Her Şey Neden Birbirine Benzemeye Başladı? Psikologlar Bu Sıkıcılığın Adını Koydu
Günümüzün şarkıları, dizileri, hatta futbol maçları size de eskisi kadar heyecan vermiyorsa yalnız değilsiniz. Hatta her gününüz birbirinin aynısı gibi geliyorsa da yalnız değilsiniz.
Singapur'daki psikologlar bu duygunun arkasında 'aşırı seçilim' adını verdikleri bir süreç olduğunu öne sürdü. Onlara göre en iyi işleyeni bulup kopyalamakta o kadar ustalaştık ki farklı olan her şey yavaş yavaş kayboluyor!
Herkes Aynı Formülü Kopyalıyor
Frontiers in Psychology dergisinde yayımlanan makalede James Cook Üniversitesi Singapur kampüsünden psikolog Jose C. Yong ve ekibi, 'hyperselection' yani aşırı seçilim kavramını tanımladı. Kavram, yoğun rekabet ortamında ölçülebilir başarı kriterlerine göre en iyi sonuç veren yolların sürekli seçilmesini anlatıyor.
Sorun şu: Herkes aynı şeyi optimize edince farklı yollar denenmez hale geliyor. Araştırmacılara göre bu durum müzikten dizilere, kent planlamasından futbola kadar pek çok alanı tek tipleştiriyor.
Yong, farkı Queen'in Bohemian Rhapsody şarkısıyla anlatıyor. 1975'te eleştirmenlerin tuhaf bulduğu, yaklaşık 6 dakika süren ve klasik bir nakaratı olmayan şarkı, bugün rock tarihinin en iyileri arasında sayılıyor.
Yong'a göre günümüzün pop şarkıları ise birbirine o kadar benziyor ki akılda kalıcı bir iz bırakmıyor.
Yapay Zeka İşleri Kolaylaştırsa da 'Benzerlik' Sürecini Hızlandırıyor
Aynı eğilim sporda da görülüyor. Profesyonel futbolda işe yarayan bir taktik kısa sürede bütün takımlar tarafından kopyalanıyor. Oyun daha rekabetçi hale gelse de takımlar birbirine benziyor ve bireysel yeteneğe daha az alan kalıyor.
Makalenin ortak yazarı Edison Tan ise akademiyi örnek gösteriyor. Tan'a göre akademisyenler artık fikirlerinin değeriyle değil, yayın ve atıf sayısı ya da aldıkları fon miktarıyla ölçülüyor.
Araştırmacılar, yapay zekanın bu süreci çok daha büyük ölçekte ve insan müdahalesi olmadan hızlandırdığını düşünüyor. Yapay zekayla üretilen içeriklerin birbirine benzemesini de bunun bir işareti olarak görüyorlar. Yong'a göre çıkış yolu farkındalıktan geçiyor: 'Yaratıcılık çoğu zaman farklı şeylerle karşılaşıp onları yeni biçimlerde birleştirmekten doğar.'
Eğer siz de bir şeylerin hep aynı olduğunu düşünüyorsanız, belki de ilk farklılığı kendiniz yaratmalısınız!
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!






Yorum Yazın