2000'lerde Hepimizin Bildiği Ama Bugün Kimsenin Hatırlamadığı 10 Telefon Özelliği
Bir zamanlar T9 ile mesaj yazar, Nokia'nın yılan oyununda rekor kırar, dosyaları bluetooth ile arkadaşımızın telefonuna gönderirdik. Tuşlu telefon çağının bu 10 özelliğinin hangi yıl ortaya çıktığını, hangi modelle yaygınlaştığını ve akıllı telefonlar gelince neden ortadan kalktığını kaynaklarıyla birlikte bir araya getirdik. Kimini sessizce unuttuk, kimini hâlâ özlüyoruz.
T9, tuşların arkasındaki harfleri tahmin ederek yazmayı hızlandırdı.
T9'un geliştirilmesi 1987'de, engelliler için göz takibiyle metin girişi fikriyle başladı. Patent başvurusu Temmuz 1995'te yapıldı, 1998'de verildi. Tegic Communications 1996'da Seattle'da kuruldu. İlk sürüm Eylül 1997'de Avigo 10 PDA'da çıktı. T9'lu ilk cep telefonu Nisan 1998'de Güney Kore'de satılan Samsung Anycall SCH-600, ilk GSM telefonu ise Şubat 1999'da duyurulan Benefon iO oldu.
Sistem, bir tuş dizisine karşılık gelen kelimeyi tahmin ediyordu.
Yaklaşık 2010'dan sonra telefonlar QWERTY klavyelere kaydı. Dokunmatik ekranlar rakam tuşlarına dayanan T9'u anlamsızlaştırdı. Tegic'i Aralık 1999'da AOL, Ağustos 2007'de Nuance satın aldı.
Zil sesi indirmek kısa sürede milyarlarca dolarlık bir sektöre dönüştü.
İndirilebilir zil sesi satışı 1998'de Finlandiya'da Radiolinja'nın (bugünkü Elisa) servisiyle başladı. Nokia'nın Smart Messaging altyapısıyla çalışan Harmonium aracı 1997'de zil sesi üretmeyi mümkün kılmıştı. Çok sesli (polifonik) zil teknolojisi 1999'da Yamaha MA-1 ses çipiyle geldi. Nokia 3510 (2002) markanın ilk polifonik telefonu oldu.
Sektör hızla büyüdü. Zil sesi satışı 2004'te dünya genelinde 4 milyar dolara kadar çıktı. ABD'de satışlar 2007'de 714 milyon dolarla zirve yaptı, 2008'de 541 milyon dolara düştü.
Kullanıcılar kendi zil seslerini yapmaya, tam şarkı indirmeye ve akıllı telefon uygulamalarına yöneldi. Zil sesi uygulamalarının indirmeleri 2016-2020 arasında yüzde 20 azaldı.
Nokia'nın varsayılan zil sesi her gün milyarlarca kez çaldı.
Nokia'nın tanınmış zil sesi, Francisco Tárrega'nın 1902 tarihli solo gitar parçası Gran Vals'tan alındı. Melodi Nokia 2110 ile telefona girdi. Telefon Ocak 1994'te satışa çıktı. Nokia, 1992'de Nokia 1011'in reklamında da Tárrega'dan üç saniyelik bir alıntı kullanmıştı.
2009 tarihli bir rapora göre melodi günde yaklaşık 1,8 milyar kez çalıyordu, yani saniyede 20 bine yakın.
Sonraki yıllarda kişiselleştirilmiş zil sesleri ve akıllı telefonların ses seçenekleri bu ortak sesin yerini aldı.
Yılan oyunu Nokia 6110 ile cebimize girdi.
Nokia'nın Yılan oyununu programcı Taneli Armanto yaptı. Armanto 1995'te oyunlar üzerinde çalışmakla görevlendirildi. Nokia 6110 18 Aralık 1997'de duyuruldu, 1998 başında satışa çıktı. Telefonda Snake, Logic ve Memory oyunları hazır geliyordu.
İki telefonu kızılötesi bağlantıyla eşleştirerek iki kişilik oynamak da mümkündü. Snake II ise Nokia 7110 ile geldi. Oyun yüz milyonlarca telefonda yer aldı.
Grafikler ve oynanış geliştikçe Yılan'ın popülerliği azaldı. 2017'de Gameloft yapımı yeni bir Snake, yeniden piyasaya çıkan Nokia 3310'a da yüklendi.
MSN'deki titreşim, karşıdaki kişiyi ekran başına çağırırdı.
MSN Messenger 22 Temmuz 1999'da kullanıma açıldı. Şubat 2006'da adı Windows Live Messenger oldu. Haziran 2009'da her ay 330 milyondan fazla kişi kullanıyordu.
Kullanıcılar karşı tarafa 'orada mısın?' yazmak yerine titreşim gönderirdi. Ekranı sarsan bu düğme, cep telefonunun zili gibi dikkat çekmek için kullanılıyordu.
Microsoft 8 Nisan 2013'te kapatma sürecini başlattı ve 30 Nisan 2013'te tamamladı. Çin'de hizmet 31 Ekim 2014'e kadar sürdü. Kullanıcılar Skype'a taşındı, Skype da sonra Microsoft Teams'e bırakıldı.
Bluetooth, telefondan telefona dosya göndermeyi mümkün kıldı.
Bluetooth'un geliştirilmesi 1989'da Ericsson Mobile'da, İsveç'in Lund kentinde Nils Rydbeck'in yönetiminde başladı. İlk Bluetooth cihazı 1999'da gösterildi.
Ericsson T36 satışa çıkmayan bir prototipti, T39 mağazalara Haziran 2001'de geldi. Ericsson R520m ise 2001'in ilk çeyreğinde piyasaya çıkarak ilk ticari Bluetooth'lu telefon oldu. OBEX protokolü sayesinde dosya, kişi ve takvim bilgisi telefondan telefona aktarılabiliyordu.
Bugün benzer iş AirDrop gibi servislerle yapılıyor. AirDrop 2011'de Mac OS X Lion ile çıktı ve Bluetooth ile Wi-Fi'yi birlikte kullanıyor.
Kızılötesi portu iki telefonu karşı karşıya getirdi.
Infrared Data Association (IrDA) 1993'te yaklaşık 50 şirketin katılımıyla kuruldu. Nokia 6110 kızılötesi portu olan telefonlardandı, Nokia 5110'da ise yoktu. Bağlantı hızı erken sürümlerde 115 kbit/s civarındaydı. İki telefonu karşılıklı tutarak oyun oynamak ya da veri aktarmak mümkündü.
İki cihazın doğrudan birbirini görmesi gerekiyordu. Radyo dalgalarıyla çalışan Bluetooth, görüş hattı gerektirmediği için rakip teknoloji olarak öne geçti ve kızılötesinin gelişimi yavaşladı.
Telefonun pilini çıkarıp takmak, kilitlenen cihazı kurtarırdı.
Nokia 3310 1 Eylül 2000'de duyuruldu, yılın dördüncü çeyreğinde satışa çıktı. Çıkarılabilir 900 mAh NiMH ya da 1000 mAh Li-ion pille geliyordu. Üretim Kasım 2005'te sona erdi, toplam satış 126 milyon adet. Dayanıklı gövdesiyle efsane oldu.
Samsung Galaxy S5 11 Nisan 2014'te piyasaya çıktığında 2.800 mAh pili kullanıcı tarafından değiştirilebiliyordu ve IP67 su direnci vardı. S5, değiştirilebilir pilli son Galaxy S serisi telefonu oldu.
AB'nin pil yönetmeliği 17 Ağustos 2023'te yürürlüğe girdi. Akıllı telefonlar için kullanıcı tarafından değiştirilebilir pil şartının 18 Şubat 2027'de başlaması bekleniyor, bazı koşullarda farklı uyum yolları da mümkün.
SMS'in 160 karakterlik sınırı bir kartpostaldan çıktı.
İlk SMS 3 Aralık 1992'de Vodafone İngiltere ağında, Sema Group'tan Neil Papworth tarafından gönderildi. İçinde 'Merry Christmas' yazıyordu. 160 karakter sınırını Friedhelm Hillebrand belirledi. Kartpostal ve teleks mesajlarının uzunluğuna bakmış, çoğu kısa iletişim için yeterli olacağını düşünmüştü.
Dünyada gönderilen SMS sayısı 2002'de 366 milyar, 2010'da 6,1 trilyon oldu. Sonraki yıllarda WhatsApp, Facebook Messenger, Telegram ve WeChat gibi internet tabanlı servisler SMS'in yerini aldı. Hindistan'da SMS'ten elde edilen telekom geliri 2010-2022 arasında yüzde 94 azaldı.
Kontör kartı, faturasız hattı herkesin ulaşabileceği hale getirdi.
Turkcell 27 Şubat 1994'te kuruldu ve Türkiye'nin ilk GSM şebekesini işletmeye başladı. Abone sayısı 1994'te 65 bin, 1995'te 224.746, 1999'da 5.461.815, 2000'de 10,1 milyondu. Telsim ön ödemeli hatta 1999'da Pratik Hat ile başladı, Temmuz 2000'de FixKart'ı sundu.
Turkcell'in hazır kart abone sayısı yılbaşından beri yüzde 200 artmıştı, Telsim'in satışları üç ürünle 10 katına çıkmıştı. Turkcell Genel Müdürü SMS'in devreye girmesiyle hazır kartın gençler arasında yaygınlaştığını söyledi. Dünyada ilk ön ödemeli kart Eylül 1995'te Portekiz'de Mimo adıyla çıktı.
3G 2009'da gelince faturalı hatlar öne çıktı. 'Kontörüm biterse' kaygısı, taksitli telefon ve paket cazibesi insanları faturalı hatta yöneltti.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın