Süt ve süt ürünleri temel besin kaynaklarımızın büyük bir kısmını oluşturuyor. Çocukluğumuzdan beri her sabah bir bardak süt içmeyi sağlıklı yaşamın olmazsa olmazı sayıyoruz. Fakat son yıllarda bazı uzmanlar yetişkin bedeninin süte ihtiyaç duymadığını, hatta içerdiği şeker nedeniyle yaşlanmayı hızlandırabileceğini savunuyor.
KAFA isimli YouTube kanalında yayınlanan Hayat Bilgisi programında sunucu Candaş Tolga Işık'ın sorularını yanıtlayan İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Osman Müftüoğlu, konuya net bir yanıt verdi. Müftüoğlu, 'Daha hızlı yaşlanmak istemiyorum ben' diyerek süt içmeyi tercih etmeme gerekçesini sütteki laktozun yapısı üzerinden açıkladı.
Peki sütteki laktoz ve galaktoz yaşlanmayla nasıl ilişkilendiriliyor?
Süt şekeri olarak bilinen laktoz, glikoz ve galaktoz adlı iki basit şekerin birleşiminden oluşuyor. Vücudumuzda laktaz enzimiyle bu iki şekere ayrılan laktozun içindeki galaktoz, Müftüoğlu'na göre bizi en çok hızlandıran ve yaşlandıran bileşen. Hoca, hayvan deneylerinde yaşlı hayvan elde etmek için deneklere galaktoz enjekte edildiğini de hatırlatıyor. Nitekim bilimsel literatürde 'D-galaktoz ile hızlandırılmış yaşlanma modeli' adıyla geçen bu yöntemde, yüksek dozda galaktoz verilen deney hayvanlarında oksidatif stres ve yaşlanma belirtilerine benzer değişimler görülüyor. Ancak bu dozların bir bardak sütten aldığımız miktarın çok üzerinde olduğunu da unutmamak gerekiyor.
Müftüoğlu'nun öne çıkardığı bir diğer nokta ise sütün büyüme ile ilişkisi. Süt, doğası gereği yavruların büyümesi için var ve çalışmalar süt ürünlerinin kandaki IGF-1 düzeyini yükseltebildiğini gösteriyor. Büyümeyi ve hücre çoğalmasını destekleyen bu hormonun, hocaya göre yetişkin biri için ihtiyaç olmadığı gibi yaşlanma hızını da artırma ihtimali var. Sütün yoğurda göre daha fazla laktoz içermesi de bu yüzden önem taşıyor. Zira yoğurtta bulunan bakteriler laktozun bir bölümünü laktik aside çevirerek ürünün laktoz oranını düşürüyor.
İsveç'te iki büyük topluluk üzerinde yürütülen ve BMJ dergisinde 2014 yılında yayımlanan bir araştırma da benzer bir tartışmayı gündeme getirmişti. Yaklaşık 61 bin kadının izlendiği çalışmada, günde üç bardak ve üzeri süt içen kadınlarda ölüm riskinin günde bir bardaktan az içenlere kıyasla yaklaşık yüzde 90 daha yüksek olduğu, kırık riskinin ise azalmadığı görüldü. Yoğurt ve peynir gibi fermente ürünlerde ise tablo daha olumluydu. Araştırmacılar, sütteki laktoz ve galaktozun hayvan deneylerinde oksidatif stresi artırdığına dikkat çekti. Yine de gözlemsel olan bu çalışma neden sonuç ilişkisini kanıtlamıyor ve ters nedensellik gibi eleştirilere de konu oldu.
Öte yandan Sağlık Bakanlığı'nın Türkiye Beslenme Rehberi süt ve süt ürünlerini sağlıklı beslenme tabağındaki beş temel besin grubundan biri olarak sayıyor. Kalsiyum ve protein kaynağı olan süt, kimilerine göre yetişkin beslenmesinde gereksiz bir alışkanlık olarak görülürken, savunanlar için ise dengeli beslenmenin vazgeçilmez bir parçası olmaya devam ediyor.
Video bilgilendirme amaçlıdır. Doğru tanı ve tetkikler için bir uzmana başvurmanız önemli!
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Bu videolar da ilginizi çekebilir;
Yorum Yazın