Avrupa Basınından Özetler | 13.03.2013

 > -

İngiliz Basınından Özetler

İngiliz Basınından Özetler

Irak’a Amerikan-İngiliz müdahalesinin onuncu yılına ayrılan Financial Times gazetesinin ikinci manşetinde şöyle deniliyor: “ABD savaşı, İran barışı, Türkiye ise ihaleleri kazandı.”

Haberde, gazetenin Türkiye’deki muhabirleri tarafından derlenen veriler aktarılıyor. Bu verilerden bazıları şöyle: Türkiye’nin Irak’a ihracatı 2003’ten bu yana her yıl ortalama % 25 artış gösteriyor. 2012’de Türkiye’nin Irak’a ihracatı 10,8 milyar doları buldu. Böylece Irak, Almanya’dan sonra Türkiye’nin ikinci büyük ihracat pazarı oldu. Irak’ın petrol gelirleri arttıkça, Türk mallarına talebin her yıl yaklaşık 2 milyar dolar artması bekleniyor. Türkiye’nin Irak’a ihracatının yaklaşık % 70’i Kürt bölgesine yapılıyor. Türk inşaat şirketleri geçen yıl 3 buçuk milyar dolarlık inşaat projeleri üzerinde çalışmaktaydı. Çalık grubu; Musul ve Kerbela’daki gaz türbini tesisi ihalelerini alarak 800 milyon dolar kazandı. Türkiye’nin en bilinen banka, perakendeci ve otel markalarının da olduğu bin civarında işletme, kuzeydeki Kürt yönetimi sınırları içinde faaliyet gösteriyor.

Financial Times, bu verilerden hareketle, şu gözlemi aktarıyor: “Bugün Irak’taki en etkili dış güç olarak İran görülse de, alışveriş merkezlerinden mobilya mağazalarına ve kaldırım taşlarına kadar her şeyin üzerinde Türk markaları bulunan Bağdat’ın sokaklarında, hiçbir ülkenin varlığı Türkiye’ninki kadar göze çarpmıyor.”

Haberde, bu yükselen grafik göstergeleri, Türkiye’nin 1980’lerden beri savaşlar, yaptırımlar ve istikrarsızlık nedeniyle giremediği doğal pazarına dönüşü olarak tanımlanıyor.

Türkiye’nin sanayisi, geniş tarım alanları ve gözü pek ticaret adamlarıyla, Irak pazarında birçok ülkeye göre şanslı olduğuna dikkat çekiyor Financial Times.

Gazeteye konuşan deneyimli Türk ticaret adamı Şerif Egeli ise şöyle diyor: “Bütün dünyada Türk malları sattım ve en kolay market Irak. Aynı beğenilere sahibiz; diğer ülkelerde malları yerel standartlara göre yapmalısınız ama Irak’ta sadece Arapça etiketleyip hemen satabilirsiniz. Lojistik olarak da kimse bizle rekabet edemez.”

Diğer yandan, haberde, Kürt yönetimiyle Türkiye arasındaki bağlar gelişirken, Ankara-Bağdat ilişkilerinin “zehirlenmekte olduğuna” dikkat çekiliyor.

Türkiye’yi iç işlerine karışmakla suçlayan Irak Başbakanı Nuri el Maliki’nin, Türk şirketlerini bazı ihalelerden dışladığı hatırlatılan haberde, Türkiye’nin Kürt bölgesine enerji yatırımları yapmaya niyetlenmesinin merkezi Bağdat hükümetinin daha fazla tepkisini çekebileceği tahmini aktarılıyor.

ABD’nin, Bağdat yönetimi atlanarak Kürt bölgesine yapılacak yatırımların Irak’ın bölünmesine ve İran’a iyice yakınlaşmasına yol açabileceği uyarısı da anımsatılıyor.

Guardian ise Irak’tan dönen İngiliz askerleri arasında ‘travma sonrası stres bozukluğu’ vakalarının arttığına dikkat çekiyor.

3 günlük yazı dizisinin ilk bölümünün başlığı şöyle: “Unutulan ordu: Yaraları görülmeyen zayiat.”

İngiltere’nin Irak’tan tamamen çekildiği 2009’dan bu yana birkaç bin asker, çeşitli kuruluşlara bu şikayetle başvurmuş.

Geçen yıl Savunma Bakanlığı tarafından akıl sağlığı taramasından geçen askerlerin yaklaşık 2500’ü Irak ve Afganistan’da görev yapmış.

Irak’ta 46 bin askerin görev yaptığını hatırlatan Guardian, ölen 179 askerin 6’sının intihar ettiğini belirtiyor.

Yardım kuruluşu temsilcileri ise yedek kuvvetlerin sayısının hızla arttığına dikkat çekerek, akıl sağlığı bozukluklarının en çok bu kesimde görüldüğüne dikkat çekiyor.

Independent gazetesinde, Tunus’ta seyyar tezgahta sigara satan 27 yaşındaki Adil Kadiri’nin, ‘Arap Baharı’ denen ayaklanma ve çalkantıları başlatan olayı anımsatırcasına kendini ateşe verdiğini aktarıyor.

“İşsiz gençlik sigara satıyor” diye bağıran Kadiri’nin, 2 yıl önce kendini ateşe vererek hayatını kaybeden Muhammed Bouazizi’nin adının verildiği yanık merkezine kaldırıldığı ve ölüm tehlikesini atlattığı belirtiliyor.

Seyyar satıcı Bouazizi’nin tartıştığı yerel yetkililere kızarak kendini ateşe vermesi üzerine patlak veren gösteriler, Tunus’u demir yumrukla yöneten Bin Ali’nin ülkeyi terk etmesiyle sonuçlanmıştı.

Gösteriler daha sonra Mısır başta olmak üzere diğer Arap ülkelerine sıçradı.

Times gazetesi, başka bir Kuzey Afrika ülkesine gözünü çevirmiş.

Muammer Kaddafi’nin ölümüyle simgelenen ve halen ateşi tam olarak sönmeyen iç savaşta 30 bin kişinin öldüğü Libya'da, ekonominin geçen yıla göre iki kat büyüdüğü kaydediliyor. Verilerin kaynağı uluslararası para fonu IMF.

Haberde, petrol üretiminin de, 2011 öncesindeki günlük 1,6 milyon varil düzeyine yaklaştığına işaret ediliyor.

Times ’ın spor sayfasında geniş yer ayrılan haberdeyse, Katar şeyhlerinin dünya futboluna el attığına değiniliyor.

Oliver Kay ’in haberine göre, “Rüya ligi” kurmaya hazırlanan Katar, dünyanın önde gelen 24 takımını her yıl turnuvada bir araya getirerek astronomik miktarda ödüller dağıtmayı planlıyor.

Bu takımların 16’sının her yıl turnuvada yer alacak, dünyanın önde gelen liglerindeki takımlar olması, diğer 8 takımın ise o yıl için davet edilmesi öngörülüyor.

Haberde, Körfez’deki Arap sermayesinin bir yandan da, Paris Saint-Germain örneğindeki gibi, Avrupa futbol kulüplerine yatırım yapmayı sürdürdüklerine dikkat çekiliyor.

BBC Türkçe

Haberin Tamamı İçin:

Alman Basınından Özetler

Macaristan’daki tartışmalı anayasa değişikliği paketi, İsrail Cumhurbaşkanı Peres’in Suriye’ye askeri müdahale yapılması yönündeki çağrısı ve Chavez’in ölümünden sonra Güney Amerika Alman basınında öne çıkan konular.

Macaristan'da demokratik hakların kısıtlanacağı gerekçesiyle büyük eleştiri alan anayasa değişikliği paketi parlamentodan geçti. Avrupa Birliği gelişmeleri endişeyle izliyor. Süddeutsche Zeitung konuyla ilgili şu yorumu sunuyor okurlarına:

"Avrupa Birliği’nin, Macaristan’ın iç siyasetindeki muziplikleri sadece biraz kızgınlık gösterip geçiştirebileceğini sandığı günler geride kaldı. Milliyetçi Başbakan Viktor Orbán’ın Anayasa Mahkemesi’nin yetkilerini kısıtlayarak demokrasiyi tırpanlaması, Avrupa değerler birliğinin ruhuna da bir saldırı aynı zamanda. Tüm üye ülkeler demokrasi, özgürlük ve hukuk devleti esaslarına bağlı kalmakla yükümlü. Bu prensipler, ortak ekonomik çıkarların yanı sıra Avrupa Birliği’ni bir arada tutan en önemli bağı oluşturuyor. Bu bağ zedelendiği anda, tüm yapı tehlikeye girer. Avrupa, Macaristan’daki duruma gayet açık ve net bir tepki vermek zorunda.“

Frankfurter Allgemeine da yorum sütununda aynı konuyu ele almış:

"Ne kadar çok düşmanın olursa, şanın o kadar çok olur – Macaristan Başbakanı Orbán, siyasetini sanki bu prensibe inanarak şekillendiriyor. Devleti ve toplumu yeniden şekillendirmek için kolları sıvamasından bu yana yaklaşık üç yıl geçti ve bu süre içinde Orbán’ın elini attığı ve başta Avrupa Birliği ülkeleri ile kurumları tarafından yoğun eleştiri almayan herhangi bir konu ya da başlattığı bir girişim yok.“

İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres, Arap Birliği’nin Suriye’deki iç savaşa müdahale etmesini, Birleşmiş Milletler’in de Arap Birliği‘ne mavi bereli bir birliğin oluşturulmasında destek olmasını istedi. Peres’in bu çağrısına ilişkin olarak Märkische Oderzeitung şu yorumu yapıyor:

"Arap Baharı’ndan geriye hiçbir şey kalmadı. Sadece yılgınlık ve yeni şiddet var. Hatta Suriye'deki krizde bahar hareketi daha filizlenirken kanlı bir savaşa dönüştü. İsrail Cumhurbaşkanı Peres ne kadar çağrıda bulunursa bulunsun, Arap Birliği’nden çok şey beklemek mümkün değil. Zira Moskova ve Pekin, 'aksi takdirde şiddet ve kaos yayılır‘ diyerek Esad’a desteğini sürdürmeye devam ettikçe, katliamlar da aynı şekilde sürecek. Fakat uzun vadede şiddet ve kaosun yayılmasının önüne geçilemeyecek. Bir müdahale olsa bile.“

Berlin’de çıkan Die Welt gazetesi Venezuela Devlet Başkanı Hugo Chavez’in ölümünün ardından Güney Amerika’yı mercek altına alıyor yorum sütununda:

"Chavez’in naaşının mumyalanacağı haberi pek şaşırtıcı değil. Latin Amerika’da efsanelerden daha kalıcı olan yok. Gerçekte ne olduğu, nasıl olduğu önemli değil. Nasıl olması gerektiği fikri canlı tutulsun, yeter. Bu Peron’da böyleydi, Salvador Allende'de de öyle oldu. Bunun birçok nedeni var. En önemlilerinden bir tanesi de efsanenin Latin Amerika'daki aydınlar ve bölge dışındaki hayranları tarafından savunulması. Tabii, Latin Amerika'nın sorunlarını katı ve tutarlı bir şekilde analiz etmek yerine, her sorunun arkasında oligarşinin, yabancı sermayenin ve özellikle de 'kötü Amerikalıların' olduğunu söylemek çok daha kolay bir yol.“

© Deutsche Welle Türkçe

Derleyen: Aydın Üstünel

Editör: Hülya Schenk

Haberin Tamamı İçin:

Avrupa Basınından Özetler

Avrupa basını Macaristan'da tartışmalı anayasa değişikliği paketinin meclisten geçmesi ve Papa'nın belirleneceği seçim süreci ile ilgili yorumlara ağırlık veriyor.

Macaristan'da Başbakan Viktor Orban'ın imzasını taşıyan tartışmalı anayasa değişikliği paketi parlamentodan geçti. Rusya'dan Novaya Gazeta konuyla ilgili, 'Macaristan Avrupa değerlerine veda ediyor' başlıklı yorumunda şu satırlara yer veriyor:

"Viktor Orban'ın seçim zaferinden bu yana Macaristan iki yıldır adım adım Avrupa değerlerine veda etti. Ülkenin karizmatik Başbakanı şimdiki anayasa değişikliği paketi ile bir kez daha uzlaşma yerine karşı karşıya gelme yönünde karar aldı. Orban böyle yaparak ABD'den yapılan bütün çağrıları da gözardı etmiş oluyor. Abartılı, milliyetçi hitabet yönüyle Orban gücünü artırıyor ve aynı zamanda kendisini ülkenin savunucusu olarak gösteriyor. Bu değişiklikler ülkedeki demokrasiyi zayıflatabilir. Brüksel ve Budapeşte arasındaki bu tartışma, AB'nin üye ülkeler üzerinde sınırlı oranda etkili olabildiğini de gösteriyor."

İspanya'dan sol liberal El Pais aynı konuyla ilgili yorumunda şu satırlara yer veriyor:

"Macaristan'da demokratik ilkelerin zayıflatılması AB'nin sert bir tepki vermesini zorunlu kıldı. Siyasi olarak birbirine karşıt güçler arasındaki dengenin ortadan kaldırılması, sadece ülkenin iç işlerini ilgilendiren bir durum değil. Bu aynı zamanda AB için Orta ve Doğu Avrupa ülkelerinde demokrasinin sağlamlaştırılması yönündeki çabaların ağır bir darbe alması anlamına geliyor. Budapeşte'deki gelişmeler, AB'nin sorunlu ülkeleri ikaz etme konusunda yeterli yol ve yöntemlere sahip olmadığını da gösteriyor. Gerçi Brüksel üye ülkelerin oy hakkını elinden almak da dahil kapsamlı bir cephaneye sahip. Ancak bunun kullanımı uygulamadan çok teoride kalıyor."

Konuyla ilgili aktaracağımız son yorum, İsveç'in liberal Dagens Nyheter gazetesinden:

"Neyseki Macaristan'ın yaptığı son provakasyonlar Avrupa'nın geri kalanında tepkilere yol açtı. Hem AB Komisyonu, hem de Avrupa Konseyi Macaristan'a bu konuda bilinçli davranma çağrısında bulundu. Anayasa paketine eleştirilerin devam etmesi üzerine bazı düzeltmeler yapıldı. Budapeşte'deki Anayasa Mahkemesi tartışmalı paketin bir bölümünün 'geçersiz' olduğuna hükmetti. Ancak şimdi olumlu olarak değiştirilen yerlerin birçoğu yeniden yok edildi. AB üyesi ülkelerde demokrasi yoldan çıkar ve milliyetçilik yerleşirse, o zaman Avrupa Birliği'nde işbirliğine gidilmesi için ortada bir neden kalmaz."

Avrupa basınının yer verdiği bir başka konu ise Kardinaller Meclisi'nin yeni Papa'yı belirleyeceği seçim süreci. Çek Cumhuriyeti'nden Hospodarske Noviny' nin yorumunda şu görüşler dikkat çekiyor:

"Bazı kardinaller açık açık köklü bir değişimin gerekliliğinden bahsediyor. Muhafazakârlığa yeni bir bakışın, Kilise'nin iyi ve geleneksel köklerini yenileyebileceği, koyu muhafazakarlığın yerini yaşamsal deneyimlere dayalı bir muhafazakarlık anlayışının alabileceği düşünülüyor. Bu anlayışa göre Kilise'nin gerçeklerle ilgili hazır tezleri yaymak yerine, durum değerlendirmesini güncel koşullara göre yapması öngörülüyor. Bu durum biraz 1960'lı yılların sonunda sosyalist sistemin reforme edilmesi çabalarını hatırlatıyor. Papa'yı seçecek olan Kardinaller Meclisi, insanî bir çehresi olan bir Papa ve Kilise'den yana mı oy kullanacak? Ya da böylesine üçüncü bir yolu çıkmaz yol olarak mı görecek?"

© Deutsche Welle Türkçe

Derleyen: Hülya Topçu

Editör: Beklan Kulaksızoğlu

Haberin Tamamı İçin:

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
Helal olsun!
Hoş değil!
Yerim!
Çok acı...
Yok artık!
Çok iyi!
Kızgın!
YORUMLAR İÇİN TIKLAYINIZ

Başlıklar

AlmanyaAmerika Birleşik DevletleriAnkaraAvrupa BirliğiAydınBaşbakanBeşer EsadBirleşmiş MilletlerBudapeşteÇek CumhuriyetiDarbeHugo ChavezIMFİngiltereİntiharIrakİranİspanyaİsrailİsveçKatarMacaristanMısırParis Saint GermanRusyaSuriyeTunusfutbol
Görüş Bildir