Türkiye'ye Tarihi Sigara Yasağı Geliyor: Açık Havada Da Sigara İçmek Yasaklanıyor!
Açık havada belirlenen özel alanlar dışında sigara içmenin yasaklanması gündemde. AK Parti'nin sigara kısıtlamaları ve takviye edici gıda denetimlerini içeren teklifi yeni yıla kaldı; ocak-şubat döneminde Meclis'e sunulması beklenen düzenleme bütçe görüşmeleri sonrasına ertelendi. Japonya ve Avustralya'daki sert uygulamalar inceleniyor, kimlik doğrulamalı satıştan park, plaj ve duraklardaki yasaklara kadar geniş bir çerçeve masada.
Teklif yeni yıla kaldı: Açık havada sigara yasağı bütçe görüşmelerinin ardından Meclis'e gelecek.
Türkiye Gazetesi'nden Esma Altın'ın haberine göre AK Parti'nin teklifi, ocak-şubat aylarında Meclis'e sunulacak şekilde planlanıyordu. Takvim bütçe görüşmeleri nedeniyle kaydı ve düzenleme yeni yıla kaldı.
Paket yalnızca sigarayı kapsamıyor. Tarım, Sağlık ve Sanayi Bakanlıkları ile YÖK'ün yer alacağı ortak bir denetim mekanizması kurulacak; amaç kaçak, sağlığa zararlı ve merdiven altı üretilen takviye edici gıdaların önünü kesmek.
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu ise 10 Ekim'de tütün kanun teklifinin birkaç hafta içinde TBMM'ye sunulacağını duyurmuştu. Habertürk'ün aktardığına göre hazırlıkta sigara yasağının yalnızca kapalı mekânlarla sınırlı kalmaması esas alınıyor.
Japonya modelinde kimlik doğrulamalı satış, özel içim alanları ve sokak kısıtlamaları öne çıkıyor.
Yasakları genişletmek için Japonya ve Avustralya'daki sert uygulamalar incelemeye alındı. Japonya örneğinden Türkiye'ye taşınması düşünülen başlıklar üç tane: kimlik doğrulamalı satış, özel içim alanları ve sokak kısıtlamaları.
Kimlik meselesi zaten gündemde. Memişoğlu, 11 Ekim'de NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda önceliğin '18 yaş altındaki çocuklarımıza yaş doğrulaması yaparak tütün ürünü satışını önlemek' olduğunu yazdı.
Bakan, kişisel verileri koruyan ve kullanımı kolay elektronik sistemler dahil tüm seçeneklerin değerlendirildiğini de ekledi.
Avustralya'da ise park, plaj ve duraklar dahil açık alanlarda sigaraya ciddi sınırlama getiriliyor.
Avustralya modelinin en sert yanı, açık havada bile serbest bırakılan alanın dar tutulması. Haberde, bu ülkede açık hava mekânlarında sigara içilebilen bölümlerin toplam alanın yüzde 50'sini geçemediği belirtiliyor.
Park, plaj ve durak gibi herkesin kullandığı noktalarda da kısıtlamalar var. Türkiye'deki hazırlıkta bu mantığın benzer bir yaklaşımla uygulanması hedefleniyor.
Habertürk'ün haberine göre lokanta ve restoranların açık alanları da kapsamda. Tente, cam gibi malzemelerle çevrilen bölümlerin fiilen kapalı mekân gibi kullanılmasının önüne geçilmesi planlanıyor.
Türkiye'de de parklar, plajlar, duraklar ve restoran terasları yasak listesinde yer alabilir.
Sabah'ın şubat ayındaki haberine göre kapsama girebilecek alanların listesi uzun: çocukların bulunduğu açık alanlar, parklar, plajlar, yürüyüş yolları, bina girişleri, duraklar, restoranların açık bölümleri ve kafe terasları. Elektronik sigara gibi yeni nesil ürünlerin de açık alanlarda kısıtlanması, pasif içiciliği azaltmak için mesafe kuralı getirilmesi masada.
Habertürk'ün 12 Ekim tarihli haberi listeyi genişletiyor: kamu binalarının bahçeleri, üniversite kampüsleri, sağlık kuruluşları, spor tesisleri ve eğlence mekânlarının açık alanları da var. Bu yerlerde sigara içilebilecek bölümlerin ayrıca belirlenmesi öngörülüyor.
Fransa'da plajda, parkta, okul yakınında ve çocukların bulunduğu spor alanlarında sigara içene 135 euroya (6 bin 984 TL) kadar ceza kesiliyor. Türkiye için henüz açıklanmış bir ceza yok.
Sigara alırken yaş doğrulaması geliyor: QR kod, çipli kimlik ya da yazar kasa entegrasyonu masada.
Habertürk'ün 19 Ekim'de aktardığına göre Bakanlığın tütünle mücadele eylem planının ana ilkesi şu: yaş doğrulanmadan satış tamamlanamayacak. Üç yöntem öne çıkıyor. Alıcı yaşını yetkili bir uygulama üzerinden QR kodla doğrulayabilir, çipli kimlik kartı kullanılabilir ya da ürün kasada okutulduğunda yazar kasa yaş kontrolü olmadan işlemi ilerletmeyebilir.
Yöntemin teknik ayrıntıları ve tüm işletmeler için nasıl zorunlu hale getirileceği henüz netleşmedi. Başkasının QR kodunu kullanmayı zorlaştırmak için tek kullanımlık, kısa süreli kodlar ve kimlikteki fotoğrafın karşıdaki kişiyle karşılaştırılması gibi fikirler dile getiriliyor.
Hazırlanan taslak, tütün ürünlerinin ticari ömrünü 1 Ocak 2040'ta bitirmeyi hedefliyor.
İstiklal Gazetesi'nin Nisan ayında duyurduğu 41 maddelik taslağın en uzun vadeli hedefi 2040. Bu tarihten itibaren sigara, elektronik sigara, ısıtılmış tütün ürünleri ve tüm nikotin cihazlarının üretimi, satışı ve kullanımı yasaklanacak.
Taslağa göre restoran, kafe ve pastanelerin açık alanları dumansız olacak; işletmeler toplam alanın en fazla yüzde 10'unu sigara bölümüne ayırabilecek ve bu bölümde yiyecek-içecek servisi yapılmayacak. Sigara nakit satılmayacak, kredi kartıyla ve kimlik-yaş doğrulayan sistemlerle alınacak.
Yaptırımlar da ağır: yasak alanda sigara içene 5 bin TL idari para cezası, işletmelere 50 bin TL'den başlayan cezalar ve kademeli kapatma, çocuğa tütün satana 1 yıla kadar hapis, yasaktan sonra ticarete devam edene 1 milyon ile 5 milyon TL arası ceza öngörülüyor. Prof. Dr. Nazmi Bilir'in uyarısı ise kısa: 'Kanun kadar denetim de önemli.' Teklifin Meclis'e tam olarak ne zaman geleceği, bütçe görüşmelerinin tamamlanmasının ardından netleşecek.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Kafe ve Restoranlarda Sigara Düzeni Değişiyor: Yeni Düzenleme Belli Oldu
Yorum Yazın