Şiirsel Rockın Mimarı: Müziğin Efsanelerinde Bu Hafta The Doors!
Rock müzik tarihi binlerce grupla doludur ama çok azı kitleleri peşinden sürükleyen gizemli birer efsaneye dönüşebilir.
Peki, müzik dünyasında fırtınalar estiren bu efsane isim, rakiplerinin cesaret bile edemediği neleri nerede doğru yaptı?
Grup bas gitarist kullanmadı.
Bir rock grubunun olmazsa olmazı sayılan bas gitaristi dışarıda bırakmak normalde intihar sayılırken, The Doors bu durumu avantaja çevirerek tüm yükü Ray Manzarek’in sihirli sol eline teslim etti. Manzarek, klavyesinin alt tuşlarıyla hipnotik bas ritimleri yazarken sağ eliyle o meşhur melodileri çaldı ve gruba başka kimsede olmayan tekinsiz, büyüleyici ve eşsiz bir sound kazandırarak müzik tarihinde eşi benzeri görülmemiş bir ilke imza attı.
Şarkılar karanlık felsefeyle birleşti.
Dönemin çiçek çocukları dünyayı sevgi pıtırcığı şarkılarla ve iyimserlikle kurtarmaya çalışırken, onlar Los Angeles’ın ünlü Whisky a Go Go sahnesine çıkıp bambaşka bir dünya kurdular. İnsanlığın karanlık dehlizlerini, uyuşturucu etkisindeki zihin sanrılarını ve varoluşsal sancıları rock müzikle evlendirerek herkesi şoke ettiler ve müziği sadece eğlence olmaktan çıkarıp derin bir sanat dalına dönüştürdüler.
Şarkı süreleri akıllıca kısaltıldı.
Grubun ticari dehasını gösteren bu hamlede, radyolar için çok uzun olan 7 dakikalık orijinal 'Light My Fire' şarkısını akıllıca bir kararla 3 dakikaya kısalttılar. Bu sayede şarkıyı hit müzik çalan AM radyolarında zirveye taşırken, gizemli ve sanatsal uzun versiyonu merak eden dinleyicileri FM radyolarına ve albüm satın almaya mecbur bırakarak harika bir pazarlama stratejisi uyguladılar.
Canlı yayında sansür delindi.
Tüm Amerika'nın gözü önünde, dönemin en büyük televizyon programı olan Ed Sullivan Show'da sahne alırken, kanal yönetiminin uyuşturucu çağrışımı yaptığı gerekçesiyle değiştirmesini istediği 'higher' kelimesini sansürlemediler. Jim Morrison canlı yayında kelimeyi inadına, gözlerin içine bakarak daha da bastıra bastıra okudu; belki bir daha o programa hiç çağrılmadılar ama rock tarihinin en büyük asi duruşunu sonsuza dek kazandılar.
Albüm kapağı soyutlaştı.
İkinci stüdyo albümleri 'Strange Days' için dönemin popüler akımına uyup grup üyelerinin yakışıklı fotoğraflarını kapağa basmak yerine, New York sokaklarındaki tuhaf sirk cambazlarını, cüceleri ve akrobatları kullanmayı seçtiler.
Dinleyiciler derin transa sokuldu.
Müziği sadece arka arkaya dizilen ritimler olarak görmeyen grup, 11 dakikalık epik başyapıtları 'The End' ile adeta devasa bir sinema filmi ya da tiyatro oyunu kurguladı. Şarkının içine ekledikleri tiyatral doğaçlamalar, karanlık şiirler ve insan psikolojisinin sınırlarını zorlayan mitolojik ögeler sayesinde dinleyiciyi sıradan bir şarkı dinleme deneyinden çıkarıp adeta hipnotik bir transın içine soktular.
Gitar teknikleri tamamen değişti.
Grubun mutfağındaki gizli kahraman Robby Krieger, standart rock gitaristleri gibi pena kullanmak yerine flamenko tekniğiyle parmaklarını tellerde işleterek fark yarattı. Bu sayede 'Spanish Caravan' gibi şarkılarda rock müziğin içine caz, klasik müzik ve İspanyol esintileri üfledi ve grubun müzikal altyapısını dönemindeki tüm rakiplerinden tamamen ayırarak zenginleştirdi.
Savaş vahşeti ekrana taşındı.
Vietnam Savaşı'nın en sıcak ve kanlı günlerinde sadece kuru kuruya 'Savaşa hayır' sloganları atmakla kalmayıp, medyanın bu savaşı evlerdeki televizyonlara nasıl bir eğlence şovu gibi sunduğunu sertçe eleştirdiler. Çektikleri avangart, sanatsal ve rahatsız edici 'The Unknown Soldier' kısa filmiyle, müziğin ve görselliğin ne kadar güçlü bir protesto silahı olabileceğini tüm dünyaya kanıtladılar.
Son albümde öze dönüldü.
Popüler kültürün cilalı, ticari ve büyük stüdyo prodüksiyonlarından tamamen sıkıldıklarında, derme çatma bir prova odasına kapanıp köklerine, yani kirli ve samimi Blues müziğine geri döndüler. Jim Morrison'ın ölümünden hemen önce bu loş ortamda kaydettikleri 'Riders on the Storm' gibi zamansız başyapıtlarla, müzik dünyasına olabilecek en asil, en özgür ve en dürüst veda albümünü bıraktılar.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!


Yorum Yazın