Soğuk Savaşın En Sıcak Kanlı Karakteri, Sovyet Uzay Köpeği: Laika

77PAYLAŞIM

Küçük bir kahramanın hüzünlü hikayesine hazır mısınız?

II. Dünya Savaşı sonrası değişen dünya düzeninde bu sefer iki süper güç, Rusya ve Amerika karşı karşıya gelir. Doğu ve Batı bloğu olarak da adlandırılabilecek bu güçler arasında birçok alanda soğuk savaş başlar.

İşte bu, çatışmadan ziyade rekabete dayalı savaşın en hararetli kısımlarından birisi de uzay yarışında kendisini gösterir. Hatta şöyle desem çok da yanılmış olmam sanırım: Soğuk da olsa bu savaşın olumlu bir yanı vardır o da uzay çalışmaları olur. Çünkü bugün Mars'a koloni kurulması planlanabilecek kadar ileri durumdaysak bunun sağlayıcı sebebini 1957'de başlayan Uzay yarışında aramak hiç de hatalı değil.

1957'de ne oldu derseniz, Sovyet Rusya 4 Ekim'de Sputnik 1'i fırlatır ve ilk kez insan yapımı bir uydu Dünya'nın yörüngesine yerleştirilir.

Modern muadillerine göre oldukça ilkel olan Sputnik 1 tabii ki fırlatıldığı tarih için oldukça başarılı bir adımdır. Fırlatıldıktan 22 gün sonra bataryaları bitse ve radyo sinyalleri tükense de Sputnik tam 92 gün boyunca uçuşuna devam eder ve Dünya'nın etrafını 1440 kere dolaşır. Ardından atmosfere girer ve yanarak yok olur.

Bu başarı hem dünya hem de Sovyet lider Nikita Kruşçev için oldukça heyecan verici olur. Ve Kruşçev mühendis Sergey Korolev'i çağırarak "daha büyük bir başarı" ister.

Çünkü Kasım 1957 Bolşevik Devrimi'nin 40. yılıdır. Böylece gerek siyasi yönetim gerekse mühendisler ekimin ikinci haftasında uzaya bir köpek gönderme fikrinde uzlaşırlar. Sizin anlayacağınız Sovyet uzay programının babası sayılan Korolev'in önünde bu görevi gerçekleştirmek için tamı tamına 4 hafta vardır. Yani güzelim Laika'nın feda edilmesi dünyanın belki de en hızlı görevine tekabül eder.

Canım Laika bir sokak köpeğidir. Ruslar araştırmalarını Moskova'nın soğuğuna ve açlığa dayanıklı olduğunu düşündükleri sokak köpekleri üzerinde yaparlar. Çünkü uzayda da aşağı yukarı bu durum söz konusudur.

Laika yaklaşık 3 yaşında 5 ile 6 kilogram arası melez bir dişi köpektir. Genel kabul bir Sibirya kurdu ile Teriyer melezi olduğu yönündedir. Aslında Laika'nın birçok takma adı olmasına rağmen (kıvırcık, böcek, limon gibi) kızak köpeklerinin bütün dünyaca bilinen ünlü ismi, havlayan anlamına gelen "Laika" olduğundan küçük kızımızın adı da bu olur. Bir Rus dergisi Laika için şöyle yazar: "Diğer köpeklerle hiç kavga etmeyen soğukkanlı bir canlı."

Diğer köpekler ise Albina ve Muşka'dır. Ancak Laika arkadaşlarının arasından bu görev için seçilir ve eğitimi başlar.

ikissyou.org

Sputnik 2'nin küçük kabinine alışması için 20 gün boyunca boyutu giderek küçültülen kafeslerde tutulan Laika eğitimde bir hayli huzursuzlanır ve sağlık durumu kötüleşir. Bu huzursuzluk ayrıca güzel Laika'ya boşaltım sıkıntısı yaşatır ve müshil de bu durumu düzeltemez. Bilim insanları ancak uzun süreli bir eğitimin sonuç vereceğine kanaat getirirler; fakat ne yazık ki böyle bir süre yoktur.

Ayrıca Laika roket kalkışını taklit eden bir santrifüje ve uzay aracının seslerini taklit eden bir makineye yerleştirilir.

Bu makinelerin çalışması ile birlikte Laika'nın nabız iki katına çıkar ve kan basıncı inanılmaz şekilde artar. Bu durum zaten geri dönüşü olmadığı belli olan bir yolculuğun aslında çok da uzun sürmeyeceğinin başka bir göstergesidir.  Laika'nın bakıcılarından biri olan Dr. Vladimir Yazdovsky ise güzel kızımızı kalkıştan kısa bir süre önce alır evine götürür ve o günleri şöyle hatırlar: "Yaşayacak çok az süresi kalmıştı ve onun için güzel bir şeyler yapmak istedim."

31 Ekim 1957 günü uzay aracına yerleştirilen Laika 3 gün boyunca vücut ısısı sabit tutularak küçük bölmesinde bekletilir.

3 Kasım 1957 günü sabah 05.30'da Baykonur Uzay Üssü'nden fırlatılan Laika aynı eğitimde olduğu gibi "dehşete düşer." Kalp atışları 3, nefes hızı 4 katına çıkar. Ancak güzel kızımız canlı bir şekilde yörüngeye ulaşmayı başarır ve 103 dakikada Dünya'nın etrafını dolaşır. Bu arada kötü giden bir şey vardır ki yaşanan bir aksilik sonucu kapsülün ısı yalıtımı devre dışı kalır. Yani Laika git gide ısınan bir kapsülün içindedir.

Laika'nın ölümüne dair Sovyetler'den çok farklı açıklamalar gelse de komünist rejim yıkıldıktan sonra yapılan açıklamalara göre ölüm 5 ile 7 saat arasında gerçekleşir.

Aslında Sovyet bilim insanları zaten belli bir süre sonra Laika'yı "zehirli yiyecek" ile öldürmeyi planlarlar. Çünkü daha önce de belirttiğimiz gibi Laika'yı dünyaya geri döndürmek gibi bir plan söz konusu değildir. Ancak evdeki hesap çarşıya uymaz ve planlanandan çok erken ölen Laika'nın cansız bedeni yaklaşık 5 buçuk ay daha yörüngede kaldıktan sonra 14 Nisan 1958 günü Sputnik ile birlikte atmosfere girerek yanar ve parçalanır.

Bugün anısına Moskova'da bir heykel dikilmiş olan canım Laika'nın hayatı aslında çok da boşa harcanmış görünmez. İlk defa bir canlının atmosferde hayatta kalabileceği deneysel olarak kanıtlanmıştır çünkü.

Bu durum da 12 Nisan 1961'de yani Laika'nın ölümünden üç buçuk sene gibi kısa bir süre sonra başka bir kahraman olan Gagarin'in Vostok-1 Uzay Aracı ile yörüngeye çıkması için bir ön adım olur. Biliyorsunuz Gagarin, hem Dünya yörüngesinde salınan hem de uzaya çıkan ilk insandır. Ve evet gerek Gagarin gerek Rusya gerekse insanlık Laika'ya çok şey borçlu olur.

Son olarak... Laika'yı anmışken diğer Sovyet uzay köpeklerini anmamak olmazdı.

Resimde de gördüğünüz üzere Laika'dan sonra yörüngeye çıkan başka köpekler de olur. Bunlardan Pchyolka ve Mushka yörüngeye ulaşsa da farklı nedenlerle Laika gibi dünyaya geri dönemezken diğer birçok kuçu kuçu görevini tamamlamayı başarır. Hatta Veterok ve Ugolyok 1966'da 21 gün yörüngede kalarak bir rekor kırarlar. İnsanların bu rekoru kırmasına ise daha 5 sene vardır.

Laika: Uzaya giden ilk dünyalı

Bu içerikler de ilginizi çekebilir:

Katolik Kilisesi'nin Dünya'nın Döndüğünü Tam 359 Yıl Sonra Kabul Ettiğini Biliyor muydunuz? - onedio.com
Katolik Kilisesi'nin Dünya'nın Döndüğünü Tam 359 Yıl Sonra Kabul Ettiğini Biliyor muydunuz? - onedio.com
Uzaktan da Olsalar Homo Akrabalarımızı Ziyaret Etmeye Ne Dersiniz? - onedio.com
Uzaktan da Olsalar Homo Akrabalarımızı Ziyaret Etmeye Ne Dersiniz? - onedio.com
İlk Bilim İnsanları ve Filozofların Hemşehrilerimiz Olduklarını Biliyor muydunuz? - onedio.com
İlk Bilim İnsanları ve Filozofların Hemşehrilerimiz Olduklarını Biliyor muydunuz? - onedio.com

Bu Haber ile İlgili Linkler

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!

ONEDİO ÜYELERİ NE DİYOR?

Yorum Yazın
galatacimbm1905

'' Yani Laika git gide ısınan bir kapsülün içindedir. '' kahroldum

adam-eva

eski soyvet ülkerine gittiğim zaman sovyet zamanlarını gören vatandaşlara ilk sorduğum soru şimdi mi iyi o zaman mı iyi diye.Yüzde doksanı sovyet zamanı daha iyi derdi.Bize anlatılanın yanı sıra oturmuş bir sistemleri varmış .En kötü olan şey ise çeşit yok ve bir teknolijik ürün almak iisstersen sıra beklemen lazım vs.

bykzlt

Azerbaycanlı bir arkadaşım var sovyetleri sevmez ama sovyetler sayesinde eğitimli bir toplum olduklarını da yok saymaz, benim babannem sadece ilkokul mezunu adamın 90 yaşındaki babannesi ve yedi sülalesi prof mühendis vs. :))

adam-eva

Koministliği ya da sosyalizim övmüyorum hatta bu tarz şeylerle uğraşan kişileri de çok sevmem lakin sovyetlerden öğrenceğimiz çok şey var. Çoğu ülkesine gittim senelerce kaldım .Yaptıkları binalar hala taş gibi okulları 60-70 senelik yeni gibi duruyor. Hala birçok ülke sovyetlerin otobüslerini trenlerini vs kullanıyor.Dediğin gibi bizim bir dönem uyguladığımız köy ensititüleri gibi donanımlı kişiler yetiştirdiğimiz gibi onlar da çoğu kişi donanımlı. Polonya'da sadece soyvet lafını bile sevmiyorlar başka nedenlerden dolayı.Bundan ayrı olarak Osmanlı yunanistana bulgaristan vs bu ülkelere ortaalama 300-400 sene hükmetmiş buraları Türkleştirememiş ama rusya bulunduğu ülkerlerde hala büyük kısım rusça konuşuyor çocukları eskisi kadar olmasa da rusça öğreniyor.Bizim bu ülkelere hoşgörülü davrandığımızı söylesek de 300 sene hükmettiğimiz ülkeler bizden 4-5 sene içinde hemen ayrılmış. Demek ki biz yanlış bir şeyler yapmışız.

bykzlt

Güzel açıklamışsınız, sosyalizm tercihi veya toplumsallığı ayrı bir konu ama sovyetler yıkılmadan önce siyasi anlamda Dünya iki kutupluyken insanlık sovyetler ve Abd'nin çekişmesine şahit olmuş sanayisi olmayan fakir bir ülke devrimden 40 sene sonra uzaya çıkmış ve ayda yürümenin planlarını yapmış. Abd Alman bilim adamlarından yardım alırken sovyetler Korolev dışında landau, zeldovich ve sakharov gibi ekol fizikçiler yetiştirmiş bu sovyet Rusya'nın başarısıydı galiba. Ay'a ilk insansız inişi de zaten sovyetler gerçekleştirmiş. En güzel tarafı insanlığın Abd ve Sovyetlerin uzay yarışına şahit olması ardı ardına uzaya uydu gönderilmesi tarihe tanıklık. Yani Abd ve Sovyetlerin rekabetinden ilklere tanık olmak. Belki bu çekişme olmasaydı uzaya uydu gönderilmesi ilk insanlı iniş uzay bilimi vs daha yavaş ilerleyip gerçekleşecekti. Alternatifi olmayıp Abd ve kapitalizm güzellemeleri yapanlar sırf düşmanlıktan sovyetlerin yıkılmasının bu anlamda bir kayıp olduğunu anlamak istemez.

adam-eva

Dediklerinize katılıyorum.Aslında bize sunulan tarihi sevmiyorum Türkiye NATO üyesi olmasından sonra şimdilerde sanki yasaklayan adnan menderes değilmiş gibi kutlanan kuttül amere zarefi örneğini baz alırsak tarihimizde batı bloğuna karşı kitaplarımızda kötüleme bulunmazken doğu bloğuna karşı daha nefret içeren içerikler mevcut.Aslında ikinci dünya savaşının asıl kahramanı sovyetler birliği ama amerika gibi gösterilir..Sovyetlerde evet her şey mükemmel değil ama kendi başlarına bir şeyler başarmış ve genelde halk bazlı işler yapılmıştır..Tarih kitabımızda afganistanın sosyal işgali diye bir kısım var aslında "işgal " değil afgan hükümetinin abd bazlı terör örgütleri ile uğraşamaması sonucu sscbden istediği yardımdır.Ama bizde işgal diye geçer. Yani uzun lafın kısası sovyetleri bize düşman gibi soğuk kanlı katiller olarak göstermeleri. Halkın sanki sürekli şikayet ettiği bir düzen olarak sunulmaktan vazgeçilmeli.

adam-eva

Gorbaçov kendi memleketinde bile sevilmez.Çoğu ülke onun adını anmak bile istemez... Sosyalizim veya kominizim övgüsü yapmıyorum . sadece tarihi tek taraflı olarak bakmamak lazım onu belirtmek istiyorum.Üniversite zamanında kominizim filan diye anlatan gençler vardı. Aslında sovyetlerin yaptıpğı sistemle onların kafalarında kurduğu sistem çok farklı olduğı için bu arkadaşlar bana hep hayalperest gelmiştir.SSCB çok büyük bedeller ödüyerek gelişmeye çalışmıştır.Özellikle Stalin zamanında ve en nefret ettiğim politiklardan birisi de çok fazla ülke olduğu için herkesi zorunlu göçlere tutup homojen bir yapıya sahip olmaya çalışması. Sibirya gibi yerlere zorunlu göçler yapması.Çok büyük acılar çekmek zorunda kalmışlardır bu hale gelmek için. Bu da bize göre değil.

bykzlt

Oksimoronluğumuza daha güzel örnekler verilmezdi :) İnsan doğası gereği bencil bir varlık olunca toplumcu ekonomilerde işimize gelmiyor. Farklı olma hırsının diğerlerini yok sayma düzeyine gelmesi ve kapitalizmin zenginlik üretiyormuş gibi göstermelerine rağmen paylaşım sorunları nedeniyle aşırı sefalet üretiyor olması düşünme şeklimizle aynı. Abd'nin yıllar boyu yaptığı kara propagandaları baz alıyoruz. Sanki kendilerinin Dünya'da işgal etmedikleri bölge kalmamış yersek dünya barışı. Dediğiniz gibi Nazi belasını bitiren sovyetlerdi. Aslında iki türlü emperyalizme de sosyal faşizme de taraf olmak zorunda değiliz. İyi taraflarını örnek almak tamamen benimsemek anlaşılmamalı. Sırf sağcı olduğu için Adnan Menderes'i savunmak bendencilik yapmak iki yüzlülüktü, ülkeye en büyük kötülüğü köy endüstrilerini kapatarak yapmış sırf Nato'ya üye olmak için askerimizi deniz aşırı ülkeye gönderip savaşa ortak etmiş. Dediğiniz gibi hastalıkla ilaç arasındaki ilişkiye bir örnek :))

adam-eva

Ne yazık ki bizim toplumumuzun asla anlamadığı işlerden birisi siyaset. Tarihimize bakacak olursak birebir kazandığımız savaşları bile masa başında kaybettik.Geçmişte çok nadir başarılı siyasi liderler var.Eğer birisi sağcı ise her şeyini doğru kabul ediyoruz her yaptığını kılıf uydurmaya çalışıyoruz.SAğcı olmayan her siyasinin dediği şeyi reddediyoruz iyi ya da kötü.Şu an kendisine sağcıyım diyen kime sorsan adnan menderes için iyi diyecektir ama neler yapmıştır bilmez birilerine yaranmak için kendi askerine bile acımamıştır.Seçim zamanı adnan menderes alparslan türkeş turgut özal'ın vs olduğu seçim afişi hazırlanmıştı bu kadar cahilce bir yaklaşım görmemiştim. ABD'ye ülkemizden üsler veren içinde ne olduğu belli olmayan sütt tozları vs halkımıza zorla içirenler kimdi acaba?

adam-eva

Halkımızı ne yazık ki tarih okumuyor. Geçen haftayı bile unutuyor. 2 -3 hafta önce fransayı protesto ederken şimdi avrupa ile tekrardan işleri ilerletmeye çalışıyoruz. Halkımız çeşitli kaynaklardan farklı dillerden tarih okusa gerçeklerle yüzleşecek. Osmanlıyı Cumhuriyet dönemini, ABDyi SSCB'yi iyi tanıyacak ama ne yazık ki halkımız belli kişilere belli düşüncelere bağlı kalmayı seçiyor. S400 alınırken rusya dostumuz alınmasını istemeyen vatan haini diye sokaklarda protesto eden halk bir hafta sonra abd müttfeiğimiz rusya'yı dost belleyen vantan hainidir diye sokaklara çıkıyor. Siyasiler çıkarlar için laf değiştirebilir ama halkın bu kadar çabuk galyana gelmesi üzücü ve aynı zamanda gülünç

Görüş Bildir