Çocukların Finansal Karakteri Kaç Yaşında Şekillenir?
Bir insanın kalıcı birikim alışkanlıkları geliştirerek tutumlu olması ya da harcamalarını kontrol etmeden müsrif seçimler yapması, çocuklukta aldığı finansal eğitimle yakından ilişkilidir. Çocuklarının finansal geleceğini düşündüren ebeveynler, onların ileride kendilerini mali açıdan güvende hissetmesi için temel birikim alışkanlığını erkenden öğretmeye başlamalıdır.
Aslında finansal okuryazarlık eğitimi her yaşta gerçekleşse de bilgilerin ve stratejilerin iyice yerleşerek alışkanlık haline gelmesi için bazı temel kurallara dikkat etmek gerekiyor. Üstelik bu kurallara nasıl ve ne şekilde önceliklendireceğiniz de çocuğun yaşına göre değişiyor.
Çocuklarda para ile ilgili beceriler erken yaşlarda başlar.
Birçok ebeveyn, çocukların para becerilerinin erken yaşta oluşmaya başladığını farkına varmaz. Ancak çocuklara erken yaşta öğretilecek mali beceriler, onların gelecekte para konularına nasıl yaklaşacağı üzerinde belirleyicidir. Özellikle 3-7 yaş arası çocukların temel kavramlara aşina olması, onların ileride geliştireceği mali alışkanlıkları şekillendirebilir.
Her yaş grubunun ihtiyaçları farklıdır.
Finansal bilincin ilkokul sıralarından bile önce başlaması; tasarruf, birikim ve harcama gibi konularda çocuğun mantık geliştirmesine yardımcı olur. Ancak bu, tüm bilgilerin bir anda verilmesi gerektiği anlamına gelmez. Çünkü her yaş grubunun kavrama kapasitesi farklıdır. 4-7 yaş arası çocuklar daha basit kavramları anlarken, 8-12 yaş grubuna basit matematik işlemlerinin kullanıldığı biraz daha karmaşık konular anlatılabilir. 13-15 yaş arası gençler ise yatırım stratejileri ve analiz gibi derin mantık içeren konuları kavrayabilir.
Ebeveynlerin en büyük hatası çocuklarıyla para hakkında konuşmamak.
Ebeveynlerin yaptığı en büyük hatalardan biri, çocuklarıyla para hakkında konuşmamaktır. Ancak sanılanın aksine çoğu çocuk para kavramını anlar. Okul öncesi yaş grubunun bile basit kavramları ve terimleri eşleştirme becerisi vardır. Bu becerinin gelişerek para farkındalığının artırılması, hem mali bilincin daha kolay şekillenmesini sağlar hem de sonraki yaşlarda verilecek eğitimin daha hızlı anlaşılmasına yardımcı olur.
Ebeveynler çocuklar için rol modeldir.
Okul öncesi yaş grubuna, para kavramının ne olduğu ve bazı şeylerin ne kadara mal olduğu öğretilebilir. Çocuklar için tasarlanan aktivite ve oyunlar ile bu eğitimler çok daha eğlenceli hale getirilebilir. Çocuklar ebeveynlerinden gördüklerini yapma eğiliminde olduklarından, ebeveynlerin kendi davranışlarına dikkat etmesi ve çocukların yanında müsrif harcamalar yapmaması da önemlidir.
En kritik yaş 7 yaş civarıdır.
Araştırmalara göre çocuklarda 7 yaş, finansal becelerilerin oluşmaya başladığı kritik bir eşiktir. Bu yaştaki çocuklar, ömür boyu sürdürecekleri finansal alışkanlıkları geliştirmeye başlarlar. Çünkü bu yaşlarda, kavrama kapasitesi ve beden kontrolü artar. Bu süreçte çocuklar, eskisinden daha karmaşık kavramları anlarken basit mantık çözümlemeleri de yapmaya başlarlar. Paranın sadece ne işe yaradığı ve ne sağladığı ile değil, hangi amaçla kullanılacağı ve nasıl yönetileceği ile de ilgilenirler. Bu da temellerin atıldığını gösterir.
Finansal okuryazarlık çocuklara para yönetimi hakkında bilinç kazandırır.
Çocuklarda finansal okuryazarlık; para yönetimi, tasarruf, harcama gibi konularda bilinçlenerek farkındalık kazanmalarına yardımcı olur. Tasarruf kavramını erken yaşta öğrenerek bunu eğlenceli kumbaralarla bir alışkanlık haline getiren çocuk, ileride sabırlı ve planlı mali kararlar alabilir. Market alışverişi gibi günlük aktivitelerde, para yönetimi konusunda bilinçlendirilen bir çocuk ise harcamalarını nasıl kontrol etmesi ve parasını neye harcaması gerektiğini daha iyi planlayabilir.
Çocukların hata yapmasına izin vermek de bir strateji olabilir.
Çocuklara para yönetimini öğretmek için tek başvurulacak yöntem tasarruf ve kumbara sistemi değildir. Onlara sabit bir harçlık vererek bu bütçeyle hata yapmalarına izin vermek de etkili bir strateji olabilir. Özellikle 7 yaş sonrası dönemde biraz daha özgürleşen ve birey haline gelmeye başlayan çocuklarda, düzenli harçlık stratejisi kullanılabilir.
Stratejinin başarısı ebeveynlerin tutumuna bağlıdır.
Bu stratejide onlara hafta boyunca harcayacakları sabit bir harçlık verilir ve onunla tüm haftayı geçirmeleri istenir. Pazartesi aldığı harçlığı çarşamba günü bitiren çocuk, kantinde bir içeceği alamadığını gördüğünde parasını daha idareli kullanması gerektiğini de anlar. Ancak bu stratejinin etkili olması için ebeveynlerin harçlık parası her bittiğinde çocuğa tekrar para vermemeleri ve harçlık konusunda katı olmaları gerekir.
Çocuklarda finansal karakterin şekillenmesi adım adım gelişen bir süreçtir.
Çocukların mali karakteri adım adım şekillenir ve bu süreçte ebeveynlerin rolü azımsanmayacak kadar fazladır. Erken yaşlarda oyunlaştırma tekniğini kullanarak sonraki dönemde ise daha teknik konulara geçerek çocuklarınıza ihtiyacı olan finansal eğitimi verebilirsiniz. Onları aile bütçe planlamalarına dahil ederek kısa ve uzun vadeli hedefler yapabilir, etkili bir rol model olmak için kendi finansal tutumunuzu da değiştirebilirsiniz.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!


Yorum Yazın