Hollandalılar Evlerinde Neden Perde Kullanmaz?
Hollanda'da akşam saatlerinde sokaktan geçen biri birçok evin içini bütün ayrıntısıyla görebilir. Pencerelerin önünde perde ya hiç yoktur ya da gün boyu açık bırakılır. Alışkanlığın arkasında Kalvinist açıklık anlayışı, sütunlaşma dönemindeki sosyal baskı ve büyük pencereler gibi açıklamalar öne sürülüyor. Hollandalıların çoğunun evinde perde olduğunu söyleyen itirazlar da var, yani anlatılanların bir kısmı abartı olabilir.
Perdesiz pencerelerin arkasında Kalvinist açıklık anlayışı olduğu öne sürülüyor.
Hollanda toplumunun düşünce yapısını uzun süre Kalvinizm şekillendirdi. Bugün çoğu Hollandalı kendini ateist olarak tanımlasa da çalışkanlık, disiplin ve tutumluluk gibi Kalvinist değerlerin etkisi sürüyor. Amsterdam gibi sık yapılaşmış şehirlerde komşular birbirine çok yakın yaşadığı için açıklık daha da göze çarpıyor.
Kalvinist anlayışta saklanacak bir şey olmaması ve pencerelerin açık durması iyi karşılanır. Kapalı perdelerin şüphe uyandırdığı, açık perdelerin ise zararlı dedikoduyu önlediği düşünülür. Katolik din adamlarının servetini kapalı kapıların ve kapalı perdelerin ardında biriktirdiği yönündeki anlatı da kıyaslamada sık geçer. Gizlilik isteyenler için ise pencereye vinil çıkartma yapıştırmak orta yol olarak öneriliyor.
Denizde uzun süre kalan erkeklerin eşlerini korumak için pencerelerin açık bırakıldığı hikayesi uydurma sayılıyor. Makalenin yazarı Holly Lenny bu yaşam tarzını Truman Show filmindeki gözetime benzetiyor.
Büyük pencerelerin sütunlaşma dönemindeki sosyal baskıdan kaldığı da düşünülüyor.
Hollanda'da 19. yüzyılın sonunda sütunlaşma denen düzen ortaya çıktı. Katolikler, muhafazakar Kalvinistler ve laik sosyalistler kendi okullarını, hastanelerini, dükkanlarını, siyasi partilerini ve medya kuruluşlarını kurdu. Medya, her topluluğun kendi kimliğini yaymasında önemli rol oynadı.
Sütunlar 1960'larda ekonomik büyüme, refah devleti, yükseköğrenimin ve televizyonun yaygınlaşması ve özgürlükçü havayla çözülmeye başladı. Sosyal denetimin güçlü olduğu, ifade özgürlüğünün sınırlı kaldığı dönemde saklanacak bir şeyi olmamak, perdesiz büyük pencerelerin nedeni olarak gösteriliyor.
Her açıklama herkesi ikna etmiyor. Bazı okurlar büyük pencerelerin dar ve derin evlere gün ışığı sokmak için yapıldığını, geleneksel evlerin sütunlaşmadan çok önce inşa edildiğini söylüyor. Düz arazide açık manzaraya alışan Hollandalıların perdeyi sıkıştırıcı bulduğunu, tutumluluğun ve enerji tasarrufunun da payı olabileceğini düşünenler var.
Birçok okur ise Hollandalıların çoğunun evinde perde bulunduğunu, perdelerin gündüz açılıp geceleri kapatıldığını belirtiyor.
Keşfet ile ziyaret ettiğin tüm kategorileri tek akışta gör!





Yorum Yazın