EKONOMİ

Ödemeler Dengesi verileri bugün açıklanırken, cari fazla hedeflemesiyle uygulanmaya başlanan Türkiye (ya da Yeni) Ekonomi Modeli, henüz hedefe ulaşamadı. Ulaşmaktan ziyade bir miktar da ortalamadan uzaklaşmış görünüyor. Cari dengede açık sürerken, son günlerde rezervlerdeki artışla birlikte döviz girişlerinin de tartışıldığı bir dönemde kaynağı belli olmayan giriş ya da çıkışları gösteren 'net hata noksan' kaleminde dikkat çeken bir değişim görülüyor.

Son günlerde çokça tartışılan krediler, kredilerimiz. Enflasyon, tüm dünyada henüz artışa geçmemiş ama trendlerin ve göstergelerin sinyaller verdiği bir dönemde bizim parasal gevşeme adına yani piyasalarda bol para bulunmasıyla ekonominin canlı kalmasını istememizle Merkez Bankası'nın başlattığı Eylül 2021 faiz indirimleri ve bugün geldiğimiz nokta. Kredilerin artması amacıyla yapılan faiz indirimleri harcama ve yatırıma yönelikti. Sonrasındaysa kredi faizlerinde istenilen kadar olmasa da düşüşle birlikte talepteki artış enflasyonda yükselişi körükleyince önüne geçebilmek için bazı tedbirler alındı. Kimileri mikro kimileri makro olan önlemler çoğunlukla duyumda kaldı. Sanayicilerin ticari kredilerde başlayan şikayetleriyle de ayyuka çıktı.

ABD'de dün aylık bazda değişmeyerek aylar sonra artış görülmeyen TÜFE verisi sonrasında üretici fiyatları (ÜFE) da pandeminin başından bu yana ilk kez düşüş gösterdi. İşsizlik sigortası başvurularıysa iki haftadır artışta olurken, verileri sonrası ABD endekslerinde yukarı hareket hızlandı.

Türkiye'nin riski yüksek, yabancı gelmiyor, ABD'de de sıkıntı var, borçlanma maliyetleri gibi söylemlerde son günlerde bir miktar bir rahatlama var farkında mısınız? Değilseniz Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati'nin gözlerine bakarsanız anlarsınız. Bu rahatlamada, Türkiye'de sorun çözülüyor mu? Veriler iyileşiyor mu? Soruları sorulurken, öncelikle dünya çapında bir durum olduğunu söyleyebiliriz. İyileşen verileri uzun zaman sonra ABD'de dün ilk defa gördük. Sonrasında bizde de nedenini ve kaynağını bilmediğimiz, yabancı ajansların devamlı ismini vermek istemeyen kaynaklar ve söylemlerle haber yaptıkları bazı para girişleri var. Merkez Bankası rezervlerinde de bu girişleri gördük. 'Üzümü ye, bağını sorma' CDS'lerdeki iyileşmenin sürmesi umudundayız.

Merkez Bankası'nın Ankara'dan İstanbul'a taşınması uzun süredir konuşuluyor. Finans Merkezi inşaatının da yılan hikâyesine dönmesiyle taşınma durumunu hızlandırmaya çalışan Merkez Bankası yönetimi, personel sorunlarıyla yüzleşiyor. Geçen dönemlerde ortaya çıkan iddiaların merkezinde İstanbul'da taşınılan bölgedeki kiralar, Ankara'da bulunan aile düzenleri gibi sebeplere şimdi de 'beyin göçü' eklendi.