Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

1946'dan Bugüne Nasıl Seçtik?

 > -

1946

Tek parti dönemi, 1946’daki ilk çok partili seçimle sona erdi. Seçimden önce çıkarılan 4918 sayılı Milletvekilleri Seçimi Kanunu ile iki dereceli seçim sistemi, tek dereceli çoğunluk seçim sistemine dönüştürüldü. Ancak "açık oy, gizli tasnif" yöntemi yerini korudu ve denetim adli birimler yerine idari birimlerce yapıldı.

1950

Çok partili dönemin 14 Mayıs 1950 milletvekili seçimi, seçim öncesinde çıkarılan 5545 sayılı "Milletvekilleri Seçimi Kanunu" na göre, tek dereceli, eşit, genel, gizli oy, açık tasnif usulüne göre adli denetim altında yapılan ilk seçim oldu.

1954

Bu seçimde, 40 bin nüfusu bir milletvekilinin temsil edeceği ilkesi ile 22 olan seçmen yaşı bu seçimde de uygulandı. 1946-1957 yılları arasında yapılan seçimlerde, tek dereceli liste usulü çoğunluk seçim sistemi uygulandı. Bu sisteme göre, kullanılan oyların salt çoğunluğunu alan parti, o seçim bölgesindeki tüm milletvekillerini kazandı.

1957

1946 seçimleri'ndeki açık oy gizli tasnif skandalına benzer bir skandal da bu seçimlerde yaşanmıştır. Oy kullanma tamamlanmadan seçim sonuçlarının açıklanması yasak olmasına karşın, saat 14.00'dan itibaren radyoda sadece DP'nin kazandığı yerlerin sonuçları açıklanmıştır.

1961

Milletvekili Seçimi Kanunu'nda kabul edilen çevre barajlı nispi temsil (d'Hondt) seçim sistemi, 15 Ekim 1961’de yapılan milletvekili seçiminde uygulandı. 1961 seçiminde ilk kez milletvekili sayısı 450 olarak belirlendi. Yine bu yasaya göre, milletvekili seçilebilme yaşı 30, seçmen yaşı 21, milletvekilliği süresi 4 yıl oldu. Seçimler, Anayasa'da belirtildiği gibi, serbest, eşit, gizli, tek dereceli, genel oy, açık sayım ve döküm esaslarına göre yapıldı. Seçim sonucuna göre Türkiye'de ilk kez koalisyon hükümeti kuruldu.

1965

1965 seçimleri öncesinde AP’nin tek başına iktidar olmasını önlemek için getirilen Milli Bakiye sistemi bu hedefine ulaşamadı, ancak öyle bir hedefi olmadığı hâlde TİP’i meclise taşıdı.

1969, 1973 ve 1977

1969, 1973 ve 1977 yıllarında yapılan seçimlerde barajsız d'Hondt seçim sistemi uygulandı.

1973

1983

Yeni Anayasa seçimler, serbest, eşit, gizli, tek dereceli, genel oy, açık sayım ve denetim altında, beş yılda bir yapılmasını hükme bağladı. Ayrıca 10 Haziran 1983’de kabul edilen 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'na göre 1969, 1973 ve 1977 seçimlerinde uygulanan barajsız d'Hondt seçim sistemi kaldırılmış yerine ülke barajlı (%10) ve seçim çevresi barajlı nispi temsil (d'Hondt) seçim sistemi getirildi.

1987 ve 1991

1987 ve 1991 milletvekili seçimlerinde, 2839 sayılı Kanun'da değişiklik yapılarak çifte barajlı d'Hondt seçim sisteminin yanısıra kontenjan uygulaması getirildi, 1991 seçimlerinde de seçmen yaşı 20, milletvekili sayısı 450 olarak kabul edildi.

1995

Kontenjan aday uygulaması ve seçim çevresi barajı, 1995 milletvekili seçimleri öncesi yapılan yasal değişikle kaldırıldı. Bunun yerine, ülke barajlı (%10) d'Hondt seçim sistemi geldi.  1987’de milletvekili sayısı 450’den 550'ye çıkarıldı, seçmen yaşı 18'e indirildi, ceza ve tutukevlerinde tutuklu olarak bulunanlara da oy kullanma hakkı tanındı.

1999,2007 ve 2011

1999 milletvekili seçimlerinde de 1995 yılı seçimindeki uygulamalar aynen sürdü.

1999

2002

Yüzde 10 ülke barajlı d'Hondt sistemi uygulanan seçimde, yalnızca Adalet ve Kalkınma Partisi ve Cumhuriyet Halk Partisi bu barajı aşarak meclise milletvekili sokmayı başarmışlardır.

2007

Görev süresi dolan Türkiye'nin 10. cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in yerine 11. Cumhurbaşkanı'nın seçilememesi üzerine Anayasa'nın 101. maddesi gereğince seçimlerin 22 Temmuz 2007 günü yapılması karara bağlandı. Eski seçimlerde olduğu gibi Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 33. maddesi gereğince %10 baraj uygulandı.

2011

21 Ekim 2007 tarihli referandum ile birlikte yürürlüğe giren anayasa değişiklikleri uyarınca genel seçim süresi 5 yıldan 4 yıla indirildi. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan 3 Ekim 2010 günü yaptığı açıklamada genel seçimlerin normal tarihinden bir ay önce -Haziran ayı başında- yapılacağını duyurdu. Bu seçimlerde ilk kez 25 yaşındakiler milletvekili adayı olabildiler.

Bu içerik Onedio üyesi kullanıcı tarafından üretilmiş, Onedio editör ekibi tarafından müdahale edilmemiştir. Siz de Onedio’da dilediğiniz şekilde içerik üretebilirsiniz.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!

ONEDİO ÜYELERİ NE DİYOR?

Yorum Yazın
hakikat

peki 1946 ya kadarki seçimler nasıldı derseniz ; Atatürkün ölümüne kadar milletvekilleri atatürk tarafından belirlenirdi. meclis böyle oluştuktan bir hafta sonra o meclis atatürkü c.başkanı seçerdi. atatürkten sonra İ. İnönü de bu taktiği çok sevdi, bu sefer o milletvekillerini seçti, vekiller de onu c.başkanı seçtiler. batının telkinleri ile 1945den sonra çok partilisisteme geçildi. ilk seçim (1946) de şaibeli oldu. oylar polis ve jandarma baskısıyla açık olarak kullandırıldı fakat sayım gizli yapılarak seçimi chp kazanmış gibi ilan ettirildi. 1950 den sonra yapılan serbest seçimlerden sonra chp bir daha tam anlamıyla iktidar yüzü göremedi

mazot

Seçtik?

prometheus1

Bunca yıl hep Sağcıları seçtik alın işte gelinen noktaya bakın!

oliver

adnan menderes mi? amerikanın kucağına seni adnan menderes oturttu. imam hatipleri o açtı. bizimle alakası olmayan kore savaşına sırf amerikaya yaranmak için soktu memleketi. sayayım mı daha fazla?

ferdi.susler

2002 lanet yıl

lavieenrose

Nasıl seçemedik olacaktı sanırım..

Başlıklar

Adalet ve Kalkınma PartisiBaşbakanCumhuriyet Halk PartisiRecep Tayyip Erdoğan
Görüş Bildir