article/comments
article/share
Haberler
İki Kişiyi Sevmek mi, İki Hayattan Vazgeçememek mi?

etiket İki Kişiyi Sevmek mi, İki Hayattan Vazgeçememek mi?

google-g-white cross-white onedio-o-white
Onedio’yu Google’da tercih edilen kaynak olarak ekleyin plus-blue

Bir insan evliyken neden başka birinin bakışında kendini arar? Sadakat yalnızca bir başkasına dokunmamak mıdır, yoksa insanın kendi içindeki boşluklarla yüzleşebilme cesareti midir?

Evlilik, iki insanın yalnızca aynı hayatı paylaşmaya değil, birbirlerinin değişen hâllerine de tanıklık etmeye söz verdiği bir birlikteliktir. Ancak bazı insanlar için bu birliktelik, zamanla bir aidiyet duygusundan çok alışılmış bir güven alanına dönüşür. Evde kendisini bekleyen bir eş, paylaşılan bir geçmiş, birlikte kurulmuş bir düzen vardır. Buna rağmen kişi, bütün bunların dışında başka bir heyecanın, başka bir ilginin, hatta başka bir hayat ihtimalinin peşine düşebilir. Peki, insan sahip olduğu bir ilişkiye rağmen neden başka ihtimallerin kapısını aralamak ister? Bu sorunun cevabını yalnızca sevgisizlikte, cinsel doyumsuzlukta ya da evlilikte yaşanan sorunlarda aramak, insan psikolojisinin karmaşıklığını göz ardı etmek olur. Çünkü bazen mesele evlilikte neyin eksik olduğu değil, kişinin kendi içinde neyi tamamlayamadığıdır. 

İnsan, hayatının farklı dönemlerinde kendisini yeniden tanımlama ihtiyacı hissedebilir. Gençliğinde olmak istediği kişiyle yıllar sonra dönüştüğü insan arasındaki mesafe büyüdükçe, geçmişte bıraktığı ihtimalleri sorgulamaya başlayabilir. Özellikle uzun süreli ilişkilerde birey, eş, anne, baba, çalışan ya da sorumluluk sahibi yetişkin gibi kimliklerin içerisinde kendi bireyselliğini geri plana attığını hissedebilir. Tam da bu noktada karşısına çıkan yeni bir insan, yalnızca romantik bir ilgi nesnesi olmaktan çıkar. Kişinin unutulduğunu düşündüğü çekiciliğini, canlılığını, gençliğini ya da değerli olma hissini yeniden hatırlatan bir aynaya dönüşebilir.

İçeriğin Devamı Aşağıda chevron-right-grey
Reklam

İnsan kendi değerini başkalarının gözlerinde aramaya başladığında, ne kadar çok bakışla karşılaşırsa karşılaşsın kendisini yeterince göremeyebilir.

İnsan kendi değerini başkalarının gözlerinde aramaya başladığında, ne kadar çok bakışla karşılaşırsa karşılaşsın kendisini yeterince göremeyebilir.

İnsan ilişkilerindeki en dikkat çekici çelişkilerden biri, bireyin hem yakınlık arzulaması hem de yakınlığın getirdiği kırılganlıktan kaçınabilmesidir. Bağlanma örüntüleri bu çelişkiyi anlamlandırmak açısından önemli bir çerçeve sunar. Bazı bireyler duygusal yakınlık arttığında kendilerini güvende hissederken, bazıları için yakınlık bağımsızlığın kaybedilmesi, kontrolün azalması ya da incinme ihtimalinin artması anlamına gelebilir. Bu kişiler bir ilişkiye ihtiyaç duydukları hâlde, ilişkinin derinleşmesiyle ortaya çıkan duygusal sorumluluklardan uzaklaşma eğilimi gösterebilirler.

Toplumda yaygın olan düşüncelerden biri, evlilik dışı ilişki yaşayan kişinin mutlaka evliliğinde mutsuz olduğudur. Oysa insan davranışları her zaman bu kadar doğrusal değildir. Bazı bireyler evliliklerinden memnun olduklarını, eşlerini sevdiklerini ve aile düzenlerini kaybetmek istemediklerini ifade ettikleri hâlde başka ilişkilere yönelebilirler. Bu durum ilk bakışta büyük bir çelişki gibi görünür. Ancak sevgi, bağlılık, arzu, dürtü kontrolü ve etik sorumluluk birbirleriyle ilişkili olsalar da aynı psikolojik süreçler değildir. Bir insan eşini sevebilir fakat sınır koymakta zorlanabilir. Ailesine bağlı hissedebilir ancak anlık tatmini uzun vadeli sonuçların önüne koyabilir. Sahip olduğu ilişkiyi kaybetmek istemeyebilir fakat kendi davranışlarının bu ilişkiye vereceği zararı küçümseyebilir. Bazı durumlarda da birey, kendi ihtiyaçlarını diğer insanların duygusal güvenliğinden daha önemli görme eğiliminde olabilir.

Bir yanda güvenli bir evlilik, alışılmış bir hayat, aile olmanın getirdiği aidiyet ve toplumsal düzen vardır. Diğer yanda yeni bir ilişkinin heyecanı, merak duygusu, arzu edilmenin verdiği haz ve farklı bir hayat ihtimali bulunur. Kişi her ikisini de aynı anda korumaya çalışabilir. Ancak bu noktada psikolojik ihtiyaçların ötesinde etik bir mesele ortaya çıkar. Çünkü özgürlük yalnızca kendi arzularının peşinden gitmek değildir. Özgürlük, seçimlerinin sonuçlarını üstlenebilme olgunluğunu da gerektirir. İnsan bazen hayatındaki hiçbir şeyi kaybetmeden yeni deneyimler yaşamak ister. Fakat her seçimin bir bedeli, her ilişkinin de karşılıklı sorumlulukları vardır. Kendi mutluluğunu ararken başka bir insanın güven duygusunu zedelemek, yalnızca kişisel bir arayış olarak değerlendirilemez.

Sadakat çoğu zaman başka hiç kimseye ilgi duymamak şeklinde tanımlanır.

Sadakat çoğu zaman başka hiç kimseye ilgi duymamak şeklinde tanımlanır.

Oysa insanın başka birini çekici bulması, bir başkasından etkilenmesi ya da zaman zaman farklı ihtimalleri düşünmesi tek başına sadakatsizlik anlamına gelmez. Duygular her zaman bilinçli biçimde seçilmez. Ancak bu duygular karşısında nasıl davranılacağı, hangi sınırların korunacağı ve hangi ilişkinin sorumluluğunun üstlenileceği kişinin seçimleriyle ilgilidir. Bu nedenle sadakati yalnızca bir duyguya indirgemek eksik bir değerlendirmedir. Sadakat, ilişkinin karşılıklı olarak belirlenmiş sınırlarına bağlı kalmayı, dürüstlüğü ve güveni korumayı içeren davranışsal bir tutumdur. Üstelik sadakatin anlamı her çift için bütünüyle aynı olmayabilir. İlişkilerde belirleyici olan, tarafların hangi sınırlar üzerinde özgürce ve açıkça uzlaştıklarıdır. 

İnsan psikolojisinin en çelişkili yanlarından biri, bireyin birbirine zıt gibi görünen duyguları aynı anda yaşayabilmesidir. Bir insan evliliğinde mutlu olduğunu söylerken başka birine âşık olabilir mi? Eşine duyduğu sevgi gerçekken, başka birine karşı hissettiği aşk da gerçek olabilir mi? Ve belki de en önemlisi, iki insanı sevdiğini söyleyen biri neden seçim yapmak zorunda kaldığında çoğunlukla evliliğini sürdürmeyi tercih eder? Bu sorulara yalnızca sadakat, ahlak ya da toplumsal değerler üzerinden cevap vermek, meselenin psikolojik boyutunu anlamak açısından yetersiz kalabilir. Çünkü insan her zaman duygularıyla tutarlı davranmaz. 

Bazen birini tutkuyla severken başka biriyle yaşamaya devam eder.

Bazen kaybetmekten en çok korktuğu kişi, en yoğun aşkı hissettiği insan değildir.

Bir insan sevgilisinden ayrıldığında bir ilişkiyi kaybederken, eşinden ayrıldığında hayatının çok daha geniş bir bölümünün değişeceğini düşünebilir. Bu nedenle evliliği sürdürme kararı her zaman eşe duyulan sevginin daha güçlü olduğu anlamına gelmez. Bazen güvenlik ihtiyacı, bazen sorumluluk duygusu, bazen değişim korkusu, bazen de mevcut hayatından vazgeçmek istememek bu kararda belirleyici olabilir. 

İnsanlar bazen elde edecekleri mutluluğun büyüklüğünden çok, kaybedecekleri şeylerin ağırlığına odaklanırlar. Yeni bir hayatın ne kadar mutlu olacağını bilemezler. Ancak mevcut hayatlarının hangi parçalarını kaybedebileceklerini somut biçimde görebilirler. Bu nedenle aşk yoğun olsa bile, evliliği sonlandırmanın yaratacağı belirsizlik daha güçlü bir karar belirleyicisi olabilir. 

Bir insanın sevgisi ne kadar yoğun olursa olsun, karşısındaki kişiyi sürekli belirsizlik içerisinde bırakması, geleceğe ilişkin beklentiler oluşturup bunları gerçekleştirmemesi ya da kendi düzenini korurken diğer kişinin hayatını askıya alması, yalnızca aşkın karmaşıklığıyla açıklanamaz. Sevgi, davranışların sonuçlarından bağımsız değerlendirilemez. Birini sevdiğini söylemek başka, o kişinin duygusal güvenliğini gözetmek başka bir şeydir. Belki de bu tür ilişkilerde üzerinde durulması gereken en önemli soru, kişinin kimi daha çok sevdiği değildir. Çünkü insan duygularını her zaman karşılaştırılabilir bir ölçüye dönüştüremez.  Bir insan sevgilisine âşık olduğunu söyleyebilir. Onunla kendisini daha canlı, daha genç, daha anlaşılmış hissedebilir. Fakat günün sonunda evine döner, eşinin yanında kalır ve mevcut hayatını sürdürür. Bu durum sevgilisine duyduğu duyguların mutlaka sahte olduğunu göstermez. Ancak bir gerçeği açıkça ortaya koyar: O kişi, hissettiği aşka rağmen hayatını değiştirmemeyi seçmiştir. Ve bazen insanın ne hissettiğinden çok, neyi seçtiği karşısındaki kişinin hayatını belirler. Çünkü bir ilişkide sevildiğini bilmek kadar, o sevginin içerisinde nasıl bir yere sahip olduğunu bilmek de önemlidir.

Evliliğinde mutlu olduğunu söyleyen birinin başka birine âşık olması, insan duygularının karmaşıklığını gösterir. Fakat bu aşkı gizli bir ilişkiye dönüştürmesi ve sonrasında mevcut hayatını korumayı seçmesi, duygular kadar kişisel tercihlerin ve sorumlulukların da belirleyici olduğunu hatırlatır. Burada belki de en acı verici gerçek şudur:

Bir insan sizi gerçekten sevebilir ama sizinle bir hayat yaşamayı seçmeyebilir.

Bir insan sizi gerçekten sevebilir ama sizinle bir hayat yaşamayı seçmeyebilir.

Sizi kaybetmekten korkabilir ama sizin için kendi düzenini değiştirmeyi göze alamayabilir. 

Sizinle kurduğu bağdan vazgeçmek istemeyebilir ama vazgeçmek zorunda kaldığında yine de sizi bırakabilir.

Bu çelişkiyi anlamak önemlidir. Ancak anlamak, onu haklı çıkarmak değildir. Çünkü aşkın varlığı, bir insanı belirsizlik içerisinde bekletmenin gerekçesi olamaz. Ve belki de böyle ilişkilerde sorulması gereken en önemli soru, “Beni gerçekten sevdi mi?” değil, “Beni sevdiğini söylerken hayatında bana nasıl bir yer vermeyi seçti?” sorusudur.

Çünkü bazen bir insanın kalbinde olmak, hayatında olmak anlamına gelmez. 

İnsan hayatı boyunca değişir. İstekleri, beklentileri, hayalleri ve ihtiyaçları da bu değişime eşlik eder. Bu nedenle uzun süreli bir ilişkide zaman zaman sorgulamalar yaşamak, heyecanın azaldığını hissetmek ya da farklı bir hayatın nasıl olacağını merak etmek insan 

Sevgi, insanın iç dünyasında yaşadığı bir duygu olmanın ötesinde; dürüstlük, tutarlılık, karşılıklı saygı ve sorumlulukla anlam kazanan bir yaşantıdır. Belki de bu nedenle kendimize sormamız gereken en önemli soru, kimi ne kadar sevdiğimizden önce, sevdiğimizi söylediğimiz insanların hayatında nasıl bir iz bıraktığımızdır. Çünkü insanın duyguları her zaman kendi kontrolünde olmayabilir; ancak o duyguların ardına sığınarak yaptığı seçimler, başkalarının hayatında bıraktığı yaralar ve üstlenmekten kaçındığı sorumluluklar, yalnızca aşkın karmaşıklığıyla açıklanamaz. Nihayetinde sevginin derinliğini belirleyen, söylenen sözlerin büyüklüğü değil, o sözlerle davranışlar arasındaki tutarlılıktır.

                                                                                 Klinik Psikolog / Uzman Aile Danışmanı

                                                                                                   Seda KARAAĞAÇ

Instagram

Bu makalede öne sürülen fikir ve yaklaşımlar tamamıyla yazarlarının özgün düşünceleridir ve Onedio'nun editöryal politikasını yansıtmayabilir. ©Onedio

Yorumlar ve Emojiler Aşağıda chevron-right-grey
Reklam

Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!

category/test-white Test
category/gundem-white Gündem
category/magazin-white Magazin
category/video-white Video
category/eglence BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
0
0
0
0
0
0
0
Yorumlar Aşağıda chevron-right-grey
Reklam