İsveç'te Misafire Yemek Verilmemesi Gerçekten Gelenek mi? Tüm Dünyanın Konuştuğu Swedengate Tartışması
Bir arkadaşınızın evine oyun oynamaya gittiniz, akşam yemeği saati geldi, ev halkı sofraya oturdu. Siz ise odada bekliyorsunuz! 😳 2022 baharında Reddit'te anlatılan bu çocukluk anısı kısa sürede bütün dünyanın konuştuğu #Swedengate tartışmasına dönüştü. Peki İsveç'te misafire gerçekten yemek verilmiyor mu, yoksa iş biraz abartıldı mı? Buyurun, beraber bakalım! 👇
1. Her şey Reddit'teki tek bir yorumla başladı!
Mayıs 2022'de Reddit'te kullanıcılara başka birinin evinde, o evin âdetleri yüzünden yaptıkları en tuhaf şey soruldu. Bir kullanıcı çocukken İsveç'te bir arkadaşına gittiğini anlattı. Arkadaşının annesi yemeğin hazır olduğunu söyleyince aile sofraya oturmuş, kendisi de yemek bitene kadar odada beklemiş. Yorumun ekran görüntüsü Twitter'a taşınınca #Swedengate etiketi gündeme oturdu.
2. Tartışma bir anda bütün dünyaya yayıldı. 🌍
Türkiye'den Güney Asya'ya, misafirin baş tacı sayıldığı pek çok ülkeden insan kendi sofra âdetlerini anlattı. İsveçli şarkıcı Zara Larsson da tartışmaya katılıp bu davranışı kaba bulduğunu ama 'kesinlikle İsveç kültürü' olduğunu söyledi. İsveç'in resmî Twitter hesabı ise İsveçlilerin misafire ikram etmediği fikrinin gerçeği yansıtmadığını yazdı. Yabancı basının yanı sıra İsveç televizyonları ve gazeteleri de konuyu günlerce tartıştı.
3. Uzmanlar işin kökünü uzun kışlarda arıyor. ❄️
Lund Üniversitesi'nden etnolog Håkan Jönsson, alışkanlığın eski kiler kültüründen kalmış olabileceğini düşünüyor. Kuzeydeki haneler yiyeceği bütün yıl yetecek şekilde saklamak zorundaydı, plansız sofraya pek yer yoktu. Yemek tarihçisi Richard Tellström da tek hasada bağlı bireysel çiftçiliği, uzun kışları ve başkasına borçlu kalmaktan duyulan rahatsızlığı hatırlatıyor. Jönsson'a göre benzer âdetler öteki Kuzey ülkelerinde de var, ilgi en çok İsveç'e yöneldi.
4. İsveçlilere göre işin içinde saygı var.
Jönsson'a göre İsveç'te akşam yemeği ailenin kendine ayırdığı bir an. Başka ailenin çocuğunu doyurmak, o çocuğun evde karnını doyuramadığını ima etmek gibi algılanabiliyor, karşı tarafı da borç altında bırakıyordu. Fika denen kahve ve tatlı molasını ya da atıştırmalığı esirgemek kabalık sayılıyordu. Çocuklar tatlıya genelde sofraya çağrılıyordu. ☕ Görgü kuralları uzmanı Magdalena Ribbing de bu tavrı başka ailelerin sınırlarına duyulan saygıyla açıklamıştı. Bazen işin nedeni çok daha basit: yemek az kişilik yapılmıştır ya da masa küçüktür.
5. Peki bunu gerçekten herkes yapıyor mu?
Cevap o kadar net değil. Lund Üniversitesi'nin halk yaşamı arşivi tartışmanın ardından bir soru listesi yolladı. Normalde 70-100 yanıt alan arşive bir haftada 400 yanıt geldi. Jönsson, bu anıların 2013'teki 'Kültür Hava Yastığı' projesinde de en sık anlatılan hikâyeler arasında olduğunu söylüyor. Kimi bunu yaşadığını, tuhaf hatta kırıcı bulduğunu anlattı, kimi olağan karşıladı. Göçmen ailelerden gelen bazı çocuklar dışlanmış hissettiğini söyledi. Pek çok İsveçli de kendi evinde misafire yemek verildiğini vurguladı. Televizyoncu Lotta Lundgren'e göre bugün önceden planlanınca misafiri sofraya almak giderek yaygınlaşıyor.
Peki bizde böyle bir şey olabilir mi? 😄
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!


Yorum Yazın