Türkiye'de Sizin Oturduğunuz Apartman da Dahil Bütün Yapılar Neden Bu Kadar Çirkin?

6.8bPAYLAŞIM

Yoksulluktan deyip çıkamayız, daha yoksul pek çok toplum daha iyi durumda. Göçebelikten de değil. Peki neden?

Avrupa'nın ya da "Batı" olarak adlandırdığımız coğrafyanın herhangi bir noktasına gittiğimizde dikkatimizi ilk olarak kurallar ikinci olarak da mimari çekiyor.

Binaların güzel olmasından bahsetmiyoruz, her birinin özenle tasarlanıp inşa edilmesinden bahsediyoruz. Yani düşük bütçeyle yapılmış olsa bile bulunduğu sokağa uygun renkler, boyutlar ve tasarım detayları taşıyan yapılar arasında yürümek insana mutluluk veriyor. Çünkü oradaki "incelik" hissi bize de geçiyor.

Türkiye'de ise ister zengin muhitlere gidin ister çarpık kentleşmenin olduğu yerleri gezin, hep bir düzensizlik var.

"Avrupalılar gibi zengin miyiz?" diyecek olanlar varsa hemen yanıtlayalım, bunun parayla ilişkisi yok denecek kadar az. Bir apartman inşa edilirken bulunduğu çevreye uygun, özen gösterilerek ortaya çıkarılmış bir tasarımı dikkate almak zenginlik göstergesi değil.

Sanki hızlıca yaşayıp ölmek için yapılmış binalar, yaşama isteğini sıfırlıyor insanın...

Konuyla ilgili belki de onlarca ayrı tartışma var ancak siyaset bilimci Alper H. Yağcı'nın Twitter hesabında kaleme aldığı ve şuradan ulaşılabilecek görüşü, çirkin yapılaşmanın bizde huy haline gelmesini açıklamak için ilginç bir bakış açısı sunuyor.

Ondan dinliyoruz. 👇

"Türkiye’yi baştan başa kaplayan apartmanlar neden bu kadar çirkin? Sivil mimari neden bu kadar sakil?"

"Geleneksel mimariyle ve kırla ilişkisi neden bu kadar kopuk? Yoksulluktan deyip çıkamayız, daha yoksul pek çok toplum daha iyi durumda. Göçebelikten de değil."

"Selçuklu ve Moğol dönemlerinde henüz göçebelik geçmişi tazeyken, Anadolu bozkırındaki kentlerde mimari harikalar yaratıldı."

Bu kentlerin çoğu Osmanlı’nın geç yüzyıllarında silikleşti, Cumhuriyet döneminde çirkinleşti. Çünkü galiba 16. yüzyıldan sonra üç büyük şey oldu... 
Bir, Akdeniz’i Asya’ya bağlayan ticaret yolları Atlantik’e kaydı. Anadolu kenarda kaldı. Daha önce kendi başına dinamizm kaynağı olan iç kentler, limanların hinterland’ına ve başkentin iaşe kaynaklarına dönüştü.

"İki, aynı sürece paralel olarak, sanatsal ilham kaynağı İran coğrafyasıyla geçişkenlik kayboldu."

Osmanlı ve İran devlet dinlerinin zıtlaşması ve İç-Doğu Anadolu Türkmenlerinin bu zıtlıkta “karşı” tarafta kodlanarak Osmanlı merkezinden sosyal olarak uzaklaşması rol oynadı.  

Bunun parçası olan Celali isyanları Anadolu’nun iç bölgelerinde nüfus gerilemesine ve yerleşim yerleri arasında kopukluğa yol açtı. Köyler izole oldu ve kırsal kültür prematüre bir şekilde ‘aşağı kültür’ haline geldi. Bu mesela Avrupa ve Japonya’daki tarihi süreçten çok farklı.

"Üç, 20. yüzyıl başında gayrimüslimleri kovduk."

Kent kültürünü daha çok onlar taşıyordu. Taş işçiliğinin ustalığı da en çok onlardan çıkıyordu. Ahşap mimariyse zamana ve yangınlara daha az dayanıklı olduğu için bu kaybı ikame edecek bir kültür aktarımına konu olamadı.

Aslında bin yıllık bir "göçebelik" anlatısıyla kestirmeden açıklamaya çalıştığımız pek çok şey Anadolu kentlerinin 20. yy başında gayrimüslimleri kaybetmesiyle yakından ilişkili sanki.

"Çarpık kentleşme meselesini köyden göç ve hızlı kentleşmeyle açıklarız genelde."

"Ama şu soru baki kalıyor: kente gelenlerin getirdiği mimari kültür neden bu kadar cılız, hatta sakil? Anadolu'nun burada tarif ettiğim tarihsel yoksunlaşmasıyla yakından ilgili olduğunu düşünüyorum."

Tartışma ortada: Siz şehirlerimizin çirkinleşmesini neye bağlıyorsunuz?

Bu içerikler de ilginizi çekebilir.

Uçak Gerçekten En Güvenli Ulaşım Aracı mı Yoksa Bu Havayolu Şirketlerinin Reklam Stratejisi mi? - onedio.com
Uçak Gerçekten En Güvenli Ulaşım Aracı mı Yoksa Bu Havayolu Şirketlerinin Reklam Stratejisi mi? - onedio.com
Umarız Başınıza Gelmez Ama Telefonunuz Suya Düştüğünde Yapmanız Gerekenleri Tek Tek Söylüyoruz! - onedio.com
Umarız Başınıza Gelmez Ama Telefonunuz Suya Düştüğünde Yapmanız Gerekenleri Tek Tek Söylüyoruz! - onedio.com
Fransız Pasaportundan Tutun Kredi Kartı Şifresine Dek Dark Web'de Satılan Her Şeyin Fiyatını Açıklıyoruz! - onedio.com
Fransız Pasaportundan Tutun Kredi Kartı Şifresine Dek Dark Web'de Satılan Her Şeyin Fiyatını Açıklıyoruz! - onedio.com
Türkiye'de Araba Pahalılığının Atatürk Devrimleriyle İlişkili Olduğunu Düşünen Gence Kısa Bir Tarih Dersi! - onedio.com
Türkiye'de Araba Pahalılığının Atatürk Devrimleriyle İlişkili Olduğunu Düşünen Gence Kısa Bir Tarih Dersi! - onedio.com
Osmanlı Devlet Armasının Kraliçe Viktorya'nın Emriyle 1857'de Tasarlandığını Muhtemelen Bilmiyordunuz - onedio.com
Osmanlı Devlet Armasının Kraliçe Viktorya'nın Emriyle 1857'de Tasarlandığını Muhtemelen Bilmiyordunuz - onedio.com
BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!

ONEDİO ÜYELERİ NE DİYOR?

Yorum Yazın
inci-kupeli

Avrupa'nın çoğu ülkesini gezmiş olarak en çirkin mimari Türkiye'de. neden mi? çünkü sadece Türkiye'de çarpık kentleşme var. binalar biri önde diğeri arkada biri sağa bakar öteki sola. arkadaki binalarda kot farkı vardır. hiçbiri hizalı değil. Avrupa'nın en varoş mahallelerinde bile düzen vardır, tüm binalar ip gibi cadde boyu dizilmiştir. ha dış cephe dökülüyordur orası ayrı. Bizde alt yapı sıfır. ne kadar rezidans da diksen yine yamuk yumuk biri anyada diğeri konyada.

sinan-ipek

heykellerimiz neden çirkinse aynı sebepten, sanatsızlık ve kültürsüzlük paçalarımızdan akıyor. Şehirler yaşama sevinci vermek yerine yaşama sevincimizin içini boşaltan büyük hapishane avluları gibi tasarlanıyor.

1913

ben köşkte oturduğum için konu beni ilgilendirmiyor:)

bade_07

Woow köşkte oturuyorsun yani,Türkiye’de köşkde oturan biri var mıymış?

ogz46

o kadar kakirim ki apartmanın güzelliğine bakacak durumda değiliz oturulacak seviyede olsun yeter

beyzaledger

ucuz malzeme, günü kurtaracak yapılar ve zevksizlik sonucu ortaya çıkıyor. Ülkede eline az bir sermaye geçen müteahhit oldu, büyük çoğunluğu da eğitimsiz insanlar. İşte her şey rant olursa sonuç bu olur.

Görüş Bildir