Parmak Çıtlatmak Eklem İltihabına Yol Açar mı?
'Parmaklarını çıtlatma, ileride romatizma olursun' cümlesini hayatında en az bir kez duymayan yoktur. Özellikle çocukken parmaklarını çıtlatan herkesin kulağına fısıldanan bu uyarı, yıllardır neredeyse kesin bir bilgi gibi anlatılıyor.
Ancak bilimsel çalışmalar bu inancı desteklemiyor. Parmak çıtlatmanın eklem iltihabına ya da halk arasında söylendiği şekliyle romatizmaya yol açtığını gösteren güçlü bir kanıt yok.
Parmak çıtlatırken aslında ne oluyor?
Parmak çıtlatırken duyulan ses, kemiklerin birbirine sürtmesinden gelmiyor. Yani o meşhur “çıt” sesi, eklemin kırılması ya da aşınması anlamına gelmiyor.
Parmak eklemlerinin içinde sinoviyal sıvı adı verilen kayganlaştırıcı bir sıvı bulunuyor. Eklemi hızlıca gerdiğinizde bu sıvının içindeki gazlar küçük kabarcıklar oluşturuyor. Bu kabarcıkların ani basınç değişimiyle ortaya çıkardığı ses de parmak çıtlatma sesi olarak duyuluyor.
Bu yüzden aynı parmağı arka arkaya defalarca çıtlatmak genelde mümkün olmuyor. Gazların yeniden sıvıya karışması ve eklemin tekrar ses çıkaracak hale gelmesi için kısa bir süre gerekiyor.
Bilimsel araştırmalar romatizma iddiası için ne söylüyor?
Bu konuda en meşhur örneklerden biri Dr. Donald Unger’ın kendi üzerinde yaptığı deney. Unger, yaklaşık 60 yıl boyunca yalnızca sol elinin parmaklarını çıtlattı, sağ elini ise çıtlatmadı. Yıllar sonra iki elinde de artrit bulgusu olmadığını raporladı.
Elbette bu tek kişilik bir deneydi. Yani tek başına kesin kanıt sayılmaz. Ama daha sonra yapılan geniş kapsamlı araştırmalar da benzer bir sonuca ulaştı: Parmak çıtlatan kişilerde el osteoartriti görülme oranı, çıtlatmayan kişilerden anlamlı biçimde yüksek değildi.
Kısacası parmak çıtlatmak, sanıldığı gibi eklemleri “bitiren” ya da ileride romatizmaya yol açan bir alışkanlık değil. Bu inanış, bilimsel veriden çok aile büyüklerinin uyarılarıyla yayılmış eski bir şehir efsanesine benziyor.
Peki parmak çıtlatmanın hiç zararı yok mu?
Ara sıra parmak çıtlatmak çoğu kişi için zararsız kabul ediliyor. Ancak burada önemli olan şey, bunu ne kadar sık ve nasıl yaptığınız.
Bazı araştırmalarda uzun süreli ve yoğun parmak çıtlatma alışkanlığı olan kişilerde el şişliği ve kavrama gücünde hafif azalma görülebileceği belirtiliyor. Bu, parmak çıtlatmanın romatizma yaptığı anlamına gelmiyor; daha çok eklem çevresindeki yumuşak dokuların zorlanabileceğini gösteriyor.
Eğer parmak çıtlatırken ağrı, şişlik, kilitlenme, uyuşma ya da hareket kısıtlılığı oluyorsa bu artık sıradan bir çıtlama alışkanlığı gibi görülmemeli. Böyle bir durumda eklemde ya da çevre dokularda başka bir sorun olup olmadığını anlamak için doktora görünmek daha doğru olur.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir:
Deniz Suyunu Arıtıp Günde 681 Milyon Litre İçme Suyu Elde Ediyorlar
Boşanma Oranı En Yüksek ve En Düşük Meslekler Belli Oldu
Yorum Yazın