Çin'den Black Mirror Bölümü Gibi Yasal Uygulama: Vatandaşlar 2020'den İtibaren Puanlanacak!

 > -
2 dakikada okuyabilirsiniz

Çin hükumeti vatandaşlarının davranışlarını bir modele oturtmaya ve buna göre vatandaşlarını puanlamaya karar verdi. Puanlama, vatandaşların hayatlarının birçok farklı noktasında yapılan incelemelere göre oluşacak. Yüksek puana sahip olmanın avantajları çok da fazla değilken düşük puana sahip vatandaşlar, çalışacakları iş, çocuklarının okuyacakları okul ve yaşayacakları ev konusunda bile cezalandırılabilecek. 

Black Mirror'da herkesin birbirini puanladığı, hayatın bu puanlara göre işlediği bölümü hatırlıyor musunuz?

İşte Çin'deki Sosyal Kredi Sistemi de aynen bu şekilde işleyecek. Bir bireyin finansal durumunun yanısıra politik yönelimi, sosyal interaksiyonu ve alışveriş geçmişi 'güven puanı'nı etkileyen faktörler olacak. Bu sistem 2020'den itibaren uygulanmaya başlayacak. Otoritelere göre bu sistem vatandaşlarının davranışlarını iyileştirip geliştirmek için ideal, ancak diğerlerine göre ülkenin sıkı gözetleme yöntemlerinden yalnızca yenisi.

Peki vatandaş puanı nasıl hesaplanacak?

Wired'dan derlediğimiz habere göre Sosyal Kredi Sistemi (ya da Ulusal Güven Sistemi diyebiliriz) bir insanın hayatındaki farklı boyutlara bakıyor. Mesela borçlarınızı ne kadar düzenli ödüyorsunuz gibi. Ancak aynı zamanda satın alma geçmişiniz ve sosyal medyadaki davranışınız. Yani sosyal platformlarda neler söylediğiniz ve bunların hükumetle ne kadar paralel düşüncede olduğu. Aynı zamanda arkadaşlarınız ve çevrenizin de davranış modellerine bakıyor olacaklar gibi düşünün.

Puanın düşmesine sebep olabilecek davranışlar

Vatandaşların harcamaları göz önünde bulundurulduğunda tahmin edeceğiniz gibi hileli harcamalar yapınca skorunuz düşüyor, ancak bebek bezi ya da iş ayakkabıları gibi ürünler alırsanız bu sizin daha sorumlu bir vatandaş olduğunuzu gösterip puanınızı yükseltebilir. Mesela bilgisayar oyunu satın aldığınızda tembel olduğunuzu düşünüp puanınızı düşürebilirler. Ya da Tiananmen Meydanı hakkında bir gönderi paylaştığınızda bunun puanınıza kötü bir etkisi olacak.

Tıpkı o Black Mirror senaryosu gibi düşündüğünüzden çok daha derin ve korkutucu bir araştırma.

Vatandaşların özel hayatının koşulsuz bir işgali.

Yüksek bir puana sahip olmakla düşük bir puana sahip olmak arasındaki fark

Yüksek skorun menfaatleri oldukça ilgi çekici: indirimlerden tutun hızlı kredilere ve ucuz sigorta ücretlerine kadar. Ancak sıkıntı düşük skorlarda başlıyor. Çünkü belli bir puanın altına düşerseniz çocuğunuzun gidebileceği okullar ve başvurabileceğiniz işler bile değişiyor. Resmen hükumete olan güveninizin sonsuz bir kaydı gibi düşünün.

Çin hükumetinin bu sisteme geçmek istemesinin sebebi

Dediklerine göre sebepleri ekonomik ve sosyal. Ayrıca Çinliler bu konuda çok fazla sıkıntı görmüyorlar. Komünist Parti'nin de aynen bu şekilde kayıtlara sahip olduğunu, ancak en azından bu şekilde kayıtlarda neler bulunduğunu öğrenmiş olduklarını belirttiler.

Sonuç olarak bu sistemin sınırı yok gibi duruyor.

Şu an Batı'daki herhangi bir ülkede de aynı şekilde veriler toplanıyor, o an nerede olduğumuz politik görüşlerimiz vs. hepsi ortada. Ancak böyle bir sistemin hükumetin eline verilmesi ne kadar sağlıklı? Bu sistem gerçekten uzun ömürlü olabilir mi?

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

Çin
Görüş Bildir