Tok Olmamıza Rağmen Tatlıya Hayır Diyemiyorsanız Nedeni Bu Olabilir! Anatomi Profesörü Açıkladı
Doyduğunuzu söyleyip tabağı kenara ittikten sadece birkaç dakika sonra tatlı gelince iştahınızın yeniden açılması, pek çok kişinin yaşadığı bir durum. Japoncada bunun için 'ayrı mide' anlamına gelen 'betsubara' diye bir ifade bile var.
Bristol Üniversitesi'nden anatomi profesörü Michelle Spear'a göre ise midemizde tatlıya ayrılmış bir bölme yok. Bu hissin arkasında mide, beyin ve hormonların birlikte çalıştığı birkaç mekanizma bulunuyor.
İşte detaylar.
Tatlıya Nasıl Yer Açılıyor?
Spear'ın The Conversation'da yayımlanan yazısına göre mide, sabit büyüklükte bir torba gibi çalışmıyor. Yemek yedikçe midenin düz kasları gevşiyor ve mide, içindeki basınç belirgin şekilde artmadan genişleyebiliyor. Bu sürece 'gastrik akomodasyon' deniyor.
Buna pek çoğumuz şaşırmayacak: Tam da bu noktada tatlının türü de önemli.
Tatlının türü de önemli. Ağır bir ana yemek midede doluluk ve şişkinlik hissi yaratabilir. Mus ya da dondurma gibi yumuşak tatlılar ise mekanik olarak daha az sindirim gerektirebiliyor. Bu durum, midenin gevşeyerek bir miktar daha yiyecek almasına katkıda bulunabiliyor.
Tatlıyı Görünce Beyin Devreye Giriyor
İştah yalnızca fiziksel açlıktan ibaret değil. Spear, haz ya da rahatlama için yeme isteği anlamına gelen 'hedonik açlığa' dikkat çekiyor. Tatlı yiyecekler, beyindeki ödül sistemi olan mezolimbik dopamin sistemini harekete geçiriyor. Bu da yeme motivasyonunu artırarak tokluk hissine rağmen tatlı istememize katkıda bulunabiliyor.
Aynı Tat Bir Süre Sonra Sıkıcı Geliyor
Bir diğer etken 'duyusal özgül doygunluk'. Yemek yedikçe tabaktaki tatlardan ve dokulardan aldığımız keyif azalıyor. Tatlı, ekşi ya da kremamsı yeni bir tat geldiğinde ise ödül tepkisi yeniden canlanıyor. Yani tuzlu yemekten doyduğunuzu hissederken tatlıya karşı istek duymanız oldukça doğal.
Tokluk Hormonları Geç Kalıyor: Karar Tatlıdan Önce Veriliyor
Tatlıların içeriği de bu hissi etkileyebiliyor. Spear'a göre şeker ve karbonhidrat ağırlıklı yiyecekler, protein veya yağ bakımından zengin yiyeceklere kıyasla bazı durumlarda mideden daha hızlı boşalabiliyor. Ancak bu durum yiyeceğin içeriğine ve kıvamına göre değişebiliyor.
Kolesistokinin (CCK), GLP-1 ve peptit YY gibi hormonlar, yemeğin ardından tokluk sinyallerinin oluşmasında rol oynuyor. Spear'ın aktardığına göre bu sinyallerin kalıcı bir tokluk hissine dönüşmesi genellikle 20 ila 40 dakika sürebiliyor. Tatlı kararı bu süre dolmadan verildiğinde, fiziksel tokluk hissine rağmen tatlıya duyulan istek etkili olabiliyor.
Sosyal Ortam da İştahı Etkiliyor
Tatlı, çocukluktan itibaren kutlama, cömertlik ve teselliyle ilişkilendiriliyor. Spear'ın atıf yaptığı araştırmalara göre insanlar sosyal ortamlarda, yiyecek serbestçe sunulduğunda ve özel günlerde daha fazla yeme eğiliminde.
Spear'a göre tok olduğumuz halde tatlı istemek bir çelişki değil, insan fizyolojisinin ve psikolojisinin olağan bir parçası.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi Çekebilir
Çikolata Değil Kutsal Su: İlk Otomat 2 Bin Yıl Önce Çalışıyordu
Yorum Yazın