Kahve İçince Neden Hemen Tuvalete Gitme İhtiyacı Duyuyoruz?
Sabah kahvesinden birkaç dakika sonra gelen tuvalet isteği pek çok kişinin bildiği bir durum. Massachusetts General Hospital'da sindirim sistemi hareketliliği laboratuvarını yöneten Dr. Kyle Staller, konunun beklenenden az araştırıldığını ama mevcut çalışmaların insanları haklı çıkardığını söylüyor. Küçük çaplı deneyler, kahvenin kalın bağırsaktaki kasılmaları içildikten kısa süre sonra artırabildiğini gösteriyor. Üstelik etki yalnızca kafeinle açıklanamıyor ve herkeste görülmüyor.
Kahve midede başlayan zincirle kalın bağırsağı harekete geçiriyor
Kalın bağırsak, dışkıyı karıştıran, yoğuran ve ileri iten üç tür kasılmayla çalışıyor. Harvard Tıp Fakültesinde de öğretim üyesi olan Staller, kahvenin bu kasılmaları doğrudan bağırsağa dokunarak değil, mide üzerinden tetiklediğini düşünüyor. Kahve mide duvarına ulaştığında sinir sistemi ya da hormonlar devreye giriyor, kalın bağırsak kasılmaya başlıyor ve dışkı rektuma doğru ilerliyor. Mideden bağırsağa uzanan zincirin tıptaki adı gastrokolik refleks.
Staller, kahvenin mide asidi üretimini sağlayan gastrin hormonunun salgılanmasını da artırdığını söylüyor. Gastrinle ilgili 1986'da yapılan bir araştırma, kafeinli ve kafeinsiz kahvenin hormonun düzeyini kısa sürede ve belirgin biçimde yükselttiğini ortaya koydu. Küçük çaplı ve 2009 tarihli başka bir çalışmada ise yemekle birlikte sade kahve içen erkeklerde besinlerin mideden ince bağırsağa geçişi hızlandı. Staller, kahvedeki bazı bileşenlerin bağırsak hareketlerini etkileyen opioid reseptörleriyle de etkileşebileceğini ekliyor.
ABD Beslenme ve Diyetetik Akademisi sözcüsü diyetisyen Jerlyn Jones ise kahve kavrulurken oluşan melanoidin adlı bileşiklerin lif içerdiğini ve kabızlığa karşı yardımcı olduğunu hatırlatıyor. Laktoz intoleransı olanlarda tuvalete koşturan şeyin kahve değil, içine eklenen süt ya da krema olabileceği konusunda da uyarıyor. Jones, nedeni anlamak için birkaç gün kahveyi sütsüz içip belirtileri takip etmeyi öneriyor.
Etki kafeinsiz kahvede de görülüyor ama herkeste ortaya çıkmıyor
Gut dergisinde 1990'da yayımlanan Brown, Cann ve Read imzalı araştırmada 99 sağlıklı genç gönüllüye bağırsak alışkanlıkları soruldu. Katılımcıların yüzde 29'u kahvenin dışkılama isteği uyandırdığını söyledi. Ölçüm yapılan 14 kişiden 8'inde kahve, bağırsağın son bölümündeki hareketliliği artırdı ve etki ilk 4 dakikada başlayıp en az 30 dakika sürdü. Aynı artış kafeinsiz kahvede de görüldü, sıcak su içildiğinde ise hiçbir katılımcıda ortaya çıkmadı.
European Journal of Gastroenterology and Hepatology'de 1998'de yayımlanan Rao ve arkadaşlarının çalışmasında 12 sağlıklı yetişkinin kalın bağırsağına basınç ölçen sonda yerleştirildi. Kafeinli kahve, kalın bağırsağı yemeğe yakın düzeyde uyardı ve sudan yüzde 60, kafeinsiz kahveden yüzde 23 daha güçlü etki gösterdi. Kafeinsiz kahvenin de bazı deneylerde bağırsağı harekete geçirmesi, sorumlunun yalnızca kafein olmadığını düşündürüyor ama hangi bileşenlerin rol oynadığı henüz bilinmiyor.
Staller, kabızlık çeken birinin bağırsakları çalıştırmak için kahve içmesini makul buluyor, sık sık ani ya da sulu dışkılama yaşayanların ise kahvenin tetikleyici olabileceğini hesaba katması gerektiğini söylüyor. Jones da bağırsakları çalıştırmak için kahveye güvenilmemesi gerektiğini, düzenli tuvalete çıkamayanların doktora başvurmasını ve lif tüketimini meyve, sebze, tam tahıl, baklagil, kuruyemiş ve tohumlarla yavaş yavaş artırmasını tavsiye ediyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın