Psikologlar Açıkladı: Ekran Görüntüsü Alıp Bir Daha Hiç Bakmamanın Nedeni
Biliyoruz, sizin de telefonunuz bir daha hiç bakmadığınız ekran görüntüleriyle, Instagram hesabınız da kaydedip hiç hatırlamadığınız gönderilerle dolu. Yemek tarifleri, güzellik sırları, gidilecek mekanlar, fotoğraf çekme hileleri... O anda çok mantıklı gibi gelen gönderiler, bir daha hiç bakılmamak üzere 'kaydedilenler' sekmesine gönderiliyor.
Peki neden bir daha hiç bakmadığımız halde bu ekran görüntülerini almaya devam ediyoruz?
Psikologlara göre bunun nedeni bir şeyleri unutma korkusu!
Eskiden herkesin farklı bir koleksiyonu olurdu. Şimdi de telefonlarımızda koleksiyonlarımız var.
Pek çok insanın telefonunda yüzlerce, hatta binlerce ekran görüntüsü bulunuyor. Bunlar arasında hiç pişirmediğiniz yemek tarifleri, hiç okumadığınız kitaplar, hiç ziyaret etmediğiniz tatil yerleri, hiç denemediğiniz egzersiz rutinleri veya kaydettiğinizi zar zor hatırladığınız ilham verici sözler yer alıyor olabilir.
Üstelik o ekran görüntüsünü alırken son derece önemliymiş gibi hissetmiştiniz ve sonrasında dönüp bakacaktınız. Fakat gelin görün ki o ekran görüntüsünü bir daha açmadınız. Hatta birkaç saat sonra, onu gördüğünüzü ve kaydettiğinizi unuttunuz.
Aynı durum, Instagram'ın ve X'in 'kaydedilenler' sekmesi için de geçerli.
Merak etmeyin, yalnız değilsiniz. Sizin gibi binlerce insan Instagram'da, X'te gezerken hoşuna giden şeyleri kaydediyor ve bir daha dönüp bakmıyor.
Psikologlar, bu davranışın ardındaki nedenleri sıraladı.
Unutma korkusundan dolayı ekran görüntüsü alıyoruz.
Ekran görüntüleri veya kaydedilen içerikler, unutma olasılığıyla başa çıkmamıza yardımcı oluyor. Gün boyunca karşılaştığımız her yararlı fikri, ilginç öneriyi veya anlamlı bilgiyi aklımızda tutamayız elbette. (Sonuçta günde kaç saat telefona bakıyoruz) Ekran görüntüsü almak anında bir güvenlik hissi yaratır. Bilgiler bir kez kaydedildikten sonra, artık yalnızca hafızamıza güvenmek zorunda kalmayız.
Psikologlar bunu bilişsel yükü azaltma olarak tanımlıyor; yani hafızaya binen yükü azaltmak için defterler, takvimler, akıllı telefonlar veya bilgisayarlar gibi harici araçlar kullanmak... Araştırmalar, bilginin harici olarak depolandıktan sonra insanların onu kendileri hatırlama ihtiyacının azaldığını gösteriyor. Yani bir daha geri dönüp bakmasak bile, aldığımız o ekran görüntüsü anlık olarak bizi rahatlatıyor.
İçten içe olmak istediğimiz kişiyi gösteriyor.
Aldığımız ekran görüntüleri, aslında olmak istediğimiz kişiyi gösteriyor. Kaydedilmiş bir yemek tarifi, yemek pişirmeye daha fazla zamanınız olduğunda nasıl bir insan olabileceğinizi temsil eder. Kaydedilmiş bir egzersiz programı, gelecekteki sağlıkla ilgili niyetlerinizi yansıtır. Güzelce düzenlenmiş bir evin ekran görüntüsü, daha sakin ve düzenli bir yaşam için duyulan özlemleri temsil edebilir.
Kaydettiğiniz gönderiler, aslında gelecek hayallerimizle ilgilidir. Gelecekteki benlik sürekliliği üzerine yapılan araştırmalar, insanların düzenli olarak gelecekteki benliklerini göz önünde bulundurarak bugünkü kararlarını verdiklerini öne sürüyor. Ekran görüntüsü kaydetmek de bu eğilimin günlük bir ifadesi olabilir.
Bu açıdan baktığımızda, ekran görüntüleri hayal edilen bir geleceğe yapılan küçük bir yatırım olabilir.
"Her ihtimale karşı."
Ekran görüntüsü almanın bir diğer nedeni de psikolojik rahatlık sağlaması. Bir şeyin kaydedilmiş olduğunu bilmek, hazırlıklı olma hissi vererek iç rahatlatıcı bir etki yaratır. Bilgiyi asla kullanmasak bile, saklamak değerli bir şeyi kaybetme korkusunu azaltabilir. Bu davranış aynı zamanda belirsizliğe verdiğimiz tepkiyi de yansıtıyor olabilir. Gelecekte hangi bilgilerin faydalı olacağını tahmin edemediğimizde, bu bilgileri kaydetmek güven verici bir hazırlık duygusu yaratabilir.
Gelin görün ki ne kadar çok ekran görüntüsü alırsanız o kadar çok karmaşık hissedersiniz.
Binlerce ekran görüntüsü içeren bir telefon, tek bir görüntüyü bulmayı giderek zorlaştırabilir. Hatırlama stratejisi olarak başlayan şey, sonunda dijital bir karmaşa biçimine dönüşebilir.
İnsanların bu ekran görüntülerini bir türlü silememe nedeni ise ekran görüntülerinin psikolojik olarak niyetlerle veya gelecek planlarıyla bağlantılı hale gelmesidir. Bunları silmek, telefondan görüntüleri kaldırmaktan ziyade, olasılıklardan vazgeçmek gibi hissedilebilir. (Yani bir dil kursunun ekran görüntüsü, sadece bir dil kursu anlamına gelmez. Bu, sizin bir amacınız olduğunu gösterir.)
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın