Sazan mıyız Neyiz? Clickbait'ten Ragebait'e İnternette En Çok Düşülen 16 Çeşit Olta
Başlığa 'sazan mıyız neyiz' yazdım, siz de tıkladınız. Tanışmış olduk :)
İnternette 'bait' dedikleri şey düpedüz yem. Amaç sizi tıklatmak, izletmek, olmadı sinirlendirip yorum yazdırmak. Oxford 2025'in kelimesi olarak 'rage bait'i seçti, kullanımı bir yılda üç katına çıkmış. Yani yalnız değilsiniz, dünya toplu halde oltada.
Peki bu yemin kaç çeşidi var? Saydım 16 çıktı. Resmi bir tasnif beklemeyin, sınırları da pek net değil. Ben beş başlıkta topladım. Rastgele...
Birinci yem merak: Yarım kalan cümleyi tamamlamadan duramıyoruz.
Clickbait bildiğimiz tıklama tuzağı: 'Ünlü oyuncunun yeni mesleğini duyunca şaşıracaksınız!' Curiosity bait bir adım ileri gidip eksik parçayı ortada bırakır: 'Bu fotoğrafta herkesin kaçırdığı bir detay var…' Bakmayacağım dersiniz. Bakarsınız.
İkinci yem öfke: Platform yorumu sayar, kızarak mı yazdığınızı sormaz.
Ragebait'in klasiği: 'Ayda 50 bin kazanan erkek evlenmesin.' Debate bait, kutuplaşmış konuda taraf tutturur: 'İlk buluşmada hesabı her zaman erkek ödemeli.' Fanbait hayranlığı dürter: 'Messi diyenler futbol izlemiyordur.' Hooop, yorumlar dolar. İşin karanlık ucu hatebait. Bir kişiye ya da gruba düşmanlık, aşağılayan genellemelerle etkileşime çevrilir. Şaka burada bitiyor.
Üçüncü yem ricadan ibaret: Beğeniyi hiç utanmadan isterler.
Engagement bait lafı dolandırmaz: 'Katılıyorsan beğen, katılmıyorsan yorum yap.' Share bait işi size devreder: 'Bunu o arkadaşına gönder.' Comment bait en sinsisi. Bilerek yanlış bilgi verip düzeltmenizi bekler. Düzeltmeye meraklı bir internet ortamında bundan verimli yem az bulunur.
Dördüncü yem korku ve vicdan: Telaşınız da suçluluğunuz da trafiğe yazılır.
Fearbait: 'Telefonunda bu uygulama varsa hemen sil!' Doom bait: 'Artık hiçbir meslek güvende değil, herkes işsiz kalacak.' Guilt bait: 'Vicdanın varsa bu paylaşımı görmezden gelmezsin.' Sympathy ya da pity bait ise etkileşim için mağduriyet hikayesini abartır, bazen baştan uydurur. Faturasını gerçekten yardım bekleyen öder.
Beşinci yem sizsiniz: Arzunuz, egonuz, çocukluğunuz.
Thirst bait ya da thirst trap, vücudu öne çıkaran fotoğraf ve videolarla ilgi toplar. Ego bait, namıdiğer identity bait, kendinizi özel hissettirir: 'Bunu yalnızca yüksek zekalı insanlar anlayabilir.' Nostalgia bait kuşak aidiyetine oynar: 'Bunu hatırlayanların çocukluğu gerçekten güzeldi.' Velhasıl kelam, balık yemi görür, oltayı görmez. Biz de klasik bir sözle bitirelim: Katılıyorsan beğen, katılmıyorsan yorum yap :)
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir;
Psikologlar Açıkladı: Sinsi İnsanların Kendini Ele Verdiği 3 Davranışı
Yorum Yazın