalnızım' demese bile hayatı giderek evine, televizyonuna ve daralan çevresine sıkışabiliyor' diyor.
Doğru kullanıldığında internet ve sosyal medya da izolasyonu azaltabilir.
Çalışma, hareketliliğin sosyal hayattan kopuşta belirleyici olduğunu gösteriyor. Hiç yürümeyen kişilerde sosyal izolasyon riski yaklaşık 13,5 kat daha yüksek. Şentürk, yaşlıların yürüyüp insanlarla bir araya gelebileceği alanlara ihtiyaç olduğunu söylüyor.
Şentürk yalnızlığın yalnızca yaşlının kişisel sorunu olmadığını vurguluyor. Sonuçları aileye, topluma, sağlık sistemine ve kamu kaynaklarına uzanıyor. Kaba hesaplara göre Türkiye'de yaşlıların sağlık maliyeti 1,3 trilyon lirayı aşmış durumda.
Önerilen çözümler arasında yürüme mesafesinde hizmetler, erişilebilir konutlar, güvenli ulaşım ve insanların karşılaşmasını sağlayacak kamusal alanlar var. Doğru kullanıldığında internet ve sosyal medya da izolasyonu azaltabilir. Bunun için dijital okuryazarlık eğitimleri verilmeli, kamu hizmetleri de yaşlıların rahat kullanabileceği sadelikte tasarlanmalı.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Bu içerikler de ilginizi çekebilir:
Emekli Maaşı Yetmiyor: Yaşlılar Geçinmek İçin Yeniden Çalışıyor
Yorum Yazın