EKONOMİ

Dün akşamdan geceye tüm kesimleri düşündüren, sonrasında ise beyin fırtınası yaptıran, arşivlerden çıkarılan GES açıklandı. Hazine ve Maliye Bakanlığı dün, yine akşam saatlerinde bir duyuru yayınlamıştı. Duyuru bir şey açıklamazken, açıklama yapılacağını duyuyordu. Herkes meraklandı, açıklanacak ürün, tebdir her neyse merakla gece herkesi ayağa dikti ki bütün gece de uykusuz bıraktı.

Günümüz modern dünyasında diye klişe bir giriş yapalım, hayatın daha hızlı aktığı bu dönemde yemek kültürlerinde de 30-40 yıl önceye göre oldukça büyük değişimler yaşadığımız aşikar. Fast food kültürünü almakla kalmadık her anlamda 'fast' yaşıyor, çalışıyor, tüketiyoruz. Dışarıda yemek yemek ya da dışarıdan yemek söylemek de artık lüks değil bir ihtiyaç. Ailelerde kişi sayısının azaldığı ya da yalnız yaşayanların arttığı bu dönemde, sosyalleşmek bu akışın içinde dostlarla yemek, içmek de en doğal günlük faaliyetlerden olurken, alışveriş alışkanlıkları da haliyle bu yönde gelişiyor. Hayatın olağan akışında, insanın en temel ihtiyaçlarından oluşan değişimler en tabi haliyle ekonomiden de etkileniyor. Yine söz döndü dolaştı ekonomiye geldi, işimiz bu olsa da içinde yaşadığımız günler bizi buna zorlamıyor değil.

Türkiye'de ekonomi herkesin ana başlığı. 1970'ler ile başlayan süreçte, özellikle 90'larda birlikte olmaya alıştığımız enflasyon 2000'li yıllarda bir miktar rahatlarken, tek haneye inmesi hep sıkıntılı bir veri oldu. Tabi enflasyon hayatımızda sadece bir veri değil, özellikle alım gücündeki yarattığı zorluklar ile halkın büyük bir kesimini ilgilendirirken, ekonominin paydaşlarının en önemli göstergesi. Bir de görsellerle olayı anlayalım istedik. Dünyada Türkiye ne renk?

ABD'de tüketici fiyatları yukarı yönlü hareketini sürdürerek, analistlerinin tahminlerinden de yukarı geldi. 41 yılın yeni zirvesi görüldü.

İnşaat maliyetlerindeki artış son dönemde konut fiyatlarında oluşan yükselişi de bir nebze açıklarken, maliyetlerde malzeme fiyatlarının 1 yılda 2 kattan fazla arttığı görülürken, ücretler ise bunu yaklaşık 3'te biri oranında artmış.

ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) Terraform Labs'ı ve algoritmik stabilcoin UST çöküşünü radarına aldığını bildirdi. SEC icra avukatları, UST olarak bilinen madalyonun arkasındaki firma olan Terraform Labs'ın menkul kıymetler ve yatırım ürünleri için kuralları çiğneyip çiğnemediğini araştıracak. İşte konuya ilişkin tüm detaylar.

Dış ticaret verilerinde dış ticaret haddinin 17,1 puan azaldığı görüldü. İhracatın birim değeri yüzde 13 artarken, ithalatta bu değişim yüzde 39,4 oranında yükseliş olarak görüldü. Kısaca dış ticaret haddindeki düşüş ile birim değerlerdeki yükselişlerde ihracattaki artışın ithalata yetişemediği ile daha pahalıya alırken, daha ucuza sattığımız görülüyor.

Türkiye'de akaryakıt fiyatları her geçen gün artıyor, döviz kurları ve enerji fiyatlarındaki artış nedeniyle zamsız tek bir gün geçirmiyoruz. Peki bizde fiyatlar bu kadar yüksekken, diğer ülkelerde ne durumda? Gelin birlikte bakalım...

Son dönemde kurda ivme kazanan yükseliş Türkiye'de vatandaş için önemli bir gösterge olurken, bunu enflasyona etkisi de TÜİK'e göre bile yılbaşından bu yana yüzde 35'in üzerinde olan enflasyon ile eriyen alım gücü, dünya konjonktürünün de bunların üzerinde kuruduğu baskıyla ekonomide durumu kötüleştiriyor. Bu durumdan çıkmak için ekonomistlerin tüm çabalarıyla yaptıkları değerlendirmeler ise dikkate alınmadıkça da düşüşün süresi uzuyor, maliyeti artıyor.

Türkiye'de son aylarda hiç bir şey olmasa bile kesin bir şeyler oluyor. Kurlarda tetiklenen yükseliş dönem dönem frenlenip ivme kaybederken, dönem dönem gaza basıyor. Enflasyon yükselişinde ekonomi politikaları dışında önlemler alınıyor. Bunlar da beklentileri artırıyor. Dün ekonomi ve finans piyasaları için önemli ve hareketli bir gün oldu. 24 saat süren mesai ile açıklamalar, duyurular, tedbir, düzenlemeler silsile halinde açıklandı. Bunların ardından ise piyasalarda 'Bugün Aslında Dündü', '50 İlk Öpücük' filmleri tadında bir gün oluyor. Farklı olan şey ise riskin artması oluyor.

Piyasalarda düşen risk iştahında ana neden enflasyon olurken, bugün tüm dünyayı ilgilendiren ABD enflasyonu açıklanacak. Yatırımcıları verilere ve açıklamalara duyarlılığının arttığı bu dönemde enflasyon, büyüme ve merkez bankaları hamleleri öne çıkıyor. Yurt içinde ayrışan enflasyon ve kur hareketleri de yakında izlenirken, oynaklık yükseliyor. Dün gece ekonomi gündeminde hareketli geçti. Hazine, TCMB, BDDK ve SPK YEM çerçevesinde tedbirler ve düzenlemeler açıkladı. Hazine'nin açıklamaları bu sabah da devam etti.

Haftanın son günü yurt içinde iş gücü verileri takip edilirken, yurt dışında gözler ABD enflasyonunda olacak.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, yoğun geçen gecenin ardından sabah saatlerinde yeni bir açıklama yaptı. Açıklamada, serbest piyasa kurallarından taviz verilmeden, Türk Lirası kullanımını ve cazibesini artıracak uygulamalara devam edileceğini bildirdi.

Ekonomi yönetiminin gece operasyonunda son adım Merkez Bankası'ndan geldi. Erken saatlerinde yapılan duyuru ile 'silsile' halinde açıklamaların yapılacağı belirtilmişti. Hazine, BDDK ve SPK sonrası TCMB ile yeni Ekonomi Modeli Çerçevesi'nde düzenlemeler yapılarak yeni ürünler açıklandı. TCMB, yabancı para yükümlülükler için Türk lirası cinsinden menkul kıymet tesisi ve zorunlu karşılıklar hakkında açıklama yaptı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Türk lirası cinsinden ticari nitelikteki nakdi kredilere yüzde 10 düzeyinde uygulanan zorunlu karşılık oranını yüzde 20’ye yükselttiğini bildirdi.

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın akşam saatlerinde yaptığı ekonomi açıklamaları duyurusuna bakanlık ve BDDK'dan sonra Sermaye Piyasası Kurulu da katıldı. SPK'dan yapılan 'Finansal İstikrarın Güçlendirilmesine Yönelik Tedbirler' kapsamında yurtdışı halka arzlarda düzenleme yapıldı.