Bilim İnsanları Şaşkına Döndü: Güneşe İhtiyaç Duymayan 'Şeytan Çiçeği' Keşfedildi
Tayland'ın batısındaki Thong Pha Phum Milli Parkı'nın toprak altında, klorofil taşımayan ve güneş ışığına hiç ihtiyaç duymayan sıra dışı bir bitki türü bulundu. Chulalongkorn Üniversitesi ve Prince of Songkla Üniversitesi'nden botanikçiler, siyaha yakın rengi ve üç boynuzlu yapısıyla dikkat çeken türe 'şeytan çiçeği' anlamına gelen Thismia daemona adını verdi. Keşif, PhytoKeys dergisinde yayımlandı.
Kaynak: ScienceAlert
Keşif Mayıs 2025'te Gerçekleşti: Bitki Klorofil Taşımıyor, Fotosentezle Beslenmiyor.
Botanikçi Sahut Chantanaorrapint'in başını çektiği ekip, türü Mayıs 2025'te 930-970 metre yükseklikteki ormanlık alanda tespit etti. Chantanaorrapint, bitkinin bu milli parkta bulunmasının beklentilerin tamamen dışında olduğunu belirterek 'Thong Pha Phum Milli Parkı'nda Thismia daemona'yı bulmak gerçekten büyük bir sürprizdi' dedi; zira cinsin üyeleri genellikle nemli ova yağmur ormanlarında görülüyor, bu kadar yüksek ve mevsimsel olarak kurak bir bölgede değil. Thismia daemona, cinsinin diğer üyeleri gibi hiçbir klorofil içermiyor; dolayısıyla güneş ışığından enerji üretemiyor ve fotosentez yoluyla kendi besinini oluşturamıyor. Bitki bunun yerine 'mikoheterotrofi' adı verilen bir yaşam stratejisi kullanıyor, topraktaki mantarlardan karbon ve besin maddesi çekiyor; bu sayede ömrünün neredeyse tamamını toprağın altında, yaprak döküntülerinin arasında gizli geçiriyor. Araştırma, Tosak Seelanan ve ekip arkadaşlarının imzasıyla açık erişimli PhytoKeys dergisinde yayımlandı.
Boyu Sadece 12,5 Santimetre: Siyaha Yakın Rengi ve Kırmızı-Turuncu Lekeleriyle Dikkat Çekiyor.
Yaklaşık 12,5 santimetre (5 inç) uzunluğundaki bitki, neredeyse siyah bir gövdeye ve kırmızı-turuncu renkli bölümlere sahip. Açık kahverengi kökleri mercan parçalarını andırırken, çiçeğin iç kısmında şeffaf mavi renkli stamenler yer alıyor. Tepesindeki üç boynuz benzeri çıkıntı ile tabanındaki kızıl-turuncu lekeler bir araya gelince ortaya gerçekten şeytansı bir görünüm çıkıyor. Chantanaorrapint, isim seçimini şöyle açıklıyor: 'Orman tabanındaki bu gizli, yeraltı yaşam tarzıyla birleşince, ekip olarak Thismia daemona adının türün gizemli ve şeytansı özünü mükemmel şekilde yansıttığı konusunda hemfikir olduk.' Tür adındaki 'daemona', Latince'de şeytan anlamına gelen 'daemon' kökünden türetildi.
Tayland'ın 16. Thismia Türü: Daha Önce Sadece Malezya ve Borneo'da Görülen Bir Soy Buraya da Ulaştı.
Thismia daemona, cins içinde Geomitra seksiyonuna dahil ediliyor; bu grup şimdiye kadar yalnızca Malezya Yarımadası, Borneo ve Sumatra'da kayıtlıydı. Yeni tür, Geomitra seksiyonunun Tayland'da tespit edilen ilk üyesi olma özelliği taşıyor ve ülkedeki bilinen Thismia tür sayısını 16'ya çıkarıyor. Halk arasında 'peri fenerleri' olarak da anılan Thismia cinsi, dünya genelinde Asya, Avustralya ve Güneydoğu Asya'da yaklaşık 120 türle temsil ediliyor; hemen hepsi klorofilsiz ve yer altı mantarlarına bağımlı yaşıyor. Botanikçiler, bu keşfin bölgenin daha önce hiç taranmamış yüksek kesimlerinde başka Thismia türlerinin de bulunabileceğine işaret ettiğini düşünüyor.
Cinsinin Yaklaşık 120. Üyesi Olan Bitki İçin 'Kritik Tehlike' Uyarısı Yapıldı.
Şimdiye dek yalnızca tek bir popülasyonda gözlemlenen Thismia daemona, 50'den az bitkiden oluşuyor ve toplam alanı bir futbol sahasından bile küçük, yaklaşık 0,05 kilometrekare. Araştırmacılar bu veriler ışığında türü 'Kritik Tehlike' kategorisinde değerlendirdi. Chantanaorrapint ve ekibi, bölgedeki ormansızlaşma ve iklim değişikliğinin bu kırılgan popülasyonu yok olma noktasına getirebileceği uyarısını yaptı. Ekip, milli park sınırları içinde kalsa bile türün korunması için ek önlemler alınması gerektiğini vurguluyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!



Yorum Yazın