Kayseri'deki 4 Bin Yıllık Çamur Zarftaki Sırrı Kırmadan Okudular
Kayseri’deki Kültepe Kaniş-Karum Höyüğü’nde bulunan 4 bin yıllık kil tablet, arkeoloji dünyasında dikkat çeken bir gelişmeyle yeniden gündeme geldi. Tarihi alandan çıkarılan ve Kayseri Arkeoloji Müzesi’nde sergilenen tabletler arasında yer alan çamur zarfta korunan kil tabletin içindeki çivi yazısı, Fransa Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi ve Hamburg Üniversitesi tarafından ortaklaşa hazırlanan projeyle okundu.
4 bin yıllık tablet çamur zarfın içinde korunuyordu
Kültepe Kaniş-Karum Höyüğü’nde bulunan kil tablet, çamurdan yapılmış bir zarfın içinde yer alıyor. Asurlar döneminde bazı kil tabletler, içindeki bilginin gizliliğini korumak için yine kilden yapılan zarfların içine konuluyordu. Böylece belgeye dışarıdan müdahale edilip edilmediği anlaşılabiliyordu.
Ancak bu yöntem, günümüz araştırmacıları için önemli bir sorun yaratıyordu. Çünkü çamur zarfın içindeki metne ulaşmak için dış kabuğun kırılması gerekiyordu. Bu kez uzmanlar, tarihi esere zarar vermeden zarfın içindeki tableti okumayı başardı. Böylece 4 bin yıl önce mühürlenmiş bir belgenin içeriği, zarfı kırılmadan ortaya çıkarıldı.
Kulakoğlu: "Asıl özne para. Asıl özne ticaret."
Kültepe Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Fikri Kulakoğlu, çalışmada kullanılan yöntemin arkeolojik eserler açısından büyük önem taşıdığını belirtti. Kulakoğlu, 'Bu taramalar o kadar hassas ki örneğin çamurun içinde, tabletin içinde kalmış bir arpa tanesini, yaprağı, taşı, bazen bir küçük sineği bile görebiliyorsunuz. Dolayısıyla hiçbir şekilde zarar vermeden zarfın içindeki tableti okuyabiliyoruz. Gerektiği takdirde de üç boyutlu şekilde yazıcıdan baskısını alabiliyoruz. Sonra da bu mektupta ne yazdığına ulaşabiliyoruz' diyerek esere zarar vermeden içeriğe ulaşılabildiğini anlattı.
Tabletlerde alacak-verecek kayıtları, siparişler, kontratlar ve ticari anlaşmalar gibi ekonomik yaşama dair birçok bilginin yer aldığını belirten Kulakoğlu, 'Bu mektup hazırlanmış, zarfa konmuş, üstü mühürlenmiş. Çoğunlukla anlaşmadır bunlar, kontratlardır. Bu anlaşma iptal edilmemiş. Zaten esas olarak da gönderilmemiş. Eğer gönderilmiş olsaydı bunu sahibi kırıp açıp içindeki tablete bakacak ve artık o anlaşma yürürlüğe girecekti. Çoğunlukla hemen hemen hepsinde ticari bir anlaşma var. Kaniş'ten başka yere gönderilecek ya da Kaniş'e gönderilen mektuplardır bunlar ve hepsi işle ilgilidir. Günlük hayata ilişkin veriler de oluyor ama asıl özne para ve ticaret' ifadelerini kullandı.
İçinden buğday ve arpa anlaşması çıktı
Yeni görüntüleme yöntemiyle okunan çivi yazılı tablette, Şarapunuwa’nın oğlu Şawidaşu ile Enişar arasında yapılan bir ticari anlaşmanın yer aldığı anlaşıldı. Anlaşmanın buğday ve arpa üzerine olması, Kültepe’deki tabletlerin yalnızca yazılı belge olarak değil, dönemin ekonomik hayatını gösteren kayıtlar olarak da büyük önem taşıdığını ortaya koydu.
Kültepe’de bugüne kadar yaklaşık 23 bin 500 civarında çivi yazılı belge bulundu. Bu belgeler, Anadolu’nun yazıyla tanıştığı en önemli dönemlerden birine ışık tutuyor. 4 bin yıllık çamur zarfın içindeki tabletin kırılmadan okunması ise hem arkeolojik eserlerin korunması hem de Anadolu’nun ticaret tarihinin daha iyi anlaşılması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir:
240 Milyon Dolarlık Havalimanı Yaptılar: Tek Bir Uçak Bile Kalkmadı
Arabaların Bile Giremediği Yere Köy Kurdular: Yol Yok Ama İnternet Var
9 Yıl Boyunca Kesintisiz Uyudu: Uyandığında 20 Yaşındaydı
Yorum Yazın