BİLİM

ANKARA (AA) - Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, Kovid-19 tedbirlerine ilişkin, 'Bölgesel bazda, iller bazında birtakım kısıtlamaları gevşetmek mümkün olabilir. Öneri olarak bunu sunacağımızı söyleyebilirim.' dedi.Koca, Bilkent Yerleşkesi'nde birlikte gerçekleşen Toplum Bilim Kurulu ve Koronavinüs Bilim Kurulu Toplantısı'nın ardından düzenlenen basın toplantısında açıklamalarda bulundu, soruları yanıtladı.Yerli aşıya ilişkin çalışmalarda gelinen noktaya ilişkin soru üzerine Koca, şunları söyledi: 'Faz-1 çalışması devam ediyordu, bitmişti, Faz-2 çalışması bugün başlamış oldu. Yani, inaktif daha önce Faz-1 çalışması başlanan ve biten aşının bugün Erciyes Üniversitesinde Faz-2 çalışması başlamış oldu. Zannediyorum 1 hafta veya 10 gün içinde, çok geç olmayacak, en az 3 aşının Faz-1 çalışması için de izin verilerek başlanmış olacak ve her geçen gün bu sayılar giderek artmış olacak. Önemli olan bu dönemde, bu aşıları erken dönemde yerli aşıyı geliştirebilir olmak. Yani preklinik safhası bitti, insan çalışmaları safhasına geçilmiş oldu. Zannediyorum Faz-3 çalışmasına daha önce de söylediğim şekliyle nisan ayı ve sonrası dönemde de diğer aşılar olmak üzere başlamış olacağız.'Bakan Koca, daha önceki günde ortalama 1,5 milyon aşı yapılabileceğine ilişkin açıklaması hatırlatılarak, '11 bin kişiye kadar bu sayı düştü. Herkes merakla aşı bekliyor durumda. Günlük aşı sayısının bu kadar düşmesindeki sebep nedir?' şeklindeki soru üzerine, '(Yapılabileceğini söylemiştim) dediniz, evet öyle söylemiştim. Yani Türkiye'nin aşılama potansiyelini söylemek istemiştim. Biz gerektiğinde 1,5 milyona kadar, hatta 2 milyon bile olabilir, aşı yapabilecek sağlık sistemi olarak potansiyele sahibiz. Ben sağlık sistemimizin bu noktadaki altyapısını ve güçlülüğünü ifade etmek için söyledim.' diye konuştu.'İkinci dozlarını da garanti ederek biz bu aşı programını yönlendirdik'Koca, bir aşı odasında 50 kişinin aşılanabilmesi halinde günde 2 milyon kişinin aşılanabileceğini belirterek, şöyle devam etti:'Çok rahatlıkla iki-üç katına da arttırabiliriz, yeter ki aşımız olsun. Bu potansiyelimiz var, bu anlamda sorun yok. Dolayısıyla aşının tedarikiyle birlikte biz bunu zaten başlatmış oluyoruz. Şu döneme kadar 75 yaş ve üzeriydi, ortalama ne kadar? 2,7 milyon kişiyi biz aşmış olduk. Niye? Elimizdeki aşıyı düşünerek. İkinci dozlarını da garanti ederek biz bu aşı programını yönlendirdik. Yani gelen her aşıyı hemen yapan değil, ikinci dozlarının garanti edilerek yol alınması gerektiğini baştan itibaren düşündük ama önümüzdeki süreçte giderek bu tedarik daha yoğun bir şekilde sağlanırsa o durumda daha fazla aşı yaptığımızı vatandaşımız da görmüş olur.'Bir gazetecinin, 'Mutasyonlu vakaların görüldüğü il sayısı ve illeri paylaşabilir misiniz? Mutasyonlu illere özel tedbirler gelebilir mi?' şeklindeki soru üzerine Koca, 'Mutasyonun tipine bağlı. Yani mutasyon eğer gerçekten o bölgede çok önemli bir sorun haline geldiyse o durumda o bölge için mutasyona özel bir takım yaklaşımlar geliştirmek gerekebilir mi, Bilim Kurulu o dönemde tartışır ama şu dönemde, şu an bizim gördüğümüz mutasyonun Türkiye için bu anlamda bir sorun oluşturmadığını, her geçen gün il sayısının ve mutasyon sayısının arttığını da biliyoruz. 28 ili geçti, zannediyorum 32, hatta 33 ile kadar çıkmış oldu.' dedi.Gelecek dönemde vaka artışı seyrinin kendileri için daha anlamlı olacağını söyleyen Bakan Koca, şöyle devam etti:'Buradan kastettiğim özellikle şuydu; biz haftalık vaka sayısını, 100 binde görülen vaka sayısını pazartesiden itibaren açıklamak istiyoruz. Burada bazı illerimizde vaka sayılarının az olduğunu, bazı illerimizde de yer yer fazla olduğunu biliyoruz. Hatta ilçe bazında bazı yerlerde daha düşük olduğunu biliyoruz. O durumda Bilim Kurulu bununla ilgili bir esas belirleyecek. Bu esas doğrultusunda gerektiğinde il, hatta ilçe bazında birtakım kararları almak mümkün olacak ve bunu da şeffaf bir şekilde pazartesiden itibaren vaka ile birlikte, alınan kararla birlikte açıklamak istiyoruz. Yani vatandaşımızın bölgesinde olaya daha bilinçli katılarak, niye yasak geldiğini görerek, bunun düşürülmesi için ne yapabileceğini düşünerek mülki amirlerle birlikte hareket etmesinin daha doğru olacağı kanaatini taşıyoruz Bilim Kurulu olarak.' Restoran ve kafelere ilişkin kısıtlamalarda yakın dönemde gevşeme olup olmayacağına yönelik soru üzerine Bakan Koca, şunları kaydetti:'Vakanın seyri, salgının seyri bunu belirleyecek ama mart ayından itibaren, özellikle pazartesi gününden itibaren vaka sayılarını il bazında açıklayacağımızı söylemiştim, mart ayından itibaren de iller bazında vaka sayısına göre birtakım kısıtlamaları kaldırmak, gevşetmek veya arttırmak gerekebilir. Bunu Bilim Kurulu çalışıyor ve onu da zaten önümüzdeki günlerde veya önümüzdeki 1-2 hafta içerisinde açıklamış oluruz. Yani bölgesel bazda, iller bazında birtakım kısıtlamaları gevşetmek mümkün olabilir. Öneri olarak bunu sunacağımızı söyleyebilirim.'(Bitti)

ANKARA (AA) - Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, Türkiye'de mutasyonların bölgesel bir farklılığa yol açmadığını belirterek, 'Şu an salgının geldiği seyir, vakaların özellikle son iki hafta giderek bir artış içinde olduğu, mutasyonların giderek varlığını gösterdiği şeklinde.' dedi.Koca, Bilkent Yerleşkesi'nde birlikte gerçekleşen Toplum Bilim Kurulu ve Koronavinüs Bilim Kurulu Toplantısı'nın ardından düzenlenen basın toplantısında açıklamalarda bulunarak, gazetecilerin sorularını yanıtladı.Mutasyonlu virüslerle ilgili değerlendirmesi sorulan Bakan Koca, yeni tedbirler anlamında Bilim Kurulu'nun şu an var olan tedbirlerin devamından yana olduğunu ifade ederek, 'Yeni bir tedbir ilavesi şu an öneri olarak düşünülmüyor. Var olan tedbirlerin devamı öneri olarak düşünülüyor.' dedi. Mutasyonlu virüslerin dünyada özellikle Avrupa ülkelerinde salgının seyrinde etkisinin fazla olduğunu bildiklerini dile getiren Koca, 'Ülkemizde mutasyonların bölgesel bir farklılığa yol açmadığını rahatlıkla söyleyebiliriz.' diye konuştu.Koca, mutasyon sayılarının giderek artmaya devam ettiğini ama var olan vaka sayılarında önemli oranda bir etkisinin şu an olmadığını gördüklerini belirterek, şöyle devam etti:'Ülkede yaygın olarak bütün illerimizde benzer şekilde özellikle son iki hafta vaka artışının olduğunu genel olarak görüyoruz. Özelde mutasyonun bulunduğu bölgede daha yoğun bir artış şeklinde bir gözlemimiz şu an yok ama bunu da çok yakından takip ediyoruz. Bu anlamda bir gelişme olursa zaten paylaşmış oluruz. Ama mutasyonda bizim esas üzerinde durmamız gereken konu şu an mutasyonda bulaştırıcılığın daha fazla olduğu. Yani daha önce 10-15 dakikada bir arada bulunmakla geçen virüsün daha kısa süreyle bu bulaştırıcılığı olduğunu biliyoruz. Ve halen virülansı üzerinde virüsün bir etkisinin olmadığını biliyoruz ama Güney Afrika ve Brezilya için bu anlamda farklı birtakım yaklaşımlar söz konusu. Bununla ilgili daha net bir şey şu an söyleyemiyoruz. O nedenle bizim bu mutasyonların görüldüğü şu dönemde özellikle tedbirler noktasında daha hassas davranmamız gerektiğini ifade etmek istiyorum.' Bakan Koca, Bilim Kurulu üyeleriyle birlikte ikinci doz aşılarını yaptırdıBakan Koca, bir başka soru üzerine bugün Bilim Kurulu üyeleriyle birlikte toplantıdan önce Şehir Hastanesinde ikinci doz aşılarını birlikte yaptırdıklarını bildirdi.Son partide gelen aşıların 14 günlük analizlerinin tamamlandığını, bu nedenle 70 ve cuma günü 65 yaş üzerine olmak üzere aşı takvimini genişletmiş olduklarını aktaran Koca, 'Onun için bundan sonraki dönemde 65 yaşa kadar vatandaşımızı sağlık kuruluşlarımızda aşılamaya davet ediyorum. Önümüzdeki süreçte giderek aşılama tedariki ile birlikte takvimi de genişleteceğimizi zaten biliyorsunuz. Bu dönemde daha önce 50 milyon doz aşı için bir sözleşme yapılmıştı. 50+50 milyon talebimiz şeklindeydi. 100 milyon doz aşının sözleşmesinin imzaladığını söyleyebilirim.' ifadelerini kullandı.YÖK'ün üniversitelerde bahar döneminde yüz yüze eğitime ilişkin Bilim Kurulu'ndan acil görüş istediğinin hatırlatılması üzerine Bakan Koca, 'Bu konuyla ilgili Bilim Kurulumuz görüşüyor. Zannediyorum biz bu hafta bu konuyla ilgili bir cevap vermiş olacağız. Ama şunu söyleyebilirim; şu an salgının geldiği seyir vakaların özellikle son iki hafta giderek bir artış içinde olduğu, mutasyonların giderek varlığını gösterdiği şeklinde. Özellikle yüz yüze eğitimin uygulamalı eğitimler dışında bu dönemde başlatılmasının risk teşkil ettiğini şimdiden söyleyebilirim.' diye konuştu.Yüz yüze eğitimdeki öğrenmenler Şubat sonunda aşılama takvimine alınacakKoca, bir başka soru üzerine yüz yüze eğitime geçecek okullar için Milli Eğitim Bakanlığından listelerin alındığını ifade ederek, 'Şubat sonuna doğru öğretmenlerimiz için de, özellikle eğitim başlanacak olan sınıflar için söylüyorum, aşılama takvimi başlamış olacak.' dedi.Aşı konusunda başından beri bütün tedarik edilebilecek aşılarla ilgili devrede olduklarını belirten Sağlık Bakanı Koca, inaktif aşının geleneksel ve güvenilir olduğu için özellikle devrede olduklarını vurguladı. Koca, 'Ama diğer aşılarla ilgili de ilk günden itibaren hem AstraZeneca, hem Sputnik, hem Pfizer-BioNTech aşısıyla ilgili başından beri devrede olduk. Ama gönlümüz güvenilir aşıyı daha çok temin etmekten yana oldu.' diye konuştu.Koca, alabilme potansiyelini düşünerek 4 ay kadar önce Rusya'dan Sputnik, Çin'den CoronaVac ve Türk bilim insanlarının geliştirdiği Pfizer-BioNTech aşılarının faz-3 çalışmalarının Türkiye'de başlatılmasını, özellikle Türk toplumundaki etkisini ve sonuçlarını görerek, buna göre aksiyon almak istediklerini söylediğini hatırlattı.BioNTech ve Sinovac'ın faz-3 çalışmasının başladığını, hatta Sinovac'ın faz-3 çalışmaları için bakanlık olarak destek verdiklerini anlatan Koca, Sputnik ile ilgili de toksikolojisinin istenilen şartlarda sağlanması için karar verildiğini söyledi.-'Nisan ayına kadar kim bize aşıyı verecekse o firmalarla devrede olduk'Bundan sonraki süreçte Sputnik aşısını temin noktasında devrede bulunduklarını ve hatta Türkiye'de üretiminden yana olduklarını kaydeden Koca, bu konuda görüşmeler ve çalışmaların devam ettiğini aktardı.BioNTech aşısı için de başından beri şirketinin sahibi Uğur Şahin ile devrede olduklarını anlatan Koca, şöyle devam etti:'Almanya'nın satışı Pfizer tarafından değil, BioNTech tarafından yapılmış oluyor. Yani Uğur Hoca'nın bu noktada yetkisinde ilerliyor. Başından beri bu görüşmelerde bizim için önemli olanın mart, en geç nisan ayında teslim edilebilecek aşının önemli olduğunu söyledik. Birçok firma sizinle sözleşme yapmak istiyor ama mart ve nisan ayına kadar verebileceği aşının olmadığını biliyoruz. O nedenle biz yerli aşının daha sonraki dönemde zaten devreye gireceğini düşündüğümüz için, bizim toplumumuz için de nisan ayına kadar aşılamayı hedeflediğimiz için nisan ayına kadar kim bize aşıyı verecekse, o firmalarla hep başından beri devrede olduk.' BioNTech ile yaptıkları sözleşmeden söz eden Bakan Koca, en son geçen hafta Uğur Şahin ile görüştüklerini ve bu ay için BioNTech aşısının ayrıca gelmiş olacağını anlatarak, şunları kaydetti:'Miktar olarak muhtemelen 500 ile 800 bin arası gelmiş olacak. Ama şunu söyleyebiliriz, Mart sonunda 4,5 milyon, 5 milyona tamamlama ihtimali de olmak üzere gelmiş olacak. Sözleşme zaten imzalanmıştı ve bu aşıldı. 30 milyona kadar da opsiyonel olarak imzalanmıştı, o dediğim tarihte. İlave olarak 50+50 milyon talebimiz vardı Sinovac'tan. İkinci 50 milyon için de sözleşme imzalandı. Dolayısıyla 100+5 milyon ama o 5 milyon, 30 milyon opsiyonel olmak üzere mart sonuna kadar 5 milyon. Yani 130 milyona yakın bir aşının sözleşmesinin yapıldığını söyleyebilirim. Bize özetle mart veya nisan ayına kadar aşıyı verebilecek her firmadan alma çabası içinde olduğumuzu vatandaşımız bilmiş olsun. Aşı küresel bir savaşa döndü ve bu anlamda yapılan birçok şeyin olduğunu biz biliyoruz ama biz vatandaşımızı dünyada en az etkilenen ve bu tedariği sağlayan ülke olma noktasında yoğun bir gayret ve çaba içindeyiz. Bundan da emin olalım. Artık bundan sonraki süreçte aşının gelişiyle de ilgili doğrusu 'Bugün şu kadar geldi, bu kadar gelecek' gibi söylemekten yana değiliz. Çünkü bunun da başka ülkeler nezdinde birtakım sorunlar oluşturduğunu, hem firma hem aşının geldiği ülke de kendi vatandaşını aşılamak anlamında. Mesela dün ve bu sabah ayrıca aşı gelmiş oldu Türkiye'ye. Ama biz bunu söylemedik. Şimdi ilk defa benden duyuyorsunuz. Onun için vatandaşımız müsterih olsun. Biz daha fazla aşıyı birçok firmadan getirmek noktasında yoğun bir gayret içindeyiz. Bundan emin olalım.'(Sürecek)

Prof. Dr. Esin Davutoğlu Şenol, Prof. Dr. Güner Sönmez ve Prof. Dr. Elif Dağlı, mevcut aşılama hızının salgını kontrol altına almak için yeterli olmadığı görüşünde. Aşı çeşitliliğine de dikkati çeken uzmanlar, 'Tek aşıya bağımlı kalınmamalı' diyor.

CENEVRE (AA) - Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Oxford-AstraZeneca'nın geliştirdiği yeni tip koronavirüs (Kovid-19) aşısının, 65 yaş üstü kişiler de dahil olmak üzere, yetişkinlerde kullanılması tavsiyesinde bulundu. Oxford-AstraZeneca aşılarının Güney Afrika Cumhuriyeti'nde görülen ve 'B.1.351' adı verilen mutasyonlu Kovid-19 türüne karşı etkisinin 'minimum düzeyde' olduğunun açıklanmasının ardından gözler DSÖ'nün alacağı karara çevrildi.Örgütün, İsviçre'nin Cenevre kentindeki merkezinde, Oxford-AstraZeneca aşısının kullanımına ilişkin video konferans yöntemiyle basın toplantısı düzenlendi.DSÖ'ye Kovid-19 aşılarının kullanımı konusunda danışmanlık yapan Stratejik Uzmanlar Danışma Grubunun (SAGE) Başkanı Dr. Alejandro Cravioto, 'Bir ülkede (Kovid-19'un) bir türü dolaşımda olsa bile, şimdilik bu AstraZeneca aşısını ciddi hastalık düzeyini azaltabilmek adına kullanmamamız için hiçbir neden yok.' ifadesini kullandı.Cravioto, aşının kullanılabileceği yaş gruplarına da açıklık getirerek, 'Bu aşının üst yaş sınırı olmaksızın 18 yaş ve üzeri kişilerde kullanılması tavsiyesinde bulunuyoruz. Bu, 65 yaşın üzerindekilere aşı yapılması gerektiği anlamına geliyor.' dedi.SAGE, Oxford-AstraZeneca aşısının 8 ila 12 hafta aralıklarla iki doz halinde verilmesi tavsiyesinde bulundu.DSÖ son bir değerlendirme yapacakDSÖ'nün Aşılar ve Aşılama Bölümü Başkanı Dr. Kate O'Brien ise SAGE'nin tavsiyesinin geçici olduğuna işaret ederek, 12 ve 15 Şubat'ta yapılacak toplantılarda, AstraZeneca aşısına ilişkin 'son değerlendirme ve kararın' açıklanabileceğini kaydetti.DSÖ Bilim Heyeti'nden başuzman Dr. Soumya Swaminathan da Güney Afrika Cumhuriyeti'nin Oxford-AstraZeneca aşısının kullanımını bırakacağı yönünde medyadaki haberlerin doğru olmadığını aktardı.Swaminathan, bu ülkenin 'kanıt ve veri toplamak' için Oxford-AstraZeneca aşısını kullanmaya devam edeceğini vurguladı.Söz konusu aşının Kovid-19 Aşıları Küresel Erişim Programı (COVAX) için öncelikli aşılardan biri olduğunu ifade eden Swaminathan, temin edilecek yüz milyonlarca doz aşının COVAX kapsamında tüm dünyaya dağıtılacağını kaydetti.2021'in ilk 6 ayında yoksul ülkeler için en az 337 milyon doz aşıGüney Afrika Cumhuriyeti Sağlık Bakanı Zweli Mkhize, Oxford Üniversitesi ve AstraZeneca'nın birlikte geliştirdiği aşının kullanımını geçici olarak durdurduklarını belirtmişti.DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus ise 8 Şubat'ta yaptığı açıklamada, aşı için kesin yargıya varmak için erken olduğuna işaret etmişti.Küresel Aşı ve Aşılama Birliği (GAVI), COVAX kapsamında 2021'in ilk 6 ayında yoksul ülkeler için en az 337 milyon doz Kovid-19 aşısı tahsis edildiğini ve şubat sonundan itibaren ülkelere dağıtılmasının planlandığını bildirmişti.

İSTANBUL (AA) - HALİS AKYILDIZ - Suriye'nin ilk, Arap dünyasının ikinci astronotu, aynı zamanda eski bir savaş pilotu olan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı Muhammed Faris, Milli Uzay Programı'na ilişkin, ''Ay'da ayağı olmayanın yeryüzünde ayağı yoktur.' Uzay çağında yaşıyoruz. Bu nedenle programdan dolayı çok mutluyum. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı 10 maddenin başarıyla tamamlanmasını ümit ediyorum.' dedi.Türkiye'de yaşayan Faris, AA muhabirine Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından dün tanıtılan 'Milli Uzay Programı'na ilişkin değerlendirmelerde bulundu.Faris, 22 Temmuz 1987'de uzaya çıktığını anımsatarak uzayda 13 bilimsel deney yaptığını, bunların tıbbi, fiziki ve kimyasal deneylerle dünyanın uzaydan görüntüsünü almak olduğunu söyledi.Aslında savaş pilotu olduğunu aktaran Faris, 'Araştırmalar gösterdi ki savaş pilotları, uzayın zor şartlarında daha hızlı ve daha güçlü uyum sağlıyor. Uzayda 8 gün kaldım. Moskova'da 2 yıl okuduğum için uzay dönüşünde Suriye halkına dersler vermeye başladım. 2012 yılında Suriye'den Türkiye'ye geldiğim zaman Türk öğrencilere de üniversitelerde, liselerde, bilim merkezlerinde ders verdim.' diye konuştu.' Türk bilim insanına ve uzmanların çabalarına güveniyorum'Faris, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın, dün Milli Uzay Programı'ndan bahsettiğini duyunca çok sevindiğini ifade ederek, Türkiye Uzay Ajansını takip ettiğini, Florida'dan Türksat 5A uydusu gönderdiğini ve bundan dolayı mutlu olduğunu anlattı.Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın dün konuşmasında uzay programını anlattığını ve programın başarıyla gerçekleşmesini umduğunu dile getiren Faris, şunları söyledi:'Cumhurbaşkanı ve Türk yetkililerden her zaman gördüğüm, bir program yapıp onu tamamlıyorlar. Her zaman söylediğim bir sözüm vardır. 'Ay'da ayağı olmayanın yeryüzünde ayağı yoktur.' Uzay çağında yaşıyoruz. Bu nedenle programdan dolayı çok mutluyum. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı 10 maddenin başarıyla tamamlanmasını ümit ediyorum. Türkiye'nin uzay geleceği için Türk bilim insanına ve uzmanların çabalarına güveniyorum. Bir astronot ve bir Türk vatandaşı olarak bana sunulanı elimden geldiği kadar imkanlarım dahilinde yapmaya hazırım.'Muhammed Faris, Milli Uzay Programı'nın geleceğinden çok mutlu olduğunun altını çizerek, 'Uzay yeryüzüne hakim. İlmi ve ekonomik geleceğini korumak isteyen güçlü bir devletin uzayda ayağı, izi olmalı. Erdoğan'ın ifade ettiği 10 hedefin tamamlanacağı bir başarıyı Allah'tan temenni ederim.' dedi.