Basit Bir Canlıdan Fazlası: Algılarımızın 5 Duyuyla Sınırlı Olmadığını Ortaya Koyuyoruz

 > -
2 dakikada okuyabilirsiniz

İlkokulda sık sık karşımıza çıkan "5 duyu" olayı esasında antik bir çıkarımdan ibaret. İşin doğrusu duyularımız bundan çok daha komplike. Ve kesinlikle 5 tane değil...

Geleneksel '5 duyu'yu hatırlayalım: Görme, işitme, koklama, dokunma ve tatma.

Bu tablonun çıkış kaynağı Aristoteles. Yani son derece eski... 

Eski olan her şey geçersiz değil elbette. Aristo haklıydı. Yalnızca bunun duyulara getirilmiş yüzeysel bir ayrım olduğunu ifade edelim. Esasında duyularımız birbirinden farklı reseptörlerle işletilen pek çok farklı işleve sahip. 

Şimdi geri kalan o duyulardan bazılarına bakalım:

1. Termosepsiyon

Sıcak ve soğuğu hissetme duyusu.

2. Propriyosepsiyon

Vücut bölgelerinin ve uzuvların nerede olduğun farkında olma duyusu.

3. Nosisepsiyon

Acı duyusu. Diğer duyuların aşırı bir yüklemesi olarak düşünülse de, farklı ve kendine özgü bir duyu.

4. Kimyasal duyu

Vücutta dolaşıma giren hormonlarla kimyasalların (örn. ilaçlar) ayrımını yapan duyu. Buna göre beynin medula bölgesini harekete geçirir. Refleks olarak kusmak bu duyuyla ilintilidir.

5. Gerinme duyusu

Duruma göre ciğerlerin, mesanenin, midenin ve diğer sistemlerin gerinmesini düzenleyen duyu. Baş ağrısıyla da ilişkilidir.

6. Denge duyusu

Vücudu dengede tutma ve çeşitli yönlerde hareket ettirebilme duyusu.

7. Kaşınma duyusu

Kaşınma hissi, dokunmayla ilgili diğer duyulardan farklı bir sistem tarafından gerçekleştirilir.

8. Susuzluk duyusu

Vücudun hidrasyon seviyesini ölçümleyip su ihtiyacına yol açan duyu.

9. Açlık duyusu

Susuzluğun aynısı. Ama beyne "Acıktın" düşüncesini pompalar.

10. Zaman duyusu

Bu duyuyu kontrol eden kesin bir sistem bulunmuyor. Ama insanın zaman algısını yöneten ve vücudu da buna uygun davranmaya sevkeden bir duyunun varlığı şüphesizdir.

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!

FACEBOOK YORUMLARI

ONEDİO ÜYELERİ NE DİYOR?

Yorum Yazın
mcdemirdogen

Çok kaliteli bilgi.

melek-kandil

aşırı boş bi zamanım olmuştu dün '' beş duyudan dahası olmalı '' sonucuna varmıştım onedio da o duyuların adını verdi bu gün :D:D:D çok iyi ya

enk-capital

Yeni tanıştığın kişinin gerçekte ne mal olduğunu hissetme duyusu da yok mu?

donnie-darko

Zaman kavramı diye bir şey yok bende ansızın güneşin doğuşunu fark ediyorum, farkında olmadan güneş neden batıyor dediğim zamanlar oldu -.-

ceren-ural1

Kişiden kişiye ağırlığı değişir.

donnie-darko

Evet kişiden kişiye göre değişim gösterir, onun için kendim de olan durumu yazdım -.-

atom-marul

kullanıcı ismi ve yapılan yorum uyumu...

machiavelli

kesinlikle nick-entry uyumu eheheheh

Görüş Bildir