OECD Alarm Verdi: Son 10 Yılda Daha Az Okuyor, Daha Zor Düşünüyoruz!
'Dünyanın en gelişmiş ülkelerinde bile insanlar artık on yıl öncesine göre daha kötü okuyor ve karmaşık problemleri çözmekte daha çok zorlanıyor.'
Bu cümle bana ait değil. OECD'nin, 31 ülke ve ekonomide yaklaşık 160 bin yetişkin üzerinde yaptığı araştırmanın ortaya koyduğu tablo bu.
Bu çarpıcı veriye, büyük bir keyifle okuduğum Gündüz Vassaf'ın Günlük Yaşam Felsefesi adlı kitabında rastladım. Duru Uslu ile söyleşi formatında hazırlanan kitapta Gündüz Hoca, bu araştırmadan söz ediyor ve ardından şu soruyu soruyor:
'Yapay zekâyla anlaşmamızda mı sorun var, yoksa kendimizle mi?'
İşte bu yazı da o sorunun peşinden doğdu. Gelin önce rapora göz atalım.
1. Beceriler neden alarm veriyor?
OECD'nin yaklaşık on yıl arayla yaptığı karşılaştırma düşündürücü:
Okuryazarlık becerileri birçok ülkede düştü veya yerinde saydı.
Matematik ve problem çözme becerileri geriledi.
Okuryazarlıkta anlamlı ilerleme sağlayan ülkeler yalnızca Finlandiya ve Danimarka oldu.
2. Diploma artıyor, beceriler aynı hızda artmıyor
Araştırma, üniversite mezunu sayısı artsa da bunun düşünme becerilerine aynı ölçüde yansımadığını gösteriyor. Hatta birçok ülkede yükseköğrenim görmüş bireylerin bile önceki kuşaklara göre daha düşük okuryazarlık düzeyine sahip olduğu görülüyor.
3. En büyük kayıp kimlerde?
Gerileme özellikle eğitim seviyesi düşük yetişkinlerde belirgin. OECD ortalamasında her beş yetişkinden biri, yalnızca basit metinleri anlayabiliyor ya da temel matematik işlemlerini yapabiliyor. Bu yalnızca bireysel değil, toplumsal bir sorun.
4. Suçlu sosyal medya mı?
OECD böyle bir sonuca varmıyor. Ancak uzmanlar; uzun metinlerin daha az okunması, kısa içerik tüketiminin artması ve bilgiyi derinlemesine işlemeye daha az zaman ayrılmasının eleştirel düşünmeyi zayıflatabileceğini belirtiyor. OECD ise çözümün yaşam boyu öğrenmeyi güçlendirmek olduğunu vurguluyor.
5. Yapay zekâ çağında neden daha önemli?
Bilgiye ulaşmak artık çok kolay. Asıl mesele, bilgiyi anlamak, sorgulamak ve doğru kullanabilmek. Yapay zekâ birçok işi üstlenebilir. Ama doğru soruları sormak, yanlış bilgiyi ayıklamak ve karmaşık problemleri çözmek hâlâ insanın en önemli becerileri.
Belki de bu yüzden raporun en güçlü mesajı şu:
Geleceğin en değerli yatırımı teknolojiye değil, öğrenmeye yapılacak yatırım olacak.
Son söz
Gündüz Vassaf, kitabında çok önemli bir cümle kuruyor:
'Bugün belirsizliklerin dalgalarında sörf zamanı.'
Belki de mesele insanların daha az zeki olması değil.
Asıl soru şu: Bilgiyi tüketme biçimimiz, düşünme biçimimizi de değiştiriyor mu?
OECD'nin araştırması, bunun artık yalnızca felsefi bir tartışma olmadığını; eğitimcilerden ebeveynlere kadar hepimizi ilgilendiren bir gerçek olduğunu gösteriyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
