Asfaltın Altına 100 Metrelik Kuyu Açacaklar: Kışın Devreye Girecek
İngiltere’de yaz aylarında ısınan asfaltı yer altındaki bir enerji deposuna dönüştürmeyi amaçlayan yol denemesi başladı. Surrey Üniversitesinde kurulan sistem, asfaltın altındaki borularda dolaşan suyla yüzeydeki ısıyı toplayarak 100 metre derinliğindeki sondaj kuyusuna taşıyacak. Yaz boyunca yer altında saklanan ısı, kışın yeniden yola gönderilecek. Araştırmacılar böylece buzlanmayı, donma ve çözülme döngülerini ve bunların yol açtığı çukurları azaltmayı hedefliyor.
Yazın toplanan ısı 100 metre derinlikte saklanacak
Termoaktif yol sisteminde asfaltın ve yolun alt katmanlarının içine ısı alışverişi sağlayan borulardan oluşan bir ağ yerleştiriliyor. Yaz aylarında boruların içinde dolaşan su, güneş altında ısınan asfaltın sıcaklığını üzerine alıyor. Toplanan enerji daha sonra yüzeyden yaklaşık 100 metre aşağıya açılan sondaj kuyusuna taşınarak çevresindeki toprak ve kaya katmanlarında depolanıyor.
Hava sıcaklığı düştüğünde sistem ters yönde çalışmaya başlayacak. Yer altında saklanan ısı, dolaşım pompaları aracılığıyla yeniden boru ağına taşınacak ve yol yüzeyinin sıcaklığı yükseltilecek. Araştırmacılar asfaltı yüksek sıcaklıklara ulaştırmayı değil, buz oluşumunu ve yol yapısına zarar veren tekrarlanan donma-çözülme döngülerini sınırlamayı amaçlıyor.
Yolun yazın soğutulması da sistemin ayrı bir işlevini oluşturuyor. Aşırı sıcaklık, asfaltın yumuşamasına ve zamanla biçiminin bozulmasına yol açabildiği için yüzeyden ısı çekilmesinin yol ömrünü uzatabileceği düşünülüyor. Ekip ayrıca deneme alanının üzerindeki hava sıcaklığını ölçecek ve daha serin asfaltın sıcak günlerde çevresindeki havayı etkileyip etkilemediğini araştıracak.
Deneme yıllarca yer altındaki sensörlerle izlenecek
Sistem, Surrey Üniversitesinin Stag Hill kampüsündeki Senate House binasının otoparkına kuruluyor. Projenin ilk aşaması başladı; ikinci aşamanın ise Ağustos 2026’nın ortasında devreye alınması planlandı. Boruların üzeri yeniden kapatıldıktan sonra yolun farklı mevsimlerde nasıl davrandığı, yer altına yerleştirilen sensörler aracılığıyla birkaç yıl boyunca takip edilecek.
Projenin başında geoteknik mühendisliği alanında çalışan Dr. Benyi Cao bulunuyor. Araştırmacılara göre sistemin önemli özelliklerinden biri, standart plastik borular ve su dolaşım pompaları gibi hâlihazırda kullanılan malzemelerle kurulabilmesi. Çalışma, Royal Academy of Engineering araştırma programı ile Surrey County Council tarafından destekleniyor.
İngiltere’deki kurulum henüz yaygın kullanıma hazır bir yol sistemi değil, uzun süreli bir saha denemesi niteliği taşıyor. Araştırmacılar sıcaklık düzenlemesinin asfalt ömrüne, buzlanmaya ve çukur oluşumuna etkisini gerçek hava koşullarında ölçmek istiyor. Sonuçlar başarılı olursa aynı yöntem daha dayanıklı yollar yapmak, bakım çalışmalarını azaltmak ve yol onarımlarının karbon ayak izini düşürmek için kullanılabilecek.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın