İnsan Beynini Anlamanın Anahtarı Sineklerde Olabilir: Tüm Sinir Sistemi Haritalandı
Bilim insanları, erkek meyve sineğinin beynindeki ve merkezi sinir sistemindeki bağlantıları hücresel ölçekte haritaladı. Yapay zeka yardımıyla hazırlanan üç boyutlu harita, 166 binden fazla nöron ile yaklaşık 125 milyon sinaptik bağlantıyı içeriyor. Erkek ve dişi sineklerin beyinlerini ilk kez ayrıntılı biçimde karşılaştıran araştırmacılar; kur yapma, saldırganlık ve kanatlarla çıkarılan “aşk şarkısı” gibi davranışların ardındaki sinir devrelerini belirledi.
Yapay zeka 66 parçadan üç boyutlu sinir haritası çıkardı
Howard Hughes Tıp Enstitüsüne bağlı Janelia Araştırma Kampüsü öncülüğünde yürütülen çalışma için erkek meyve sineğinin beyni 66 parçaya ayrıldı ve her bölüm elektron mikroskobuyla defalarca görüntülendi.
Bilgisayarlar ve yapay zeka, milyonlarca iki boyutlu görüntüyü birleştirerek sinir hücrelerinin üç boyutlu yapılarını oluşturdu. İnsan uzmanlar tarafından kontrol edilen harita; merkezi beyni, görmeyle ilgili optik lobları ve omuriliğe benzer görev üstlenen karın sinir kordonunu kapsıyor.
Cell dergisinde yayımlanan çalışmaya göre erkek ve dişi meyve sineklerinin sinir hücrelerinin yaklaşık yüzde 95’i ortak özelliklere sahip. Kalan küçük bölüm ise davranışlarda büyük farklılıklar yaratabiliyor.
Erkeklerde hareket eden dişiyi izlemeyi kolaylaştıran ek sinir uzantıları, saldırganlıkla bağlantılı daha yoğun devreler ve kanatları titreştirerek kur şarkısı çıkarmalarını sağlayan özel bağlantılar bulunuyor. Daha önce bu davranışlarla ilişkilendirilen iki gen biliniyordu ancak genlerin beynin bağlantılarını nasıl değiştirdiği ilk kez ayrıntılı biçimde görülebildi.
İnsan davranışını doğrudan açıklamıyor
Araştırmacılar, sinek beynindeki cinsiyet farklılıklarının kadın ve erkek davranışlarını açıklamak için kullanılamayacağını özellikle vurguluyor. İnsan davranışları çok daha karmaşık olsa da harita, genlerin sinir sisteminin bağlantılarını nasıl şekillendirdiğini ve bunun davranışları nasıl etkilediğini anlamaya yardımcı olabilir.
Çalışmanın otizm ve şizofreniyle ilişkilendirilen gen değişikliklerinin beyin bağlantılarına etkisini araştıracak çalışmalara katkı sağlaması, biyolojik beyinlerden ilham alan daha verimli yapay zekâ sistemlerinin geliştirilmesine de kaynak oluşturması bekleniyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın