Patates Kızarttığınız Yağları Kapsülleyip Asfalta Gömecekler
Mutfakta ömrünü tamamlamış atık kızartma yağları, yakında yollarımızın ömrünü uzatmak için asfalta karışabilir! Bilim insanları, çevre kirliliğine yol açan ve lavaboları tıkayan atık bitkisel yağları özel mikroskobik kapsüllere hapsederek asfalt yapımında kullanmayı başardı.
İşte yollarda çukur ve çatlak oluşumunu tarihe karıştıracak o sıra dışı projenin detayları...
Asfalt yollar; güneş ışınları, aşırı sıcaklar, donma olayları ve ağır vasıta trafiği nedeniyle zamanla yaşlanır, kurur ve esnekliğini kaybeder.
Bu durum yollarda önce mikro çatlaklara, ardından da sürücülerin kabusu olan büyük çukurlara yol açar.
Geliştirilen yeni teknolojide, sodyum aljinat (doğal bir alg özü) ve kalsiyum kullanılarak çok özel 'çok odacıklı' kapsüller üretildi. Bu kapsüllerin içine ise asfaltı yumuşatma ve yenileme özelliği olan bitkisel yağlar dolduruldu.
Asfalt karışımına eklenen bu kapsüller, yolda ağır bir araç geçtiğinde veya bir çatlak oluştuğunda basınca dayanamayarak çıtlıyor.
Kapsülün içinden sızan yağ, kuruyan ve sertleşen asfaltı anında yumuşatarak çatlağın içine akmasını sağlıyor. Böylece yol, insan müdahalesine gerek kalmadan kendi kendini tamir ediyor.
Bu teknolojiyi benzersiz kılan şey, kapsüllerin tasarımı. Sıradan kapsüller tek bir yumurta gibidir; kırıldığında içindeki tüm malzeme tek seferde dökülür ve biter. Ancak bu projede kullanılan kapsüller 'çok odacıklı (bal peteği benzeri)' bir yapıya sahip.
Yolda bir çatlak oluştuğunda kapsülün sadece o bölgedeki odacığı kırılıyor ve yeteri kadar yağ salınıyor.
Diğer odacıklar ise gelecekte oluşabilecek yeni çatlakları onarmak üzere sağlam kalıyor. Bu da yola yıllar boyu sürecek kalıcı bir koruma sağlıyor.
Bilim insanları bu kapsülleri laboratuvar ortamında zorlu testlere tabi tuttu. Asfalt karıştırma esnasındaki 160 dereceyi bulan yüksek sıcaklıklara ve silindirlerin yarattığı devasa ezme basınçlarına dayanan kapsüller, testleri başarıyla geçti.
Farklı sıcaklık ve sürelerde yapılan denemelerde, bu akıllı kapsüllerin asfalt yolları %80'e varan bir oranda iyileştirdiği kanıtlandı.
Bu yöntem sayesinde hem atık kızartma yağları doğaya zarar vermeden geri dönüştürülmüş olacak hem de her yıl milyonlarca liralık yol bakım, onarım ve asfaltlama masrafının önüne geçilecek. Üstelik sürekli kazılan yollar, trafik kuyrukları ve asfalt şantiyelerinin yarattığı karbon emisyonu da ciddi oranda azalacak.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın