Soyoung Park: "Fuarlar, O Yalnızlığın Bittiği Yer"
Ekim'in ilk serinliği Kocaeli'de kendini iyiden iyiye hissettiriyordu. Fuar salonuna adım attığım an üzerimdeki üşüme çözüldü; içerisi kalabalığın, ışıkların ve sohbetin sıcaklığıyla dolmuştu. Ceketimi koluma alırken etrafa bakındım. Gençlerin çoğu ellerinde telefonlarla stantları, sevdikleri kitapları, birbirlerini fotoğraflıyordu. Bir an kendimi dev bir cam kürenin içindeymiş gibi hissettim: Dışarıda serin bir sonbahar, içeride ışıl ışıl bir dünya ve her anın bir ekrana aktarıldığı bir kalabalık.
Bu duyguyu bana, 16. Uluslararası Kocaeli Kitap Fuarı'nın uluslararası konuklarından Soyoung Park'ın romanı Snowglobe düşündürdü.
Kitap, dünyanın sonsuz bir kışa gömüldüğü bir gelecekte geçiyor. İnsanlar, kubbeli bir şehirde yaşayan seçilmiş ailelerin hayatını ekrandan izleyerek ısınıyor. Kahramanı Chobahm ise soğukta çalışan, oyuncu olmayı hayal eden sıradan bir genç kız. Kore'de yayımlanıp İngilizceye çevrilen, 'bir K-drama gibi okunuyor' diye anılan bu roman, Kore gençlik edebiyatının dünyaya açılan yüzlerinden biri.
Bana kalırsa buradaki asıl mesele, görünür olmak ile kendimiz olarak kalabilmek arasındaki o ince çizgi. Şunu fark ettim: Distopya, genç okurlar için bir kaçış değil, bir ayna. İklim kaygısının, gelecek belirsizliğinin, filtrelenmiş hayatların gölgesinde büyüyen bir kuşak, karanlık hikâyelerde kendi yüzünü görüyor. Tam da bu nedenle Park'ın romanı yalnızca bir bilimkurgu olarak değil, sosyal medya çağının keskin bir tahlili olarak da okunabilir.
Park'ı fuarda, kendisini görmeye gelen genç okurların arasında gördüm: Kubbenin içindeki kalabalığın tam ortasında, ama bir ekranın değil, gerçek bir buluşmanın parçası olarak. Söyleşimiz ise fuarın kapıları açılmadan önce, Park Türkiye'ye gelmeyi 'rüya gibi' diye tarif ederken gerçekleşti. Şimdi kubbenin camına birlikte yaslanalım ve kar küresinin içinden gelen bu sesi dinleyelim.
'Snowglobe' dünyanın sonsuz bir kışa gömüldüğü bir gelecekte geçiyor. İnsanlar kubbeli bir şehirde yaşayan seçilmiş ailelerin hayatını ekrandan izleyerek ısınıyor. Bu çarpıcı fikir nasıl doğdu?
Bir kış günü evde otururken dışarısının ne kadar soğuk olduğunu düşünüyordum. Sonra televizyonu açtım. İnsanlar ekran karşısında başkalarının hayatını izleyip vakit geçiriyordu. Birden zihnimde şimşek çaktı: Ya sıcaklık sadece fiziksel bir şey değilse? Ya insanlar başkalarının pürüzsüz hayatlarını izleyerek psikolojik olarak ısınıyorsa? Soğuk dünya ile o sıcak, yapay kubbe fikri böyle birleşti.
Roman, gerçeklik şovlarına ve gösteri toplumuna keskin bir eleştiri getiriyor. Sosyal medya çağında hepimiz bir kar küresinin içinde mi yaşıyoruz?
Bir bakıma evet. Hepimiz kendi hayatlarımızın en iyi, en filtrelenmiş karelerini sergiliyoruz. Başkalarının kusursuz görünen dünyalarına bakıp duruyoruz. Ekranların arkasına saklanıp izlenmeyi bekliyoruz. Kar küresi tam da bu. Dışarıdan bakınca çok sevimli, çok parlak. Ama içine hapsolmuş durumdayız. Sıcak ama sahte bir ortam.
Kitabınız Kore'de yayımlandıktan sonra İngilizceye çevrilip uluslararası bir okur kitlesine ulaştı. Kore gençlik edebiyatının dünyada bu kadar ilgi görmesini neye bağlıyorsunuz?
Kore kültürü şu an dünyada büyük bir dalga yaratıyor. Müzik, diziler, filmler derken edebiyat da yerini aldı. Bizim hikâyelerimizde hızlı bir tempo ve güçlü duygusal bağlar var. Gençlerin yaşadığı baskıyı, gelecek kaygısını çok net işliyoruz. Dünyanın neresinde olursa olsun bir genç bu duyguyu tanıyor. Ortak dertlerimiz var çünkü.
Kahramanınız Chobahm, soğukta çalışan sıradan bir kız ve oyuncu olmayı hayal ediyor. Görünür olma arzusu ile gerçek kimliğini koruma arasındaki çatışmayı nasıl kurguladınız?
Günümüz gençliğinin en büyük ikilemi bu bence. Herkes görülmek, fark edilmek istiyor. Ama görünür oldukça kendinizden bir şeyler kaybediyorsunuz. Chobahm üzerinden bunu sorgulamak istedim. O parıltılı dünyaya adım attığında, kendi özgün kimliğini koruyabilecek mi? Yoksa sistem onu tamamen yutacak mı? Bu çatışma hikâyenin motoru oldu.
Distopya türü genç okurlar arasında neden bu kadar sevilen bir tür? Gençler karanlık gelecek hikâyelerinde ne arıyor?
Gençler geleceğe dair büyük bir belirsizlik hissediyor. İklim krizi, ekonomik zorluklar, sosyal baskılar... Dünya onlar için zaten biraz distopik. Karanlık hikâyeler onlara bir nevi ayna tutuyor. Ama en önemlisi, o karanlığın içinden çıkan bir umut arıyorlar. Kahramanın zorlukları aşıp kendi yolunu çizdiğini görmek onlara güç veriyor.
Kitabınız bir K-drama gibi okunuyor denildi. Kore'nin güçlü görsel anlatı kültürü yazarlığınızı nasıl etkiliyor?
Ben de o kültürün içinde büyüdüm. Sürekli diziler izleyen, webtoon’lar okuyan biriyim. Yazarken sahneleri kafamda bir kamera gibi kurguluyorum. Işık nerede, açı nasıl, geçiş nasıl olmalı... Görsel düşünmek temponun düşmesini engelliyor. Okurun sayfaları hızla çevirmesini sağlayan şey de bu sinematik anlatı sanırım.
3–11 Ekim'de 16. kez kapılarını açacak Uluslararası Kocaeli Kitap Fuarı konusunda neler düşünüyorsunuz?
Türkiye’ye gelmek benim için rüya gibi. Fuarın büyüklüğünü ve okurların heyecanını duydum. Kore ile Türkiye arasında zaten tarihsel bir dostluk var. Bu bağı edebiyat üzerinden kuracak olmak beni çok heyecanlandırıyor.
Kitap fuarları sizin için ne anlam ifade ediyor?
Yazarlık yalnız yapılan bir iş. Aylarca bir odada tek başınıza çalışıyorsunuz. Fuarlar ise o yalnızlığın bittiği yer. Okurlarla buluştuğumda hikâyemin artık bana ait olmadığını, onların hayatına dokunduğunu anlıyorum. Bu bana inanılmaz bir enerji veriyor.
Doğrusu, söyleşinin en sade cevabı en çok aklımda kalanı oldu: "Yazarlık yalnız yapılan bir iş... Fuarlar ise o yalnızlığın bittiği yer."
Snowglobe'un kubbesindeki sıcaklık yapaydı; ekranlardan, filtrelerden, başkalarının kusursuz görünen hayatlarından besleniyordu. Kitap fuarlarının sıcaklığı ise bambaşka: Göz göze gelen insanların, elden ele geçen kitapların, aynı hikâyede buluşan yabancıların sıcaklığı.
Park'ın gençlere dair gözlemi de üzerinde durulmaya değer. Dünyayı zaten biraz distopik bulan bir kuşak, karanlık hikâyelerde yalnızca kendi korkularını değil, o karanlığın içinden çıkan umudu da arıyor. Chobahm'ın parıltılı dünyada kendi kimliğini koruyup koruyamayacağı sorusu, aslında her birimizin ekran karşısında kendimize sormamız gereken bir soru.
Kore ile Türkiye arasındaki tarihsel dostluğun edebiyat üzerinden yeni bir sayfa açması ne güzel. Kocaeli'deki kalabalık, sahte bir kubbenin değil, gerçek bir buluşmanın sıcaklığıydı. Kar küresini sallayıp karları uçuşturmak kolay; zor olan, camın dışına çıkıp birbirimize dokunabilmek. Kitap fuarları, işte o cama açılmış küçük kapılardır.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!
Test
Gündem
Magazin
Video
