Brezilya Haftalık Çalışma Süresini 40 Saate Çekti: Türkiye'de 45 Saatlik Mesai Düzeni Değişecek mi?
Brezilya Senatosu, haftalık çalışma süresini 44 saatten 40 saate indiren anayasa değişikliğini 14 Ekim'de onayladı. Türkiye'de ise 4857 sayılı İş Kanunu'na göre haftalık sınır hâlâ 45 saat ve gözler Çalışma Bakanlığı'nın esnek çalışma planında.
Brezilya Senatosu haftalık çalışma süresini 44 saatten 40 saate indiren anayasa değişikliğini 75 oyla onayladı.
PEC 221/2019 numaralı teklif Senato'da iki turlu oylamada 75 kabul, 1 ret oyuyla geçti. Metin, Temsilciler Meclisi'nin mayıs ayında onayladığı haliyle korundu; yani Senato üzerinde değişiklik yapılmadı. Reform, 1988 Anayasası'ndan bu yana Brezilya'da çalışma saatlerinde yapılan ilk indirim olarak görülüyor.
Cumhurbaşkanı Luiz Inácio Lula da Silva, dördüncü dönem için seçime giderken bu düzenlemeyi kampanyasının en önemli vaatlerinden biri haline getirmişti ve gelişmeyi 'tarihi bir kazanım' diye niteledi. Senato Başkanı Davi Alcolumbre de teklifin milyonlarca çalışana yarayacağını söyledi. Sendikalar, kısalan mesaiden yaklaşık 22 milyon çalışanın yararlanacağını hesaplıyor.
Düzenleme 6x1 çalışma düzenini bitiriyor, çalışanlara ücret kesilmeden haftada iki gün izin getiriyor.
Brezilya'da çalışanlar şimdiye kadar haftada altı gün çalışıp bir gün izin kullanıyordu. Yeni düzende normal çalışma günde 8, haftada 40 saatle sınırlanıyor ve iki ücretli dinlenme günü tanınıyor. Metinde, bu günlerden birinin mümkünse pazar olması öngörülüyor.
Lula'nın mayıs ayındaki sözleri düzenlemenin özünü özetliyordu: 'İnsanlar beş gün çalışacak ve iki gün dinlenebilecek.' Teklif, Cumhurbaşkanı onayına gerek kalmadan Temsilciler Meclisi ve Senato Başkanlık Divanları tarafından ilan edilerek yürürlüğe girecek. Haberlere göre geçiş iki aşamalı yapılacak ve mevcut iş sözleşmeleri de bu süreçten etkilenecek.
İş dünyası ise maliyetlerin yüzde 22 artacağını ve 1,2 milyon işin risk altında olduğunu savunuyor. São Paulo Ticaret Federasyonu ve diğer işveren örgütleri, düzenlemenin iş gücü maliyetlerini yüzde 22 artıracağını ve yaklaşık 1,2 milyon kişinin işini kaybetmesine yol açabileceğini öne sürüyor. İşverenlerin itirazı yeni değil; reformun mayıs ayında Temsilciler Meclisi'nden geçmesi sırasında da şirket karlılığına yönelik aynı uyarı yapılmıştı.
Senatör Randolfe Rodrigues bu iddiaları reddetti ve Finlandiya, Avustralya, Fransa, Almanya, Norveç ve Hollanda'yı örnek gösterdi. Oylamanın bir diğer ayrıntısı siyasi: Liberal Parti'nin adayı Flavio Bolsonaro başta teklife karşı çıkmış, oylamadan önce tutumunu değiştirmişti. Hükümete yakın senatörler, Bolsonaro seçilirse kazanımların geri alınabileceği uyarısında bulundu. Bazı senatörler ise sürecin seçim takvimi yüzünden aceleyle yürütüldüğünü söyledi. Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turuna ise 11 gün var.
Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, aynı adımın Türkiye'de de atılmasını ve süreyi ücret kesilmeden 40 saate indirmeyi savundu.
Türkiye Gazetesi'nde 19 Ekim'de yayımlanan yazısında İsa Karakaş, dünyada çalışma sürelerinin kısalmasına dikkat çekti ve Brezilya'yı güncel örnek olarak gösterdi. Yazı, Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO) 1919'da günlük 8 saati sınır olarak belirlemesinden başlayıp Fransa, ABD, İzlanda, Şili, Kolombiya ve Meksika'daki düzenlemelere uzanan bir çizgi çiziyor.
Karakaş'a göre 4857 sayılı İş Kanunu'nun 63. maddesindeki 45 saatlik haftalık sınır uzun süredir değişmedi ve Türkiye, AB ülkelerinin ve birçok ülkenin gerisinde kaldı. Önerisi net: maaş kesintisi olmadan haftalık süreyi 40 saate düşürmek ve iki günlük kesintisiz hafta sonu iznini yasal güvenceye almak. Geçişin sosyal diyalogla ve kademeli yapılmasını isteyen İsa Karakaş, karşılığında daha az iş stresi, daha yüksek verimlilik, daha az iş kazası ve aileye daha fazla zaman bekliyor.
Türkiye'de yasal sınır 45 saat, Bakan Vedat Işıkhan'ın gündemindeki başlık ise meslek bazlı esnek çalışma.
Türkiye'de haftalık çalışma süresi 4857 sayılı İş Kanunu'na göre en fazla 45 saat. Bu süreyi aşan çalışma fazla mesai sayılıyor, saat başına normal ücretin yüzde 50 fazlası ödeniyor ve yıllık fazla çalışma 270 saatle sınırlı.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, 7 Ekim'de Üçlü Danışma Kurulu'nda esnek çalışma saatleri ve yeni nesil çalışma modellerinin 2027-2029 Orta Vadeli Program çerçevesinde mesleklere göre devreye alınacağını açıkladı. Eylül sonunda gündeme gelen taslakta 45 saatlik haftalık sınırı düşüren bir madde yer almıyor; 25 Eylül'de yayımlanan uzaktan çalışma düzenlemesi de saatleri değil, işin nerede yapılacağını belirliyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
Çalışanların İstediği İdeal Mesai Belli Oldu
Yorum Yazın