Görüş Bildir

Zamlar Enflasyona Yansımıyor mu: TÜİK ve Enflasyon Neden Tartışılıyor?

Anasayfa > Gündem

Türkiye ekonomisi tarihin en ciddi kur dalgalanmalarından birini yaşıyor, fiyatlar sürekli değişiyor. 

Döviz kurları eksi ve artı yönde rekor kırıyor. Tam böyle bir dönemde Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı enflasyon verileri de tartışılıyor. Çünkü, alternatif enflasyon oranı yayımlayan oluşumlarla TÜİK’in açıkladığı arasında büyük fark var.

Tartışma nereden çıkıyor?

Tartışma nereden çıkıyor?

TÜİK’in enflasyonu yüzde 21,3 olarak açıkladığı 2021’in kasım ayında, Türk lirası dolar karşısında yüzde 40 değer kaybetti.

Tartışma şuradan çıkıyor: Tüketiciler; muhalefetteki siyasi partiler ve ekonomistler zamların enflasyona yansımadığını savunuyor. Durum öyle bir yere geldi ki sanki tüm ülke gerçek enflasyon nedir sorusunun cevabını aramaya başladı.

'Gerçek enflasyon' tartışması

'Gerçek enflasyon' tartışması

Sosyal medya kullanıcıları düzenli olarak satın aldıkları ürünlerdeki fiyat artışlarını kendi alışveriş etiketleri üzerinden göstermeye çalışanlardan, her ay aynı pazarlardan alışveriş yaparak, enflasyon günlüğü tutan muhalefet partilere uzanan bir yelpazede ülkede sürekli genişleyen bir ‘gerçek enflasyon’ tartışması yaşanıyor.

Peki bu tartışma nereden çıktı, TÜİK’in enflasyon verilerinde öne çıkan kalite düzeltmesi nedir?

Farklılıklar neden kaynaklanıyor?

Farklılıklar neden kaynaklanıyor?

Bilkent Üniversitesi’nden Prof. Hakan Kara, Koç Üniversitesi'nden Prof. Selva Demiralp ve TÜİK açıklaması ile enflasyon tartışmasında farklılıklar neler ve neden kaynaklanıyor?

Kalite düzeltmesi nedir?

Kalite düzeltmesi nedir?

BBC Türkçe'ye TÜİK tarafından yapılan açıklamada, farklılıklardan birinin  'kalite düzeltmesi' olduğu belirtiliyor ve şu şekilde açıklanıyor: 

Otomobil fiyatlarında Kasım ayında fiyat düzeyinde %8,8 oranında bir artış gözlenirken endeks düzeyinden %5,2 düzeyinde gözlenmesinin nedenleri olarak;

  • Madde düzeyinde fiyat ve endeks değişimlerinin farklılaşması

  • 2 otomobilde kasa ve motor gücü değişikliği yapıldığı için kalite düzeltmesi yapılmasıdır.

Pandemi süreci konjonktürü

Pandemi süreci konjonktürü

Hakan Kara ise kalite düzeltmesini şu şekilde açıklıyor: 

Kalite düzeltmesi denilen şey genelde yeni bir model çıktığında ya da yıl sonlarında olur. Bizde ise son 3 yıldır dönem dönem çok büyük hareketler görülüyor.

TÜİK'in buna yanıtı da 'pandemi süreci' oluyor. 

Üreticiler daha pahalıya mal ettiklerini zararına mı satıyor?

Üreticiler daha pahalıya mal ettiklerini zararına mı satıyor?

Enflasyon verilerindeki diğer tartışma da üretici fiyatları ile tüketici fiyatları arasındaki makasın açılması. 

Prof. Selva Demiralp ise bu durumun normal olmamakla birlikte kurdan, pandemi süreci tedarik sıkıntılarından, enerji fiyatlarından gelen ciddi maliyetlerin yansımasının, enflasyonun yüksekliği ile baskılanan talep dolayısıyla tüketiciyi kaybetmemek amacıyla fiyatlara yansımaması şeklinde açıklanabileceğini belirtiyor. 

Talep normalleştiğinde ise yansımama imkânı olmadığını belirtiyor. 

TÜİK'in enflasyon verileri neden tartışılıyor? Verilerdeki kalite düzeltmesi ne anlama geliyor?

Bu içerikler de ilginizi çekebilir...

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
8
6
2
0
0
0
0
ONEDİO ÜYELERİ NE DİYOR?
aerialz

tüik emek hırsızıdır. nokta.