Doğaya Savaş Açtılar: Köyü Lavlardan Kurtarmak İçin Volkanı Bombaladılar
Doğa tarihinin en sıra dışı mücadelelerinden biri olarak kayıtlara geçen 1935 Mauna Loa patlaması, insan zekası ile yer kabuğunun yıkıcı gücünü karşı karşıya getirdi. Hawaii’nin 'Büyük Ada' bölgesinde yer alan yanardağdan sızan lav akıntıları, bölgenin hayati su kaynağı olan Wailuku Nehri’ne doğru ilerleyerek Hilo kasabasını ciddi bir tehdit altına soktu. Bilim insanları ve askeri stratejistlerin ortak kararıyla gerçekleştirilen operasyon, bir volkanın rotasını değiştirmeye yönelik ilk büyük ölçekli taktik müdahale olarak tarihe geçti.
Detaylar 👇
Volkanik faaliyetlerin Hilo kasabasının su kaynaklarını tehdit etmesi üzerine acil durum ilan edildi
21 Kasım 1935 tarihinde başlayan patlamalar, normal seyrinin dışına çıkarak kuzey yönünde ilerleme kaydetti. Günlük yaklaşık bir mil hızla hareket eden lav akıntısı, 20.000 nüfuslu Hilo kasabasının tek taze su kaynağını kurutma noktasına getirdi. Hawaii Volkan Gözlemevi kurucusu Thomas Jagger, akıntının yönünü değiştirmek amacıyla ABD Ordusu'ndan hava desteği talebinde bulundu. Jagger’ın teorisine göre, lav tüplerinin ve kanallarının stratejik noktalardan bombalanması, erimiş kaya akışını engelleyerek felaketi önleyebilirdi.
Geleceğin generali Patton tarafından planlanan hava harekatı başarıyla icra edildi
Operasyonun planlama safhasında, o dönemde Hawaii'de görevli olan ve ilerleyen yıllarda İkinci Dünya Savaşı’nın kilit isimlerinden biri haline gelecek olan George S. Patton görev aldı. 27 Aralık 1935 sabahı, Pearl Harbor’daki Ford Adası'ndan havalanan on adet Keystone tipi bombardıman uçağı, Humu‘ula lav akıntısı üzerine toplam 40 adet bomba bıraktı. Hedef bölgeye isabet eden 20 adet yüksek patlayıcılı mühimmat, lav tünellerini tahrip ederek akışın momentumunu kırmayı hedefledi.
Müdahalenin sonuçları bilim dünyasında tartışmalara yol açsa da akıntı kısa sürede durdu
Hava saldırısının ardından lavların ilerleme hızı günlük 5.000 fitten 1.000 fite geriledi ve 2 Ocak 1936 itibarıyla akış tamamen kesildi. Operasyonu yöneten Jagger, sonucu mutlak bir başarı olarak nitelendirirken, bazı jeologlar bu durumun volkanın doğal sönümlenme süreciyle örtüşen bir tesadüf olduğunu savundu. Günümüzde de tartışılmaya devam eden bu operasyonun anısı, görevde yer alan 23. Bombardıman Filosu’nun ambleminde yer alan yanardağ üzerine düşen bomba figürüyle yaşatılmaya devam ediyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın