Bu Camide 25 Bin Kişi Aynı Anda Namaz Kılıyor: Üstelik Mimarı da Türk!
İslamabad'ın kuzey yamacında, Margalla Tepeleri'nin eteğinde 300.000 metrekare alan kaplayan Şah Faysal Camii, 1986'da ibadete açıldı. Mimari tasarımını Türk mimar Vedat Dalokay üstlendi, inşaat maliyetini ise Suudi Arabistan Kralı Faysal bin Abdülaziz karşıladı. Toplam maliyetinin ise 28 milyon dolar olduğu açıklandı.
Ana salon 25.000 kişi alırken, bahçe ve avlu bölümlerinde 100.000 kişi daha ibadet edebiliyor.
Dünyanın en büyük camilerinden biri.
1969'da Pakistan hükümeti, yeni başkent İslamabad için bir ulusal cami projesi açtı. Dalokay'ın projesi 43 ülkeden gelen yüzlerce öneri arasından seçildi. Çöl Bedevilerinin çadırlarını anımsatan sekiz kenarlı ana kütlenin köşelerine 88 metre yüksekliğinde dört minare yerleştirdi. Geleneksel kubbe yerine üçgen, piramit silüetini tercih etti. 1976'da temel atıldı, 10 yıl süren inşaat 1986'da tamamlandı.
Türkiye'den gönderilen beyaz mermer kaplamalar, Pakistan'dan temin edilen taşlarla bütünleşti. Duvarların büyük kısmında sıva kullanılmadı; düz, sade yüzeyler modernist çizgiyi korudu. Dalokay'ın çizimlerinde ana salonun içinde sarkıt veya klasik süsleme yoktu. Sonradan Türk sanatçılar halı, aydınlatma ve hat dekorasyonu ekledi.
Hafta sonlarında veya dini bayramlarda avlunun tamamı kullanılıyor.
1986'dan 1993'e kadar Şah Faysal Camii, Mescid-i Haram'ın yenilenmesinden önce dünyanın en büyük camisi ünvanını taşıdı. Sonrasında Mekke ve Medine'deki genişlemeler bu rakamı aştı. Mescid-i Haram bugün hac sezonunda 4 milyona yakın ziyaretçi alıyor. Türkiye'deki Çamlıca Camii ise 63.000 kişilik kapasite ile ülkenin en büyük camisi konumunda.
Günlük ibadetlerde salon doluluk oranı değişken. Hafta sonu veya dini bayramlarda avlunun tamamı kullanılıyor. Yaz aylarında tören alanlarında açık hava konferansları düzenleniyor. Cami bünyesinde bir İslami Üniversite yerleşkesi, kütüphane ve müze de bulunuyor. Müze bölümünde Kur'an el yazmalarının yanı sıra Osmanlı dönemi hat örnekleri sergileniyor.
Küresel simge statüsünde hâlâ tartışmalar var
Binanın çadır formu bazı gelenekçi yorumcular tarafından 'cami sayılmaz' eleştirisine uğradı. Bazı yerli mimarlar piramit silueti yerine bölgesel Moğol kubbesi görmek istedi. Dalokay ödül törenlerinde 'İslam mimarisi tarihin farklı coğrafyalarında farklı biçimler aldı' savunmasını yaptı. Bugün bina Pakistan kağıt parasının 5 rupi banknotunda yer alıyor; İslamabad şehir logosunda da bu silüet kullanılıyor.
2024 itibarıyla yıllık ziyaretçi sayısı yaklaşık 2 milyon. Turistik tur programlarında Margalla Tepeleri doğa yürüyüşü ile birlikte sunuluyor. Giriş ücretsiz, avlu dışında da fotoğraf çekimi serbest.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Yorum Yazın