5 Bin 300 Yıllık Mezardan Kocaman Böbrek Taşı Çıktı: Yıllarca Acı İçinde Yaşamış
Rusya'nın güneybatısındaki Stavropol Yüksekliği'nde kazı yapan arkeologlar, yaklaşık 5 bin 300 yıl önce gömülen bir Bronz Çağı adamının mezarında üzüm büyüklüğünde bir böbrek ya da mesane taşı buldu. Bilim insanları, adamın yıllarca süren kronik bir enfeksiyonla yaşamış olabileceğini belirtiyor.
Detaylar 👇
Mezar, step topluluklarının kurgan geleneğine ait toprak yığının altındaki bir katakomptan çıktı.
Mezar, Stavropol Yüksekliği bölgesindeki bir kurgan mezarlığının parçasıydı. Kurgan, step topluluklarının mezarın üzerine büyük bir toprak yığın yaptığı eski bir cenaze geleneği. Arkeologlar höyüğü kazdıklarında bir katakomp buldu ve içinde 40'lı yaşlarında ölen bir adamın iskeletini ortaya çıkardı. Adamın leğen kemiğinin yakınında çakmaktaşından bir ok ucu da bulundu.
Çalışma, Lomonosov Moskova Devlet Üniversitesi'nden antropolog Natalia Berezina liderliğinde yürütüldü ve 30 Eylül'de Archaeological and Anthropological Sciences dergisinde yayımlandı.
Görsel kaynak: Berezina et al. / Archaeological and Anthropological Sciences
Laboratuvar analizi, 2,1 santimetrelik nesnenin böbrek taşı olabileceğini gösterdi.
İskelet çıkarıldıktan sonra yapılan laboratuvar incelemesinde, el kemikleri arasında tuhaf bir taş benzeri nesne fark edildi. Kahverengi, yuvarlak ve çıkıntılı nesne yaklaşık 2,1 santimetre çapındaydı. Üzerindeki küçük bir çatlak, içinde kristal benzeri bir yapı olduğunu gösteriyordu.
X-ışını floresans analizi nesnenin ana bileşenlerinin kalsiyum ve fosfor olduğunu ortaya koydu. X-ışını toz kırınımı analizi ise böbrek, mesane ve prostat taşlarında görülen nadir bir kalsiyum tuzu olan whitlockite varlığını gösterdi. Bu madde bakteriyel enfeksiyonlarla güçlü biçimde ilişkilendiriliyor. Araştırmacılar bu nedenle adamın kronik bir enfeksiyon yaşadığı ve bunun taşa yol açtığı sonucuna vardı.
Sığır çobanı olarak yaşayan adamın kemiklerinde zorlu bir hayatın izleri bulundu.
Berezina, adamın kronik bir ürogenital enfeksiyonla yaşadığını belirterek bunun kısa süreli bir durum olmadığını söyledi. Ona göre adamın son yılları büyük olasılıkla az çok sürekli bir acıyla geçti. Araştırmacılar, taşın böbrekte ya da mesanede oluşmuş olabileceğini ve adamın ölümüne katkıda bulunup bulunmadığının net olmadığını ifade ediyor. Taş idrar yolunu tıkamışsa böbrekte şişmeye, ikincil enfeksiyona ya da sepsise yol açmış olabilir. Antibiyotiklerden önce bu durumlar sıklıkla ölümcüldü.
Adamın kemikleri, kaslı ama zorlu bir hayat yaşadığını gösteriyordu. Omurga, omuz, kalça, el ve ayaklarında eklem aşınması vardı. Sağ omzunda, kaburgalarında ve ön kolunda iyileşmiş kırıklar bulundu. Berezina, bu insanların sığırlarla ve ağır arabalarla açık stepte çalıştığını, bulunan yaralanmaların da buna uyduğunu söyledi.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
İlginizi çekebilir;
Depremin İkiye Böldüğü Bahçede Hasat Başladı: Bir Adım Ötesi Uçurum
Türkiye'nin Bu İlçesinde Define Aranacak: Bulan Kişi Yarısını Alacak
Yorum Yazın