Dağların Arasına 895 Metal Panel Dizdiler: Tek Bir Görevi Var
Kuzey Kafkas dağlarının derinliklerine gizlenmiş, uzaydan bakıldığında içi boş devasa bir metal şeridi andıran gizemli bir yapı yükseliyor. Klasik teleskop tasarımlarını altüst eden bu kentsel ölçekteki yapı, Rusya Bilimler Akademisi Özel Astrofizik Gözlemevi'ne ait olan RATAN-600 radyo teleskobu.
Geleneksel teleskoplar gibi gökyüzüne doğrultulmuş tek bir kubbesi ya da dev bir çanak anteni olmayan bu devasa halka, uzayın en uzak köşelerinden gelen ve insan gözünün göremediği sinyalleri yakalamak için Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönüşünü bir avantaja dönüştürüyor.
Proje ölçeği nedeniyle adında "600" ibaresi yer alan RATAN-600'ün fiziksel çapı tam 576 metre.
Yapıyı benzersiz kılan ise mühendislik harikası tasarımı:
Hareketli Duvarlar: Halka, her biri 11,4 metre yüksekliğinde ve 2 metre genişliğinde yan yana dizilmiş 895 adet hareketli metal panelden oluşuyor.
Boş Merkez Aldatmacası: Hava fotoğraflarında teleskobun orta alanı tamamen boş görünse de, bu iç kısım aslında raylar üzerinde hareket eden özel alıcı kabinleri ve ikincil aynalarla dolu.
Dönebilen Sistemler Yerine Sektörler: Geleneksel teleskoplar gibi tüm yapıyı döndürmek yerine, uzaydan gelen sinyalin açısına göre ilgili panel sektörü eğiliyor ve sinyali raylar üzerindeki alıcı kabinlerine yansıtıyor. Kuzey, güney, doğu ve batı olmak üzere 4 ana sektöre ayrılan halka, bu sayede tek bir devasa astronomi aleti gibi çalışıyor.
RATAN-600, optik teleskoplar gibi evrenin renkli fotoğraflarını üretmiyor.
Görevi, gözle görülemeyen elektromanyetik radyasyonu kaydetmek ve bunları bilim insanlarının analiz edebileceği verilere dönüştürmek.
Gözlemlerin büyük bir kısmı, Dünya'nın dönüşü sayesinde gerçekleşiyor. Gökyüzündeki bir nesne gezegenimizin hareketiyle teleskobun görüş alanından geçerken, RATAN-600 o kısa anı yakalayarak veriyi kaydediyor.
Bu yöntem sayesinde; uzaydaki manyetik aktiviteler, enerjik parçacıklar, yoğunluk değişimleri ve son derece kompakt kozmik cisimler incelenebiliyor.
Teleskobun düzenli olarak takip ettiği hedeflerin başında Güneş geliyor.
Güneş'in aktif bölgelerindeki değişimleri farklı frekanslarda inceleyen yapı, uzaydaki diğer optik gözlemevlerinin verilerini tamamlıyor.
Bunun yanı sıra RATAN-600; 1,25'ten 22,3 gigahertz (GHz) bantlarına kadar uzanan geniş bir frekans yelpazesinde çalışıyor. Bilim insanları, bu farklı frekanslardan aynı anda gelen verileri karşılaştırarak tek bir bantla görülemeyecek kozmik gizemleri çözüyor. Bu hedefler arasında, uzak galaksilerin son derece enerjik ve değişken çekirdekleri olan blazarlar da yer alıyor.
22 bin metrekarelik devasa bir geometrik yüzey alanına sahip olan RATAN-600, astronomi dünyasında tamamen kendine ait bir kategoride yer alıyor.
Her gözlemde halkanın tamamı değil, sadece belirli sektörleri kullanıldığı için standart tam çanak antenlerle doğrudan karşılaştırılamıyor.
Sovyet döneminde tasarlanan ve bugün milyonlarca kayıttan oluşan devasa bir veri merkezine sahip olan bu yapının bakımı ise büyük bir titizlik gerektiriyor. Panellerdeki milimetrik bir sapma bile odak noktasını değiştirebildiği için, devasa metal halka sürekli olarak kontrol altında tutuluyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir:
Yazın Aracını Brandayla Örtenler Yandı
Yorum Yazın